Wat doe je met duizenden korans?

Beter laat dan nooit. In november doorzocht de politie massaal moskeeën en huizen van aanhangers van de salafistische organisatie Die Wahre Religion (DWR). Jaren had deze IS-club haar gang kunnen gaan. Verdenkingen alleen zijn geen bewijzen. Bij te grote haast verlies je bij de rechter. Soms kun je onkruid beter even laten voortwoekeren, zodat het goed zichtbaar wordt. Vandaar misschien dat late politie-optreden. Die voorzichtigheid had wel een prijs, want DWR groeide van vierduizend leden in 2011 tot negenduizend in 2016. De organisatie deelde op straat gratis korans met Duitse vertalingen uit, onder het motto 'elk huishouden een koran'. De teller stond in november op 3,5 miljoen. De autoriteiten vermoedden nog een andere activiteit: ronselen voor IS.


Opgeruimd staat netjes, DWR is verboden. Maar wat te doen met die geconfisqueerde korans? Versnipperen is taboe. Je kunt je de rel voorstellen als de staat korans zou vernietigen. Verspreiden gaat evenmin, je kunt moeilijk zelf het werk van DWR voortzetten. Bovendien, zo is de vrees, kan de vertaling tendentieus en gevaarlijk zijn.


Volgens islamitische wetsgeleerden is vernietiging van korans soms toegestaan, maar alleen als er fouten in staan. Of ze moeten zijn stukgelezen (de DWR-korans zitten nog in plastic). Sharia-experts bieden de keuze uit: ver-assen (ofwel boekverbranding in Duitsland) of begraven op een eenzame plek, zodat er geen mensen overheen lopen. In de woestijn bijvoorbeeld. Dat laatste schijnen ze in Duitsland inderdaad te overwegen. Maar dan moeten die DWR-korans wel echte missers bevatten, niet alleen mogelijk tendentieuze vertalingen. Een islamoloog ried de autoriteiten aan Duitse moslimorganisaties te raadplegen. Alsof die trek hebben in deze hete aardappel.


Soms vervalt de geschiedenis in herhaling. Ongeveer duizend jaar geleden braken Jemenieten zich het hoofd over 'gevaarlijke korans'. Aanleiding was een totaal andere dan nu in Duitsland: een schriftrevolutie. Tot dan toe kende het Arabische schrift nauwelijks klinkers, het nieuwe schrift kreeg die wel. Ineens was het daardoor mogelijk om wel alle vocalen aan te geven. Geleerden voorzagen ook de Koran van klinkertekens, waardoor er, hoopten ze, geen twist meer kon ontstaan over de precieze tekst. Het leverde de Koran op zoals we die nu kennen.


In de oude korans waren, bij gebrek aan klinkers, wel alternatieve interpretaties mogelijk. Het antieke schrift gaf ook nog eens allerlei verschillende medeklinkers weer met hetzelfde letterteken. Ontcijfering was daardoor een puzzel voor hoogbegaafden. Wat te doen met die oude, onduidelijke korans? Heilig bleven ze, maar gevaarlijk waren ze ook, doordat ze soms afweken van de 'moderne', voortaan officiële korantekst. Bovendien zouden lezers zich kunnen afvragen of die geleerden de klinkers wel correct hadden aangebracht. Allemaal ongewenste theologische en maatschappelijke splijtstof.


Ze hebben toen die oude handschriften maar verstopt in een dakbeschot van een moskee in de hoofdstad Sanaa, daar konden ze geen kwaad. Het was minder rigoureus dan begraven of verbranden. Een millennium later, in de jaren zeventig, kwamen de sinds lang vergeten antieke manuscripten bij een aardbeving weer vrij. Duitse geleerden restaureerden ze en sindsdien leveren ze onschatbaar materiaal voor revolutionair modern koranonderzoek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden