De vraag van Wilma

Wat roepen dieren bij u op?

Wilma van Meteren Beeld Maartje Geels

Kennelijk woedt er een wetenschappelijk debat over hoe mensen zich (moeten) verhouden tot dieren. In Trouw zien we daar waarschijnlijk het topje van de ijsberg van. 

Stevige woorden van bioloog/paleontoloog Jelle Reumer - 'Een dier is geen mens' en felle repliek van filosoof/redacteur Leonie Breebaart - 'Net mensen' - en bioloog Gabriëlle Jager, die hoopt op een wetenschapper die mens en natuur verbindt.

In ieder geval leerde ik er alvast een prachtig woord bij: antropomorfisme, de neiging om dieren menselijke eigenschappen toe te dichten. Direct schoot me de column van Ephimenco door het hoofd over zijn Bello. De yorkshireterriër is zo taalgevoelig dat Ephi thuis woorden als badkamer en prik moet vermijden.

Geen mens in mijn omgeving die zijn antropomorfistische neigingen weet te onderdrukken als het om huisdieren gaat. Mijn vriendin Tatiana maakte onlangs bekend dat haar kat Harrie alias Charoulis (net als zij schijnt hij een dubbele nationaliteit te bezitten) een vriendinnetje heeft. In haar aanbidding volgt ze Harrie overal: langs de waterkant, in de tuin, door het kattenluik tot in de slaapkamer. Inmiddels zijn haar bazen - studenten die het arme beest schromelijk zouden verwaarlozen - getraceerd en de vriendin blijkt Vladimir te heten. Waarop Tatiana ons appte: 'Harrie is homo'.

Wist u trouwens dat er qua huisdieren sprake is van een complete business waarin drie miljard euro omgaat, de gezelschapsdierensector? De HAS Hogeschool en Universiteit Utrecht deden er in opdracht van Economische Zaken onderzoek naar. Ze telden in 2014 zo'n 33,4 miljoen huisdieren, die 'een belangrijke rol in de samenleving spelen en steeds vaker worden beschouwd als lid van het gezin', aldus het voorwoord. Aantoonbaar is hun positieve invloed op het 'lichamelijk en geestelijk welbevinden' van jong en oud. En niet alleen honden en katten, ook vissen. Een aquarium in de wachtkamer kan een rustgevend effect hebben, constateren de wetenschappers. In aantal staan de achttien miljoen aquarium- en vijvervissen in ons land zelfs bovenaan de huisdieren-top tien.

Dieren doen wat met je

Schieten we door? Een collega uit Rusland - toen nog achter het IJzeren Gordijn - geloofde zijn ogen niet toen hij in een Amerikaanse supermarkt de lange schappen met honden- en kattenvoer zag. Een dierenarts vond het nodig een buurkater van zijn tandsteen af te helpen. Tarief: 180 euro. Hij poetst zo slecht, reageerde zijn baasje.

Dat effect van welbevinden lijken ook 'wilde' dieren op ons te hebben. Waarom zouden anders tienduizenden vogelaars - alleen al Vogelbescherming Nederland heeft 140.000 leden - vele vrije uren stoppen in het kijken naar vogels.

Dieren doen wat met je, getuige de vele filmpjes op YouTube. Terwijl ik dit schrijf, komt er een binnen op Facebook van een chimpansee die door broer of zus het water in wordt geduwd. Moeder vist haar kind op en sluit het in de armen. Vertederend.

Ach, niets menselijks is een dier vreemd en niets dierlijks is de mens vreemd, toonde filmer Bert Haanstra ons al. Wat roepen dieren bij u op?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden