'Wereldwijde ontbossing interesseert het gros van de houthandelaren geen barst'

De consument wordt zich de aftakeling van 'swerelds bossen steeds meer bewust, maar in de afgelopen vijftien jaar is de ontbossing in hetzelfde verontrustende tempo doorgegaan. De meeste Nederlandse houthandelaren laten zich niets gelegen liggen aan de principes van verantwoord bosbeheer, zo blijkt. Van de 150 houtverkopers die het Wereldnatuurfonds (WNF) liet onderzoeken hult 80 procent zich in nevelen over de herkomst van hun product.

Wouter Bax

Maar is het dan zo lucratief om 'fout hout' op de markt te brengen? Volgens Wolfgang Richert van de onderzoeksgroep AIDEnvironment, de opsteller van het rapport, is niet eens zozeer de financiële winst de oorzaak van slecht gedrag. Het is nog platter: ,,De meeste houtverkopers interesseert het gewoon geen barst'', zegt hij. ,,FSC-hout kan flink duurder zijn, maar dat hoeft niet. Belangrijker vinden de bedrijven het om hun handen vrij te houden. Ze willen hun hout in principe bij iedere willekeurige partij kunnen kopen.''

Daarom leveren de meeste houthandelaren zich zonder vragen over aan de tussenhandel. Volgens Chris Elliott, die zich namens het WNF wereldwijd met het ontbossingsprobleem bezighoudt, zit daar de bron van veel kwaad. ,,Maar liefst de helft van de wereldwijde ontbossing ontstaat door illegale houtkap'', zegt hij. ,,Van veel hout weten we simpelweg niet waar het vandaan komt. Als er geen FSC-keurmerk op staat heeft de consument nauwelijks houvast. De houthandel verloopt nog vaak via een duister circuit.''

Houthandelaren weten dus niet wat ze kopen, hoewel? ,,Ze weten het natuurlijk wél'', zegt onderzoeker Richert. ,,Als je in de houthandel zit, maak je mij niet wijs dat je niet weet wanneer hout duurzaam is geproduceerd of niet. Het is net als met Max Havelaar-koffie: de mensen die dat niet drinken, doen dat niet omdat ze er nooit van hebben gehoord. Ze hebben er heus wel van gehoord, maar het maakt ze niets uit.''

Bij het onderzoek ging het vooral over de reactie van bedrijven als er wordt dóórgevraagd over hun mores. ,,We hebben eerst gekeken wat de bedrijven zelf over de herkomst van het hout naar buiten brengen. Daarvan hebben we een score gemaakt en die hebben we ze voorgelegd, begeleid van extra vragen over de herkomst van hun producten. Van de 150 handelaren hebben er vijftig in het geheel niet gereageerd.''

Ook de overheid laat het in de praktijk vaak afweten. ,,Producten uit de illegale houtkap zijn moeilijk op te sporen, maar soms is het gewoon inconsequent beleid'', zegt Richert. ,,Neem bijvoorbeeld de nieuwe Europese regels van eurocommissaris Bolkestein voor het aanbesteden van overheidsprojecten. Partijen als provincies, gemeenten en waterschappen moeten bij nieuwe projecten het hele Europese bedrijfsleven in de gelegenheid stellen om mee te bieden. Degene met de laagste prijs krijgt de opdracht. Maar ook als een aannemer duurder is dan zijn concurrent omdat hij duurzaam hout gebruikt, moet de overheid voor de goedkopere leverancier kiezen. Zo wordt duurzaam hout uit de markt geprijsd. Staatssecretaris Ybema van economische zaken is een voorstander van verantwoord ondernemen, maar toen hij hiermee instemde, zag hij dit over het hoofd.'' 'Goede' houtleveranciers staan op www.goedhout.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden