Weer geen gratie voor Van Damme

Van een onzer verslaggevers DEN HAAG - Nederland blijft op alle mogelijke manieren druk uitoefenen op Singapore om de doodstraf van Johannes van Damme (58) te voorkomen. De Nederlander is tot de strop veroordeeld wegens smokkel van heroïne.

Een laatste gratieverzoek voor Van Damme werd vorige maand nog afgewezen door de president van Singapore. Een woordvoerder van het ministerie van buitenlandse zaken verklaarde gisteren dat “de Nederlandse regering met teleurstelling kennis heeft genomen van de afwijzing”. Nederland vraagt om gratie op “humanitaire gronden”, omdat ons land principieel tegen de doodstraf is.

Minister Kooijmans gaf gisteren toe dat clementie vragen het enige is dat Nederland kan doen. Ons land heeft steeds aangevoerd dat er in de internationale samenleving een toenemende neiging is om de doodstraf als ontoelaatbaar te beschouwen. Of herhaald aandringen van de Nederlandse regering, ondersteund door de landen van de Europese Unie, effect zal hebben, moet worden afgewacht.

Ook Amnesty International vindt het “triest” dat de Singaporese president het gratieverzoek heeft verworpen. Amnesty start een bliksemactie. Alle afdelingen zullen brieven en telegrammen sturen met het verzoek het doodvonnis om te zetten in vrijheidstraf. Het is de tweede actie die Amnesty onderneemt in de zaak-Van Damme.

Ingenieur Johannes van Damme uit Hengelo werd in september 1991 gearresteerd op de luchthaven Changi. Zijn vliegtuig maakte daar een tussenlanding op weg van Bangkok naar Athene. Agenten van de Singaporese Narcoticabrigade troffen in een dubbele bodem van zijn koffer ruim vier kilo heroïne aan. In Singapore staat volgens de drugwet al de doodstraf op het bezit van vijftien gram harddrugs of 500 gram cannabis.

Van Damme ontkende steeds van de drugs af te weten. Volgens zijn advocaat zou hij de koffer op verzoek van een vriend hebben aangenomen van een Thaise man in Bangkok. Van Damme zou de koffer weer afgeven aan iemand in Nigeria, waar de ingenieur al jaren woont.

In 1993 veroordeelde de rechtbank Van Damme tot de strop. In november datzelfde jaar werd die straf in hoger beroep bevestigd. Een gratieverzoek leek toen het enige wat de doodstraf kon voorkomen.

Tot nu toe zijn er in de Aziatische stadsstaat, sinds in de invoering van de drugwet in 1975, 42 mensen opgehangen. Ruim de helft was van buitenlandse afkomst. Nog eens 71 werden vorig jaar ter dood veroordeeld. Van Damme is de eerste Europeaan die in Singapore ter dood is veroordeeld wegens drugsmokkel.

De Nederlandse Maria Krol werd vorig jaar november aangeklaagd wegens drugbezit, maar de rechters spraken haar vrij. Zij waren ervan overtuigd dat de vrouw zonder het te weten heroïne in haar bezit had.

De ter dood veroordeelde Hengeloër krijgt regelmatig bezoek van ambassadepersoneel en een sociaal werker in zijn dodencel van een bij twee meter. Volgens de Nederlandse ambassade in Singapore reageerde Van Damme koel op de beslissing. Hij brengt zijn tijd door met het lezen van tijdschriften.

De afgelopen twintig jaar is tegen drie Nederlanders een doodvonnis uitgesproken. Dat gebeurde in Irak (A. Aronson: verdacht van spionage voor de Israëliërs, ter dood gebracht), in Sri Lanka (Van der Hulst: drugsmokkel, vrijgelaten) en Algerije (A. Pauw: drugsmokkel, vrijgelaten). Momenteel zitten er 1 125 Nederlanders her en der over de wereld verspreid in cellen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden