Wat moeten we met China? Het kabinet twijfelt, de inlichtingendienst waarschuwt

Premier Mark Rutte ontving in oktober premier Li Keqiang van de Volksrepubliek China. Beeld ANP

De Nederlandse Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) slaat alarm om de uitdijende invloed van China. Die waarschuwing kan voor verdere druk zorgen op het kabinet, dat al maanden bezig is een China-strategie op te stellen.

In het vandaag gepubliceerde jaarverslag vraagt de MIVD specifiek aandacht voor twee landen: Rusland en China. Dat eerste land is geen verrassing, want sinds de annexatie van de Krim en de vliegramp met MH17 in 2014 staat Rusland bekend als dreiging. Maar over Peking neemt de bezorgdheid in ieder jaarverslag toe.

Dit jaar bestempelt de inlichtingendienst China zelfs als een in veel opzichten groter probleem dan Rusland. Bij bijna alle trends, van modernisering van de defensie-industrie tot de uitbreiding van militaire ruimtevaart, verwacht de MIVD dat ‘China eerder dan Rusland pariteit behaalt met het westen’.

Nieuwe vrienden

Nederland moet China daarom met argwaan benaderen. Niet alleen om de eigen veiligheid te waarborgen, maar ook met het oog op de veranderende machtsverhoudingen in de wereld. De MIVD wijst erop dat andere landen uit angst voor de opkomst van China nieuwe bondgenootschappen aangaan. De Verenigde Staten zijn bijvoorbeeld op zoek naar nieuwe vrienden in Azië om hun positie als supermacht te behouden en willen ook dat de Navo tegenwicht aan China biedt.

Het jaarverslag voert de spanning in het kabinet over de strategie in de omgang met China verder op. Het kabinet wil die strategie later deze maand vaststellen, maar ministeries houden er uiteenlopende ideeën op na. Het ministerie van economische zaken vreest dat een harde lijn de handelsrelatie schaadt. Maar de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst waarschuwde eerder dit jaar voor de veiligheidsrisico’s als het Chinese Huawei in Nederland mobiel internet mag aanleggen. Ook de VVD gaf een schot voor de boeg met een kritische nota over China.

Dual-use

De MIVD zit op dezelfde lijn. Zo waarschuwt de dienst dat China in toenemende mate militaire kennis in Nederland probeert te vergaren. Volgens haar bestaat voor defensie de dreiging dat militair-technologische kennis gestolen wordt die zowel militair als in de burgermaatschappij kan worden gebruikt. De MIVD noemt dit ‘dual-use’-technologie: kennis die kan worden toegepast op producten die voor zowel civiele als militaire doeleinden gebruikt kunnen worden. De angst bestaat al langer dat China deze ‘dual-use’-strategie toepast op verschillende industrieën.

Het bekendste Chinese bedrijf dat hierdoor onder vuur ligt is telecomgigant Huawei. Meerdere landen, waaronder Canada en de Verenigde Staten, beschuldigen Peking ervan dat bedrijf in te zetten om buitenlandse netwerken af te luisteren.

Een aantal weken geleden sprak een meerderheid in de Tweede Kamer al uit dat Nederland niet in zee zou moeten gaan met Huawei voor de aanleg van toekomstig 5G-internet. Ook over dit onderwerp zal het kabinet binnenkort een knoop moeten doorhakken. KPN heeft uit voorzorg al besloten voor de centrale verbindingen in het netwerk geen gebruik te maken van Huawei.

Lees ook: 

De EU wil eenheid in confrontatie met China.

De Europese Unie maakt zich op voor een politieke en economische confrontatie met China. Tegelijkertijd willen landen de handelsbanden met de Aziatische grootmacht niet in gevaar brengen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden