Wereldcinema slaat vleugels uit

AMSTERDAM - 'Wereldcinema' is een nieuwe activiteit van het International Filmfestival Rotterdam. Met als lokroep 'een ontdekkingsreis naar onbekende filmculturen' presenteert het festival vanaf morgen maandelijks een Nederlands ondertitelde, niet-westerse film in vele filmtheaters.

Dit opmerkelijke initiatief ligt in het verlengde van de activiteiten van het Hubert Bals Fonds. Via dat fonds, dat op het moment werkt met een begroting van 1,2 miljoen gulden, steekt het festival al tien jaar geld in de ontwikkeling van filmprojecten in de ontwikkelingslanden. Per project gaat het om een bedrag van hooguit enkele tienduizenden dollars. Vaak is dat net genoeg om een film tot wasdom te brengen. Dankzij het Hubert Bals Fonds, dat tot nu toe bijna 190 projecten ondersteunde, konden de Nederlandse filmtheater-bezoekers ondermeer al genieten van 'Les silences du palais' van Moufida Tlatli, 'Life on a string' van Chen Kaige en 'Halfaouine' van Ferid Boughedir.

De eerste Nederlandse tour van films, gemaakt met steun van dit fonds, wordt financieel ondersteund door de Nationale commissie voor internationale samenwerking en duurzame ontwikkeling (NCDO), een vaste subsidiënt van het Hubert Bals fonds. Deze commissie bevordert cultuuruitingen, waaronder het vertonen van films van niet-westerse kunstenaars in Nederland.

Volgens A. Waarts, de directeur van de NCDO, neemt de belangstelling voor de derde-wereldcinema na een lange slappe periode weer toe. Zeker wanneer dat in een gezellige ambiance met 'een spreker, een hapje en een drankje' gebeurt, is het publiek, net zoals in de jaren zeventig, weer bereid kennis te nemen van andere dan de gebruikelijke Hollywood-kost. Ook op de televisie heeft de niet-westerse cinema het tij mee, zo beweert Waarts. Door de explosieve toename van het aantal tv-stations trekken de meeste programma's nog maar een paar honderdduizend kijkers. De concurrentiestrijd is weggevallen. Daardoor trekt zelfs een niet gangbaar product als een niet-westerse film nu al gauw voldoende kijkers.

Een andere instantie die het Hubert Bals-fonds (en nu ook het wereldcinema-project) ondersteunt, haakt in op die nieuwe mediasituatie. De NPS zendt tot 28 maart bijna iedere zondagmiddag een niet-westerse film uit. Vier van die films kwamen tot stand met steun van het Hubert Bals fonds. Twee daarvan maken deel uit van de wereldcinema-tour.

In de geest van Huub Bals geeft de weer oplaaiende aandacht voor de niet-westerse cinema voedsel aan allerlei hooggestemde bespiegelingen. De eerste directeur van het Rotterdamse filmfestival en oprichter van het naar hem genoemde fonds meende dat de toekomst van de film niet in Amerika en Europa lag, maar in Azië, Afrika en Zuid-Amerika. In zijn voetspoor wordt er in het publiciteitsmateriaal van het Wereldcinema-project nu druk gefilosofeerd over 'het andere' in de niet-westerse cinema. Omdat we nu eenmaal in de global village leven, wordt ook de hoop uitgesproken dat er zich door dit soort initiatieven naar analogie met de wereldmuziek een wereldcinema zal ontwikkelen.

Die mooie woorden worden helaas nog niet waargemaakt door 'Pizza, birra, faso', van Bruno Stagnaro en Adrián Caetano. Deze Argentijnse film maakt deze maand als eerste een tocht langs de filmtheaters. Het is een opzichtig naar het neorealisme lonkende en brokkelige quasi-documentaire die over de praktijken van enkele straatboefjes in Buenos Aires gaat. Het is eerder een voorstudie dan een afgerond project. Het wachten is dus nog even op het intrigerende en verstilde 'Buud Yam' van Gaston J. M. Kaboré uit Burkina Faso. Die gaat in december op tournee en is van zo'n uitzonderlijke kwaliteit, dat hij perfect illustreert dat er in de niet-westerse landen een beeldtaal in opkomst is die de Amerikaanse en Europese cinema zou kunnen verrijken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden