Wellicht kunnen Maori's de kwade geesten verdrijven

Op de plek waar Connor, de 11-jarige kleinzoon van mijn broer in Nieuw-Zeeland, vorige week door een tragisch jachtincident het leven liet, werden gisteren door Maori's gebeden uitgesproken. De kwade geest moest van die plek verdreven worden, vertelde mijn broer. Hij is zo'n twintig jaar geleden geëmigreerd naar dat verre land. Een gereformeerde jongen met uitgesproken opvattingen, die als boer zijn draai heeft gevonden in dat prachtige land. Een land waar culturen van oorspronkelijke bewoners, vroegere kolonisten, Europese emigranten en nieuwkomers uit Azië zich een weg moesten vinden. En dat is bepaald geen makkelijke opgave, toen niet en ook nu niet.

De familie van mijn broer werd door afstammelingen van de oorspronkelijke bewoners, de Maori's, benaderd of zij bij de kist van Connor, in de huiskamer van zijn ouders, hun rituelen mochten uitvoeren. De vader van Connor, een stoere Nieuw-Zeelandse boer, had door zijn voorouders Maori-bloed doorgegeven aan Connor. Dagenlang werd er gerouwd. Ouders, kinderen, kleinkinderen en vrienden sliepen 's nachts om de kist. Op de laatste dag, bij het verlaten van het huis, werden traditionele Maori-dansen - haka's - uitgevoerd, waarna in de lokale kerk onder leiding van een dominee een afscheidsdienst werd gehouden. Culturen, tradities en geloven van zeer verschillende groepen mensen kwamen bij de begrafenis van de kleinzoon van mijn broer samen. Hij aanvaardde de culturele verscheidenheid en vond daarin troost.

Aanleiding om over dit tragische incident te schrijven was de Anton de Kom-lezing die Ernst Hirsch Ballin, oud-minister en CDA-prominent, donderdag in het Amsterdamse Verzetsmuseum uitsprak. In zijn rede verkende hij de grenzen van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens in relatie tot de culturele, economische en religieuze verscheidenheid in de wereld. Uiteraard ging hij in op de vluchtelingencrisis in Europa en het debat hierover in Nederland. "Aanvaarden en aanvaard worden zijn twee kanten van dezelfde medaille", was zijn boodschap naar - in mijn interpretatie - burgers van dit land en nieuwkomers. Een samenvatting van zijn rede stond donderdag in de krant.

Het was ook een boodschap van redelijkheid, om fatsoenlijk met elkaar om te gaan, mensenrechten te respecteren, ook die van vluchtelingen. Redelijkheid lijkt op dit moment ver te zoeken in het debat over de instroom van vluchtelingen en asielzoekers, zo kon u deze week bijna dagelijks lezen. Een debat dat door zogeheten 'nee-zeggers' volledig wordt overstemd, waardoor zowel de argumenten voor de opvang van vluchtelingen als de argumenten van burgers die zich zorgen maken, niet meer aan bod komen. Burgemeesters, wethouders en raadsleden worden bedreigd. Voorstanders krijgen de grofste verwensingen naar hun hoofd geslingerd. "Wilders zaaide en hij oogst een ongehoorde storm. Er is een geest uit de fles, waarvan weleens zou kunnen blijken dat die er moeilijk weer in te krijgen is", schreven wij gisteren in het commentaar.

Hirsch Ballin analyseerde in zijn rede dat al ruim voor de komst van vluchtelingen 'Nederland mentaal de grenzen aan het sluiten was'. Dit als gevolg van het sinds begin deze eeuw steeds heftiger gevoerde debat over migratie en integratie van nieuwkomers. Hij miste in dit debat politici van de grote partijen die burgers bij de hand nemen. In dit perspectief complimenteerde hij burgemeesters die leiderschap tonen en noodopvang en tijdelijke asielzoekerscentra organiseren.

Misschien heeft dit land Maori's nodig om de kwade geesten te verdrijven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden