Werkomstandigheden bij goedkope kledingketen Primark zijn beroerd

Exterieur van de nieuwste vestiging van kledingwinkel Primark op het Damrak. Beeld ANP

Achter de toonbank bij de Primark is het buffelen. Met een camera in je nek. En ziek melden valt niet goed, zegt de FNV.

Vier uur achter elkaar kassawerk doen zonder dat je naar de wc mag. Als je ziek bent elke ochtend bellen om te verantwoorden dat je nog een dagje in bed blijft liggen. Overal camera’s die vooral bedoeld lijken te zijn om jou als werknemer in de gaten te houden.

Bij kledingketen Primark, bekend om zijn extreem lage prijzen, is het de normaalste zaak van de wereld, zo bleek vandaag toen vakbond FNV de bevindingen van een online enquête onder (ex-)werknemers van Primark naar buiten bracht.

Wat vooral in het oog springt zijn de problemen die werknemers ondervinden bij het ziek melden. Maar liefst 61 procent klaagt hierover. Zo worden ziekmeldingen soms niet geaccepteerd, waarna een medewerker verplicht ziek aan het werk gaat. Verder informeert de leiding bij de ziekmelding naar de aard van de ziekte en het medicijngebruik. Niels Suijker van FNV: “Dat mag wettelijk helemaal niet. Als een zieke medewerker ‘s ochtends niet meldt dat hij nog steeds ziek is, wordt voor die specifieke dag geen loon uitbetaald.”

Onder het personeel is bovendien bekend dat ziekte een van de belangrijkste motieven is om een contract niet te verlengen. Het overkwam voormalig Primark-medewerkster Helena Bos. Vlak voordat haar contract voor de derde keer verlengd zou worden, kreeg ze koorts. “Ik ben niet het type dat bij een beetje hoofdpijn thuis blijft, maar met 39 graden koorts kon ik echt niet anders.” Na een week kon Bos weer aan het werk, maar toen kreeg ze te horen dat haar contract niet werd verlengd. “Ik had nota bene een mondelinge toezegging dat dit wel zou gebeuren. Ik kreeg ook altijd goede beoordelingen van klanten, dus aan mijn werk lag het niet.” Helena Bos wil niet met haar echte naam in de krant, omdat zij vreest dat het moeilijker wordt om een nieuwe baan te vinden.

Meer problemen

Er is meer mis bij Primark. Zo is er geen ondernemingsraad, is het aanvragen van vakantiedagen erg lastig en kan moeilijk van het rooster afgeweken worden. Leidinggevenden worden ervaren als intimiderend. Zij zouden zelfs camerabeelden gebruiken om in de gaten te houden dat het personeel wel hard genoeg werkt. De werkdruk wordt door 66 procent van de geënquêteerde medewerkers als te hoog ervaren. “Vooral achter de kassa was het zwaar”, zegt Bos. “Vier uur achter elkaar sta je kleding af te rekenen. Naar de wc gaan of een slokje water nemen is niet toegestaan.”

De respons op de enquête, die slechts anderhalve week online stond, was met 1186 reacties (789 werknemers, 360 ex-werknemers) overweldigend, zegt Suijker. “Dat zegt wel iets over hoe groot de frustratie is.” Naar schatting zijn er in totaal 4800 mensen voor Primark werkzaam in Nederland.

Primark heeft in een reactie toegezegd dat er een ondernemingsraad komt en dat het bedrijf met de FNV in gesprek gaat. “We zijn aangedaan en geschrokken van de klachten”, aldus de kledingketen.

Trend

Hoewel de situatie bij Primark wel heel erg is, is er in de detailhandel een onmiskenbaar sprake van een trend, zegt Suijker. “Wij krijgen van overal in de sector soortgelijke klachten, alleen niet op zo’n grote schaal .” Volgens Suijker gaat het in de detailhandel al sinds 2008 bergafwaarts met de arbeidsvoorwaarden. “In het personeel wordt niet geïnvesteerd. Het wordt eerder gezien als een kostenpost.”

De positie van werknemers in de detailhandel is vooral verslechterd doordat er nog maar bar weinig vaste contracten worden gegeven, zegt Suijker. “Dat er steeds minder mensen rondlopen met een vast contract is niet al te best voor de mondigheid van het personeel. De angst dat je op straat komt te staan als je voor jezelf opkomt, is een stuk groter.”

De echte naam van Helena Bos is bekend bij de redactie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden