Wat als ik mijn kind geen reisjes bied naar verre en luxe oorden?

New York met de Kerst, Cambodja in de zomer. Waardeert mijn kind de Wadden, als de rest van de klas geen grenzen kent?

De school waar haar dochter sinds kort naar toe gaat is wat elitair, geeft moeder toe. Gezinnen gaan vaak op vakantie naar verre oorden. Een weekje Terschelling wordt gezien als 'iets tussendoor', zo kreeg haar vierjarige meisje te horen van een zesjarige schoolgenoot. Moeder wil dochter leren dat 'luxe' en 'veel' en 'ver weg' er niet toe doet. Maar dat is lastig als het binnen de klas de norm is.


Niemand heeft gezegd dat opvoeden makkelijk is, reageert pedagoog Willem de Jong. "Soms heeft de omgeving een minder gunstige invloed op je kind, sociale druk kan groot zijn. Maar juist dan moeten ouders hun rug recht houden." Opvoeden vraagt volgens hem een nuchtere visie. "Bedenk wat je wel en niet wilt bieden. Leg uit welke route je neemt en waarom. En sta daar voor."


Er zijn goede redenen om grenzen te stellen, schetst De Jong in zijn boek 'Het verwende kind syndroom'. Kinderen die alles maar mogen en krijgen, kunnen later minder goed omgaan met negatieve ervaringen, hebben moeite zich aan te passen, tonen weinig empathie, hebben een slecht zelfbeeld. Er kan bij hen een bepaald verwachtingspatroon ontstaan, verduidelijkt de pedagoog. In de volwassenheid lopen ze nog steeds weg voor een financiële planning, of ze vatten de erfenis al bij voorbaat op als pensioenvoorziening."


Mensen vinden het lastig als hun kind gekwetst wordt, weet hij. "Maar er zit een verwaarlozende kant aan ernstige verwennerij, dat zou ik deze ouders graag meegeven. Laat ze hun dochter vol trots meenemen naar de Achterhoek. Zet een nieuwe trend!"


Els den Butter beheert de site verrereizenmetkinderen.nl. Ze heeft heel veel gereisd, naar Cambodja, Bolivia, Australië, Bali, ook toen de jongste nog maar anderhalf was. Op dit moment zit het er financieel even niet in, maar ze zou zo weer gaan. Ze zou het andere gezinnen ook aanraden. "We leven in een grote wereld, ik denk echt dat kinderen ruimdenkender worden als ze ook andere culturen zien, als ze leren dat het niet overal gaat zoals hier."


Tegelijk heeft ze er geen moeite mee te vertellen dat het nu misschien Frankrijk wordt, of de Wadden. "Als de ouders zichzelf zielig vinden, dan straalt dat af op hun kinderen, maar je kunt dat gewoon uitleggen." Kleine kinderen maakt het ook niet uit, zegt ze. "Van een subtropisch zwemparadijs bij Landal zijn ze net zo goed onder de indruk." Schoonheid zit volgens Butter juist in kleine dingen. Een keer met de trein naar Antwerpen. Samen haring eten bij een viskar. "Het gaat om de tijd die je samen doorbrengt."


Daarmee is Marieke Henselmans, auteur van het boek 'Consuminderen met kinderen' het roerend eens. "Mijn filosofie is juist: hou het zo klein mogelijk. Niet al op de crèche clowns en bedrijven inhuren om twaalf kinderen te vermaken. Waarom naar Artis als je ook op de fiets naar de kinderboerderij kunt, dan mogen ze nog een cavia op schoot houden ook!"


En al die fantastische reizen moeten bij elkaar gespaard, waarschuwt ze. "Waarom zou je je kapotwerken voor een weekje New York, als je daardoor geen tijd hebt voor het gewone leven, voor de mooie dagelijkse ditjes en datjes. Hard werken kost tijd van leven."


Het organiseren van hysterische uitstapjes hoort niet bij de opvoeding, vindt Henselmans. "Het is helemaal niet de taak van ouders om een kind te bombarderen met indrukken. Waarom zijn er zoveel twintigers met een burn-out, denk je? Het is allemaal te veel: te veel hebben, te veel willen. Ik denk dat kinderen juist rust en ruimte nodig hebben op hun harde schijf. Ouders moeten veiligheid en liefde bieden, dat zit niet in hun portemonnee."


Ze zou een vakantie in eigen land ook nooit als armzalig afschilderen. "Als ik mensen op Schiphol haal of breng, ben ik blij dat ik dat allemaal niet hoef. Ik keur het niet af, maar vind het ook niet zielig als je een andere keuze maakt. Het is eerder zielig als je het gevoel hebt dat je mee moet lopen met de rest."


Haar oudste wilde als kleuter al wel naar 'andere landen'. Hij heeft die inmiddels ook volop gezien. "Maar wij hebben dat niet georganiseerd", verduidelijkt Henselmans. "Wij hebben ervoor gezorgd dat onze kinderen een studie konden doen, dat ze hun rijbewijs konden halen. Die mooie ervaringen in het buitenland doen ze nu lekker zelf op. Zonder hun ouders."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden