Werknemers eisen forse loonstijging

Het gaat goed met de Duitse economie. Daar willen werknemers eindelijk van profiteren. Maar hoe?

De Duitse economie groeit sterker dan verwacht. Het Bondsbureau voor de Statistiek heeft dit jaar al een paar keer de cijfers omhoog moeten bijstellen. De export groeit, de consumptie stijgt en sommige sectoren van de industrie, bijvoorbeeld de machinebouw, halen groeicijfers van tien procent.

Bovendien werd vorige week bekend dat het aantal werklozen onder de vier miljoen is gedaald. De groeiende economie schept meer banen dan verwacht. Een en ander heeft geleid tot een optimistische stemming onder politici, werkgevers en werknemers. Eenstemmig verklaren zij dat werknemers een redelijk aandeel in de groei moeten krijgen. Duitse werknemers ontberen al jaren een reële loonstijging.

Politici grijpen de gelegenheid aan om zich van hun sociale kant te laten zien. De sociaal-democratische leider Kurt Beck verklaarde dat er ’passende loonsverhogingen’ moeten komen. Bondskanselier Angela Merkel voegde eraan toe dat met name in de sectoren waar het goed gaat, werknemers extra moeten worden beloond.

Werkgevers en werknemers zijn niet gelukkig met die uitspraken van politici. Hoe de gestegen winsten onder de werknemers moeten worden verdeeld, willen zij graag onderling uitmaken. ’Absurd’ noemen woordvoerders van de metaalwerknemers en -werkgevers de bemoeienis van politici met de komende cao-onderhandelingen.

De voorzitter van de metaalwerkgevers gaf vorige week het startsein voor een hete loonronde. Met zijn opmerking dat een ’loonstijging op z’n plaats’ is, moedigde hij de vakbonden aan forse looneisen te stellen. Die overwegen nu zeven à acht procent te verlangen. Zo ver willen de werkgevers niet gaan. Zij denken eerder aan een eenmalige bonus. Of aan loon in de vorm van aandelen in het bedrijf.

Dat idee van een zogeheten investeringsloon duikt telkens op wanneer het loondebat op stoom komt. Zowel Beck als Merkel hebben zich er de afgelopen dagen voor uitgesproken. Beck kondigde aan er concrete modellen voor te zullen ontwikkelen. Maar ook op dit punt stuit hij op kritiek van werkgevers en werknemers. De vakbonden zijn bang dat investeringsloon in de plaats komt van verhoging. Werkgevers menen dat bedrijven zelf moeten uitzoeken hoe zij hun werknemers in het kapitaal laten delen.

Daarin worden ze bijgevallen door de minister van sociale zaken Franz Müntefering. De minister is terughoudender dan zijn partijvoorzitter Beck. Wel raadt hij de bedrijven aan investeringsloon te gebruiken om de pensioenen te verbeteren. Voor het overige vindt Müntefering dat zijn ministerie belangrijker dingen te doen heeft.

De echte probemen bevinden zich namelijk aan de onderkant van de arbeidsmarkt. Met de economische opleving wordt de roep om een wettelijk minimumloon weer sterker. Duitsland is een van de weinige landen in de EU die geen minimumloon kennen. Met name de CDU van bondskanselier Merkel is daar een verklaard tegenstander van.

De coalitie had beloofd in de herfst met voorstellen te komen om de positie van kleinverdieners te verbeteren. Daar is nog niets van terechtgekomen, al liggen tal van modellen op tafel. Over geen daarvan kan de coalitie het eens worden. Na de gezondheidszorg dreigt de arbeidsmarkt een volgend struikelblok voor de coalitie te worden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden