Wees niet te optimistisch over die Noord-Koreaanse vredeswens, zeggen experts

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong Un hief vrijdag de hand met Moon Jae-in, de president van Zuid-Korea, nadat zij in de gedemilitariseerde zone tussen beide landen overleg voerden. Beeld AP
De Noord-Koreaanse leider Kim Jong Un hief vrijdag de hand met Moon Jae-in, de president van Zuid-Korea, nadat zij in de gedemilitariseerde zone tussen beide landen overleg voerden.Beeld AP

Een reeks positieve berichten bereikt de wereld vanuit Noord-Korea sinds het historische overleg met het zuiden van vrijdag. Kenners passen echter voor te veel optimisme.

Pyongyang gaat de klok gelijk zetten met Seoul. Het is een klein gebaar, maar veelzeggend. Sinds 2015 is het in Noord-Korea een half uur later dan in Zuid-Korea. Kim Jung-un, de leider van Noord-Korea, besloot destijds dat hij zich niet langer wilde aanpassen aan de tijdszone die de ­Japanners hebben ingesteld, toen zij Korea bezetten in de Tweede Wereldoorlog. Nu draait Kim de klok weer een half uur vooruit, zodat het in heel Korea even laat is.

Er klonken dit weekeinde meer positieve geluiden, ook over onderwerpen die veel belangrijker zijn voor de internationale gemeenschap. Na het overleg van vrijdag tussen Kim en de Zuid-Koreaanse president Moon Jae-in kwam naar buiten dat het noorden inspecties zal toestaan van zijn nucleaire testsites, de plaats waar het communistische regime tot voor kort kern­wapens uitprobeerde. Dat is opmerkelijk, want Pyongyang maakte tien jaar geleden een einde aan de internationale inspecties.

De Amerikanen en Zuid-Koreanen mogen komen kijken in de tunnels van het complex in Punggye-ri, zei Kim volgens een woordvoerder van Moon. Dat is juist de locatie die volgens Chinees onderzoek ingestort zou zijn. Maar volgens Kim zijn er in ieder geval twee tunnels ‘in uitstekende conditie’. Zo maakt hij duidelijk dat zijn land niet met kernproeven stopt omdat de testsite niet meer bruikbaar zou zijn.

Overstag

Het lijkt ook onwaarschijnlijk dat Noord-Korea zich door zo’n praktische tegenvaller zou laten stoppen. Het land heeft jarenlang vasthoudend toegewerkt naar het bezit van een bruikbare kernraket. Het lijkt er meer op dat Kim, nu dit doel is bereikt, vanuit een positie van kracht wil onderhandelen. Nu vrijwel zeker is dat hij de Verenigde Staten kan treffen, kan Kim zich ineens als ­vredelievende leider opstellen.

Dus zegt Kim, opnieuw volgens de Zuid-Koreanen, dat hij ‘niet het type is dat kernwapens zal gebruiken tegen het zuiden of de Verenigde Staten’. Hier en daar klinkt de verklaring dat hij overstag is gegaan, omdat de Amerikaanse president Donald Trump hem onder druk zette. Dat zei onder anderen de Zuid-­Koreaanse minister van buitenlandse zaken Kang Kyung-wha. Bij CNN gaf zij Trump, die Kim waarschijnlijk binnen enkele weken zal ontmoeten, krediet voor de doorbraak.

‘Fout, fout, fout’, reageert Robert E. Kelly. De gerespecteerde Amerikaanse Korea-kenner en hoogleraar politicologie aan de Universiteit van Pusan, legt in een reeks tweets uit wat de buitenwereld volgens hem nog altijd niet begrijpt als ze naar Noord-Korea kijkt. Kort samen­gevat: Kim en zijn militairen kan het niets schelen hoe de rest van de ­wereld over ze denkt, ze zijn gewend aan hun paria-status.

Kims inschatting is blijkbaar dat Noord-Korea nu, als kernmacht, iets gedaan kan krijgen van de Amerikanen. Hij gaat ‘shoppen’ met zijn vredelievende boodschap, die zeker niet betekent dat hij eenzijdig zijn kernwapens zal opgeven. De Noord-Koreanen mikken op het schrappen van sancties die door de rest van de wereld zijn opgelegd, zodat ze zich economisch verder kunnen ontwikkelen. En als ze daarin niet slagen, trekken ze zich gewoon terug in hun isolement.

En de lovende woorden voor Trump van de Zuid-Koreaanse minister? Kelly heeft een eenvoudige verklaring: Kang ziet in dat het in het Zuid-Koreaanse belang is om Trump te vriend te houden – en de beste manier om dat te doen, is hem vleien.

Volgens sommige analisten is het hernieuwde contact tussen Noord- en Zuid-Korea mogelijk de aanzet voor vrede tussen beide landen. Maar wat zou dat betekenen, 65 jaar na het einde van de Koreaanse Oorlog?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden