Weet je dat ijsberen heel kippig zijn?

Wat zijn ze groot, hè? Die voorpoten zijn ongelofelijk sterk, één haal en je gezicht ligt eraf." Klimaatjournalist Bernice Notenboom kijkt gefascineerd naar het ijsbeermannetje dat in zijn verblijf in Diergaarde Blijdorp in de nazomerzon ligt te soezen. Tijdens haar expedities naar de Noordpool heeft ze vaker ijsberen gezien, maar altijd van een veilige afstand. Ze is wel voorbereid op een eventuele ontmoeting. "Als je je langlaufstokken voor je gezicht houdt en heen en weer beweegt, dan schrikken ze en vluchten ze. IJsberen zijn kippig en zien die stokken aan voor de slagtanden van walrussen. Die confrontatie durven ze niet aan."

In het ijsberenverblijf wordt een film vertoond over klimaatverandering en de gevolgen van het smelten van de ijskappen. "Dit stukje komt uit een BBC-documentaire", ziet Notenboom meteen. Zelf maakt ze ook documentaires over het veranderende klimaat. Ze was het gezicht van de serie 'Klimaatjagers' die door de VPRO in het najaar van 2013 werd uitgezonden. Daarnaast schrijft ze artikelen en geeft ze lezingen over haar expedities naar onder meer de Mount Everest, Mali, Siberië, Groenland en de Noord- en de Zuidpool. "Gisteravond stond ik nog voor een uitverkochte zaal in Groningen over de Arctic March te vertellen."

Die Arctic March was haar laatste expeditie naar de Noordpool, een trektocht op ski's van de geografische Noordpool naar Cape Discovery in Canada om te laten zien hoe mooi en fragiel het poolgebied is. Tot haar grote frustratie moest ze die tocht in mei vanwege zware stormen en hevige sneeuwval op 188 kilometer van het einddoel staken. "We zagen geen hand voor ogen en maakten per dag te weinig kilometers. Ineens hadden we nog maar voor zestien dagen proviand bij ons. Ik heb zo gehuild. We waren zo dichtbij, ik kon de kust al zien liggen. Het was mijn droom. Ik heb er zo hard voor getraind en zoveel gedaan om de logistiek en de financiering te regelen."

IJskappen

Volgend voorjaar wil ze terug om de tocht alsnog te voltooien. "Dan word ik vergezeld door wetenschappers van het RIVM die onderzoek doen naar het effect van de uitstoot van zwaveldioxide en roetdeeltjes in de atmosfeer op het smelten van de ijskappen." Ze ziet zichzelf als brug tussen wetenschappers en het grote publiek. "Voor Klimaatjagers, ben ik twee jaar op stap geweest met onderzoekers en het viel me elke keer weer op hoeveel moeite zij hebben om complexe materie in Jip en Janneke-taal uit te leggen." Notenboom woont een groot deel van het jaar in de bergen van het Canadese British Colombia. Daar doet ze nieuwe energie op, en traint ze voor expedities. "Tijdens de Arctic March moest ik een slee van 100 kilo trekken. Met het slepen van autobanden oefen ik daarvoor." Over die vluchten van Nederland naar Canada voelt ze zich wel bezwaard. "En dan gaan ze ook nog eens over de Groenlandse ijskap. Daarom reis ik in Nederland vooral met het openbaar vervoer."

In haar huis in de bergen wordt ze door de smeltende gletsjers telkens herinnert aan de opwarming van de aarde. "Wetenschappers zijn het er inmiddels over eens dat de veilige grens van 2 graden overschreden wordt. Als het permafrost in Siberië ontdooit, dan komt er methaan vrij, een sterk broeikasgas. Als dat gebeurt, dan zet dat een kettingreactie van gebeurtenissen in gang die we van Australië tot de Amazone zullen merken. Alles is met elkaar verbonden. Die verbinding wil ik tonen."

Ook hoopt ze met haar artikelen en documentaires politici wakker te porren. "We hebben het geld en de middelen, nu alleen de wilskracht nog."

Beroepsavonturier Bernice Notenboom (1962) geeft het veranderende klimaat een gezicht, nieuw op nummer 27

Klimaatjournalist Bernice Notenboom met ijsbeermannetje in Diergaarde Blijdorp.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden