TheaterrecensieWees onzichtbaar

‘Wees onzichtbaar’ laat je hijgend aanhollen achter ultrakorte hap-snap-scènes

Scène uit 'Wees onzichtbaar', een toneelbewerking van Murat Isiks gelijknamige roman.Beeld Jean van Lingen

Theater
Theater Rast
Wees onzichtbaar
☆☆☆☆

Een toneelbewerking maken van een bestseller lijkt een inkoppertje. De nieuwsgierigheid van lees- en theaterminnend publiek is alvast gegarandeerd. Toch is er eerst die hobbel om een geschreven verhaal om te zetten in gespeeld drama.

‘Wees onzichtbaar’ van Murat Isik is nogal een kluif. Een kleine zeshonderd pagina’s met een tamelijk complexe geschiedenis: een Turkse migrantenjongen die zijn weg zoekt in het vreemde Nederland, kampt met een getiranniseerd gezin, tegen de achtergrond van de zich stroef ontwikkelende Amsterdamse wijk Bijlmermeer.

Lastig? Bewerker-dramaturg Jan van den Berg nam domweg het procedé van schrijver Isik over. Die zet in korte hoofdstukken een verhaal met verschillende personages neer, dus hij kon ze in ultrakorte scènes samenvatten, dacht hij kennelijk. De rest kon je aan de verbeelding van de kijker overlaten. Maar dan moet je die verbeelding wel eerst prikkelen en weten wát je wilt vertellen. Zowat alle personages die voor hoofdpersoon Metin belangrijk zijn, komen aan bod. Dat is een prestatie, maar het belang ontbreekt. Terwijl het daar om gaat.

Oliebollen en vriendschap

Een scène bij vriendje Floyds ouders draait om oliebollen en niet om Metins ontdekking dat het gezellig kan zijn binnen een gezin. Met die oliebol is bovendien de vriendschap meteen afgehandeld, zoals alles en iedereen er in één of anderhalve scène doorheen wordt gejast. Behalve de gewelddadige confrontaties met de vader en een paar erotische ontmoetingen duren de meeste van de bijna veertig scènes krap twee minuten.

Waar Isik samenhang en verhoudingen creëert en je de coming of age van Mentin wordt ingezogen, hol je hier hijgend achter hap-snap-taferelen aan. Telkens nieuwe personen zijn alweer weg voor je de relatie met Metin, of met wat ook, hebt kunnen achterhalen. Wat voor Theater Rast en regisseur Saban Ol goud leek, werd een verloren gevecht.

Om er leven in te krijgen, zocht Ol naar beweging. Overbodig gezeul met een bank in een foeilelijk decor, livemuziek, opeens een rap-scène of een Bijlmerbewoner die een ode aan zijn wijk zingt. Een ratjetoe, waarin de acteurs meer schakelen (tussen zo’n twintig personages!) dan spelen. Treurig voor Mingus Dagelet, die er als Metin onthand tussendoor loopt. Metin is onzichtbaar, wat iets anders is dan het in de titel bedoelde pandoer te ontgroeien. Daar had het om moeten gaan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden