Weg met de democratie!

Gerard Reve dichtte: 'Ik moet de wijken van het volk in / en mijn oor te luisteren leggen: / zo hoor je nog eens wat. / Wat wil het volk? / Niet veel goeds, dat is zeker.'

Afgelopen maand heeft het volk zich weer eens mogen uitspreken in het referendum over het associatieverdrag met Oekraïne en dat bracht, inderdaad, niet veel goeds. Met instemming citeer ik hier D66-prominent Laurens Jan Brinkhorst, die het referendum een 'feest van de raddraaiers' noemde. En ik kan het alleen maar eens zijn met Jan Terlouw, oud-voorzitter van D66, die niet is gaan stemmen omdat hij de vraagstelling van het referendum niet helder vond. D66-nestor Edo Spier sloeg in Trouw de spijker op de kop: 'Het is veel te laat voor referenda.'

De uitslag van het Oekraïne-referendum roept bij mij de vraag op of de democratie, althans in zijn huidige vorm, het einde van zijn houdbaarheid heeft bereikt. Niet alleen sterft het democratisch proces een langzame dood, zoals blijkt uit de gestaag dalende opkomstcijfers bij verkiezingen, tevens laten peilingen zien dat het volk, gezien de hoge score van de PVV, niet langer het stemrecht toevertrouwd kan worden. Stemrecht in handen van dit electoraat is als een doorgeladen pistool in handen van een peuter. Het moet zo snel mogelijk ontwapend worden.

Twijfel aan de democratie in zijn huidige vorm neemt toe. Zo is de Vlaamse schrijver David Van Reybrouck, gangmaker achter het Belgische burgerinitiatief voor democratische vernieuwing G1000, zeer geporteerd voor loting als alternatief voor verkiezingen, een systeem uit het antieke Athene dat nog tot de Franse Revolutie her en der in Europa werd toegepast. Sympathiek idee, maar het gaat mij niet ver genoeg. We moeten gewoon de juiste man of vrouw op de juiste plaats hebben. Dat moet niet aan kiezers of het lot worden overgelaten, maar aan mensen die er verstand van hebben. Het is toch belachelijk dat een slecht geïnformeerd, rancuneus en oppervlakkig electoraat het beleid kan bepalen? Kankeren op de 'zakkenvullers' in Den Haag en Brussel, maar zich in de kwesties verdiepen of zelf politiek actief worden, ho maar.

Nu populisten de haat tegen de elite aanwakkeren, moet het gezag van de elite hersteld worden. Daarom pleit ik voor een nieuwe aristocratie. Niet de aristocratie van baronnen en jonkvrouwen, maar van technocraten. Zo groot hoeft de overgang van een democratie naar een technocratie niet te zijn, want zoals Van Rey-brouck in een interview met VNG Magazine stelde is Nederland aan de buitenkant een pure democratie, maar van binnen een technocratische regentencultuur.

Wel-aan, die technocratische regenten moeten de vrije hand krijgen om de grote uitdagingen die op ons afkomen het hoofd te bieden, op nationaal en Europees niveau. En het volk moet hen daarbij niet voor de voeten lopen. Het volk leidt immers nooit, maar moet geleid worden.

Natuurlijk, de weg naar een beter systeem van politieke besluitvorming zal lang en moeizaam zijn. Er moet met geduld en beleid naartoe gewerkt worden. Daarom stem ik altijd op D66, de enige partij die begrijpt waar het heen moet met de democratie in Nederland en Europa.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden