Watersmaak

Wat heeft water met koken te maken? Alles. De mens bestaat voor meer dan de helft uit water, dus nemen we gemiddeld twee liter per dag in om onze waterspiegel op peil te houden. Niet alleen in de vorm van drinken, maar ook van eten. Wij willen smeug eten. Het staat vast dat we best vier weken zonder voedsel kunnen, maar zonder water houden we het maar een paar dagen uit.

In de Oudheid stichtte men dan ook alleen steden op plekken waar een betrouwbare watervoorziening te vinden was. Over goede waterbronnen werden al vroeg ruzies gemaakt, die via officiele verdragen dan weer uit de wereld geholpen moesten worden (Genesis 26:17 e.v.).

Tegenwoordig ga je pas aan water denken als er iets mee is. En waarom ook niet? In ons goed georganiseerde landje met wetten voor de kwaliteit van water? We zijn tenslotte niet in Buenos Aires, waar het water geregeld urenlang uitvalt. Of in Oxford, waar studenten het advies krijgen toch vooral niet uit de kraan te drinken. Zelfs niet voor het innemen van een aspirientje. En als we met vakantie in Zuidelijke landen komen, horen we al gauw dat je er verstandig aan doet bronwater te drinken.

Bronwater en de folklore daaromheen. Ik herinner me nog goed hoe wij ooit in Bad Bertrich aan het einde van een lange wandeling toevallig het 'Spa' binnenliepen. Ze waren er werkelijk, de mensen die met devote gebaren aan hun glaasje troebel bruin water nipten. En dan te bedenken dat de hele 'heilwasser'-gedachte ontwikkeld is voor een paard, door een veearts. . .

Daarom was ik nogal verbaasd toen ik op een persreisje naar Spa te horen kreeg dat 50 procent van het Spa-water in Nederland gedronken wordt. Dat nuchtere Nederland van geen cent te veel, waarom doen we dat? Omdat Belgisch beter is? Het is hier geen traditie. De Hollandsche Huishoudster geeft tenminste in 1795 nog de raad om kinderen zo vroeg mogelijk bier te leren drinken. Ook in later tijden, geen woord over water in de kookboeken, terwijl de ene pomp de andere toch niet geweest zal zijn. Waterleiding kwam er, althans op het platteland, pas na de Tweede Wereldoorlog.

Voor je gezondheid hoef je hier in Nederland (nog) niet over te stappen op bronwater. De Consumentenbond noemt het Nederlandse drinkwater 'over het algemeen goed drinkbaar', al zouden de drinkwatermaatschappijen hun water niet meer met chloor moeten desinfecteren.

'Weggegooid geld', zegt de PR-man van een waterleidingmaatschappij als ik hem vraag naar zijn mening over mineraalwater. 'Je kunt beter gewoon leidingwater drinken, dat kost maar 1,2 cent per liter'. Er wordt dus fors verdiend aan bronwater. Zoveel zelfs, dat handige Nederlanders nu ook bronnen zijn gaan exploiteren in Baarle Nassau (Bar-leDuc), Bunnik (Sourcy) en Hoensbroek (Hebron).

Ik bel met een vooraanstaand restaurateur in Rotterdam. De verhalen over het vieze water daar blijken volstrekt uit de lucht gegrepen. Nog onlangs is er een proeverij geweest waarbij het Rotterdamse leidingwater (met toegevoegde prik om de proevers te misleiden) als het lekkerste uit de bus kwam. Het komt wel uit de Rijn, maar wordt na filtering door de duinen blijkbaar reuze lekker.

Maar wat is 'lekker'? Dat is heel persoonlijk bepaald, ook als het over water gaat. 'Een keus' noemt de heer Snijder, directeur Spadel Nederland, het drinken van Spa dan ook - net zo neutraal als het water van Spa. Over vermeende gunstige invloed op de gezondheid heeft hij het niet. Zulke verkoopargumenten zijn allang ontmaskerd.

Blijft over de smaak. Je tong en je neus, die onvergelijkelijke organen, weten het maar al te goed: het ene water is het andere niet. Wie ooit eens in Frankrijk is geweest, weet hoeveel soorten er zijn. Als je het zoutige Vichy naast de mollige Volvic proeft, dan weet je meteen dat de Fransen gelijk hebben, als zij van het proeven van water net zo'n cultus maken als van het proeven van wijn. Qua chemische samenstelling is er geen beter water dan Spa Blauw. Maar qua smaak, zo zegt de meest gezaghebbende Franse culinaire encyclopedie, is er geen lekkerder water dan Volvic. Chauvinisme? Nee, erkenning van de waarde van de smaak van water.

Op een pak Bar-le-Duc, vanwege de prijs hoog geprezen door de Consumentenbond, staat 'natriumarm'. Voor klanten die op een zoutarm dieet staan aantrekkelijk. Maar Spa en vele andere bronwaters bevatten minder natrium. Het zijn gokkers, daar in Baarle. Laten we het maar liever op smaak houden. Daar valt tenminste over te twisten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden