Weer onderbetaling bij een sociale werkplaats van personeel met een arbeidsbeperking

Sociale werkplaats Werkzaak Rivierenland zette in 2014 een stichting op om zo te bezuinigen op de arbeidsvoorwaarden van het personeel.Beeld william hoogteyling

Na de Drentse sociale werkplaats Alescon heeft vakbond FNV nu ook bij een Gelders sociaal werkbedrijf ontdekt dat het zijn personeel een lager loon betaalt dan waar het recht op heeft.

Vakbond FNV heeft vandaag een akkoord kunnen sluiten met de sociale werkplaats Werkzaak Rivierenland met vestigingen in Tiel en Geldermalsen. Het SW-bedrijf betaalt sinds 2014 welgeteld 225 werknemers met een arbeidsbeperking structureel onder, doordat ze niet rechtstreeks in dienst waren maar bij een stichting die Werkzaak Rivierenland zelf had opgericht. Zo kon de cao van de sociale werkplaats worden omzeild en de loonkosten gedrukt.

Hierdoor lopen de medewerkers loon mis, maar ook een eindejaarsuitkering, vergoeding van overwerk, ouderschapsverlof, seniorenverlof en vergoeding van vakbondscontributie. Op de manier wilde de sociale werkplaats de loonsom met 200.000 euro per jaar verlagen. Medewerkers liepen variërend van 180 euro tot enkele duizenden euro’s per jaar mis door deze constructie, vertelt FNV-bestuurder Marco Schipper.

In 2015 ontving FNV de eerste signalen dat een grote groep werknemers van Werkzaak Rivierenland opeens een ‘nieuwe’ werkgever had; de Stichting Werkzaam Plus met andere arbeidsvoorwaarden. Schipper: “Hierdoor ging het personeel met een arbeidsbeperking van de ene op de andere dag minder verdienen terwijl ze hetzelfde werk bleven doen. Dit was puur en alleen gedreven door bezuinigingen.”

Rechtszaak Alescon

Op dat moment was FNV druk met het uitzoeken van de onderbetaling van arbeidsbeperkten door de Drentse sociale werkplaats Alescon, wat uitmondde in een rechtszaak. De vakbond besloot af te wachten hoe dat afliep alvorens aan de bel te trekken bij Werkzaak Rivierenland. Toen de rechter oordeelde dat de constructie bij Alescon onrechtmatig was, ging Schipper met dat vonnis naar Tiel.

De directeur van Werkzaak Rivierenland had toen zelf ook al in de gaten dat de zelfgekozen constructie met een stichting niet correct was. Vandaag sloot Werkzaak Rivierenland een akkoord met FNV: de gemiste inkomsten worden terugbetaald en de 225 medewerkers worden in de toekomst ook volgens de cao van de sociale werkplaats beloond.

Kitty Jong, vicevoorzitter FNV: “Ik ben blij dat deze arbeidsbeperkte medewerkers uit de sociale werkvoorziening krijgen wat hen toekomt. Na de positieve uitkomst in de zaak-Alescon eind vorig jaar, hebben wij als FNV gezegd dat wij hoopten dat hier een signalerende werking vanuit zou gaan. Dat is hier nu gebeurd en daar ben ik blij mee.”

Geen cao voor beschut werk

Veel sociale werkplaatsen waren voorafgaand de komst van de Participatiewet in 2015 al aan het kijken hoe het inzetten van arbeidsbeperkten goedkoper kon. Sinds 2015 kan nieuw personeel niet meer onder de cao van de sociale werkvoorziening werken. Alleen de mensen die voor 2015 al onder deze cao vielen, houden de arbeidsvoorwaarden die erbij horen.

Dat nu 225 mensen uit de gemeenten Buren, Culemborg, Geldermalsen, Maasdriel, Neerijnen, West Maas en Waal, Neder-Betuwe, Tiel, en Zaltbommel alsnog deze cao krijgen, waar ze ook recht op hebben, heeft voor hen jaar op jaar positieve gevolgen. Voor arbeidsbeperkten die na 2015 beschut werk vonden bij de sociale werkplaats is geen cao meer. Deze werknemers hebben meestal geen recht op pensioen en reiskostenvergoeding, noch op verlof, een eindejaarsuitkering, scholing of doorbetaling bij ziekte. En ze krijgen een lager loon dan hun collega's bij de sociale werkvoorziening die nog onder de oude wetgeving vallen.

FNV-bestuurder Schipper is daarom zeer blij dat de vakbond het voor 225 mensen bij Werkzaak Rivierenland alsnog heeft kunnen regelen dat zij volgens de cao sociale werkplaatsen worden betaald. De medewerkers hoeven ook niet bang te zijn dat zij extra huur- en zorgtoeslagen moeten terugbetalen omdat de nabetaling nu in één keer volgt. Werkzaak heeft toegezegd om mogelijk negatieve effecten hiervan voor zijn rekening te nemen.

Lees ook:  Arbeidsbeperkte werkt wel maar zonder rechten 
FNV gaat meer sociale-werkplaatsbedrijven aanpakken

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden