’We willen dit liever niet , maar je moet meehollen’

Scholieren in groep 8 van basisschool ?t Kruispunt in Hilversum oefenen dit schooljaar voor het eerst intensief voor de Citotoets. (FOTO MAARTEN HARTMAN)

’De yank was een yup en had veel yens.’ Groep 8 van christelijke basisschool ’t Kruispunt in Hilversum buigt zich over het boekje met oude opgaven van de Citotoets. Daarin staat een pagina van een woordenboek, waarop – tussen andere woorden met de ’y’ – de betekenis van de drie moeilijke woorden staat.

Orhan en Kiara (allebei 11) hebben de vraag fout. Kiara: „Ik had niet alle definities goed gelezen. Tijdens de Citotoets ga ik dat wel doen.” Orhan vindt vooral de vraagstelling van de Citotoets lastig. „Er staan vaak ouderwetse woorden in waar je nooit van hebt gehoord.” Door het oefenen hoopt hij die woorden nog op tijd te leren.

Want daar is het allemaal voor bedoeld: groep 8 bereidt zich voor op de Citotoets, die ze begin februari moeten maken. Dat gebeurt behoorlijk intensief, zegt juf Saskia Zieleman. „We oefenen de hele maand januari om de dag een uur met oude Citotoetsen. Puur om de kinderen voor te bereiden op de toetsvorm.” Het is voor het eerst dat ’t Kruispunt zoveel oefent. De reden: de Citoscores waren de afgelopen jaren te laag.

Eigenlijk is het te gek voor woorden, zegt directeur Ronald de Moor. „We willen dit liever niet, dat trainen. Het voelt niet oké. Maar als je het niet doet, val je buiten de boot.” Want, zegt De Moor, er is bijna geen school te vinden die niet oefent op de Citotoets. „Collega’s vroegen me: Ronald, hoezo doen jullie dat niet? Je moet wel meehollen met de meute.”

De Moor legt uit: zowel de school als de leerling wordt afgerekend op lage Citoscores. De inspectie vergelijkt de Citoscores van de school met soortgelijke basisscholen. Die tikte ’t Kruispunt enkele jaren geleden op de vingers vanwege de lage resultaten. En de leerlingen worden op hun score afgerekend door de middelbare school.

De Moor: „De scholen in Hilversum zijn de laatste jaren een stuk strenger geworden. Ze eisen een bepaalde Citoscore, anders laten ze een leerling niet toe. Onze leerkracht van groep 8 moet praten als Brugman als een kind een punt te laag scoort voor de havo, maar er eigenlijk wel thuishoort.”

De vraag is: heeft het oefenen wel zin? Het Cito zelf waarschuwt al jaren tegen het oefenen van de toets aan het eind van groep 8. „Je leert niets door almaar opgaven te oefenen”, aldus woordvoerster Annemieke de Jong. „Natuurlijk kun je als school je leerlingen kennis laten maken met de Citotoets. Maar dan puur: hoe ziet het eruit, wat kan ik verwachten? Meer is niet nodig.”

Ook onderwijsonderzoeker Ron Oostdam van het Kohnstamm Instituut verwacht geen wonderen van het oefenen. „Misschien is er een klein effect, maar de toets is iedere keer anders.” En, waarschuwt Oostdam, door het oefenen kan er meer druk op de leerling komen te staan. „Vooral bij faalangstige kinderen.”

Kiara heeft niet zo’n last van zenuwen. Orhan wel. „Door dat oefenen ga ik er wel iets meer tegenop zien”, bekent hij. Met name bij het onderdeel studievaardigheden maakt hij nog veel fouten. Maar bij spelling is Orhan gerustgesteld. „Kijk, maar één fout”, roept hij trots.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden