'We staan nu wel met 1-0 achter'

Achterban PvdA worstelt met positie partij tussen anti-Europese SP en PVV

"Ik ben blij dat we aan dit a-sociale bezuinigingspakket van vijf partijen niet hebben meegedaan", zegt de Utrechtse PvdA-afgevaardige Wouter Koning. "Of het nu per ongeluk is gegaan of expres."

De PvdA'ers op de ledenraad in Utrecht deden zaterdag erg hun best de onzekerheid weg te slikken over de vraag: hadden we toch niet mee moeten doen, toen vorige week D66, GroenLinks en de ChristenUnie zich aansloten bij het crisisakkoord voor Brussel van VVD en CDA. Uiteindelijk kreeg partijleider Diederik Samsom applaus en lof voor zijn buitenspel-positie bij het wandelgangenakkoord van twaalf miljard. Ook gelooft de partijachterban dat in de aanloop naar de verkiezingen van 12 september wel valt uit te leggen dat het akkoord niets te maken heeft met 'eerlijk delen'. Dat het een aanslag betekent op 'onze mensen', zoals de politieagent en de leraar, die getroffen worden door de nullijn bij de ambtenarensalarissen.

Of op de 62-jarige bouwvakker met de vut, die, zoals de partijleider uitlegt, straks in de bijstand dreigt te komen. Diederik Samsom tegen zijn leden: "Van een rechts kabinet mag je zulke aanslagen verwachten. Maar nooit, nooit van linkse partijen."

Hij probeert zich te ontworstelen aan het beeld dat volgens hem ten onrechte in de media is ontstaan: dat van een PvdA-fractieleider die door de vijf partijen gekleineerd werd en niet mee mocht doen aan de belangrijke, zelfs 'historische', onderhandelingen over de miljardenbrief aan Brussel.

Eén van de PvdA-leden aarzelt nog: "We hadden beter van de onderhandelingstafel kunnen weglopen, dan dat we er helemaal niet aanzaten".

Samsom houdt echter vol dat hij wel degelijk had kunnen meedoen aan het akkoord. Hij weigerde dat om inhoudelijke redenen. "Ik wilde niet tekenen bij het kruisje."

Hij kon onmogelijk tekenen, houdt hij vol, voor een akkoord dat misschien door toedoen van D66, GroenLinks en ChristenUnie wel 10 procent beter is dan het pakket dat VVD, CDA en PVV voor zich hadden liggen in het Catshuis, maar dat verder toch gewoon bestaat uit 90 procent rechts VVD-CDA-beleid.

Bij de twijfel over het buitenspel van de sociaal-democraten probeert de partijtop de moed erin te houden. Het kabinet is gevallen, dat is winst.

"Het is fantastisch dat er vervroegde verkiezingen komen. Dat wilden we toch?", pept de discussieleider de zaal op.

Partijvoorzitter Hans Spekman ziet uit naar die verkiezingen: "Ik ben ontzettend gelukkig dat dit kabinet is gevallen. Ik snap de mensen niet die zeggen dat wij als partij geen verantwoordelijkheid voor morgen durfden te nemen. Want daarvoor hebben we ons eigen bezuinigingsplan."

Veel leden voorzien toch lastige problemen bij de komende verkiezingscampagne. Dat is niet zozeer omdat de peilingen nu aangeven dat veel mensen in het land waardering hebben voor de nationale eendracht van vijf partijen die net op tijd tegemoet kwamen aan de eisen uit Brussel. Die waardering zal straks wel wegzakken, geloven ze in de PvdA.

Lastiger vindt de achterban dat de pro-Europese PvdA nu in het kamp wordt geschaard van de anti-Brusselpartijen SP en PVV. Een lid vanuit de zaal: "Jammer dat we nu in één adem genoemd worden met de SP. Ik doe van harte mee aan de campagne, maar we staan wel met 1-0 achter."

Krijgt de PvdA in de campagne een imagoprobleem?

Diederik Samsom denkt van niet: "Ik maak me daar geen zorgen over. Kijk om u heen, hoe strijdbaar we zijn."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden