VAK T

Wanneer is een goed moment om te stoppen met topsport?

Rafael van der Vaart in zijn jonge jaren, in het shirt van Ajax.Beeld anp

De laatste weken leek het Twitter-kanaal van Rafael van der Vaart op een geschiedenisreis door de carrière van een van de beste voetballers van Nederland. Twee weken geleden slingerde hij nog een filmpje het web op van zijn allereerste doelpunt in Ajax-dienst, achttien jaar geleden.

Het was alsof hij aan het voorsorteren was. Want zondagavond werd die geschiedenis abrupt beëindigd. Vanuit Denemarken kwam een definitief bericht: Van der Vaart stopt met voetballen, per direct.

Was het moment goed? Nee, allang niet meer. Na een carrière bij onder meer Tottenham Hotspur en Real Madrid was het toch wat meewarig kijken naar de voormalig international (35) die bij Esbjerg fB op een Europees zijspoor was beland. Hij speelde zelden, mede door slepende blessures. Een wedstrijd uitspelen was al te veel voor hem.

Had hij eerder moeten stoppen? Misschien. Maar wat ís een goed moment om te stoppen? Op het hoogtepunt, klinkt het dan. Maar als de liefde voor de sport groter is, waarom dan al naar de uitgang lopen? Roger Federer, nog steeds wereldtop maar niet meer de jongste, probeert door zich te focussen op slechts een paar toernooien in een jaar nog steeds te winnen. Sven Kramer krijgt het lichamelijk steeds zwaarder, maar gaat door met schaatsen omdat hij er nog zoveel lol in heeft.

Het ‘hoogtepunt’ kan voor velen verschillend zijn. Je kunt stoppen als nummer één van de wereld, zoals bijvoorbeeld tennisster Justine Henin deed vlak voor Roland Garros in 2008 (al kwam ze daarna wel nog een jaar terug op de baan). Dirk Kuijt en Phillip Cocu stopten nadat ze hun ‘oude’ clubs Feyenoord en PSV in hun laatste wedstrijd kampioen hadden gemaakt. Kuijt en Cocu maakten in die wedstrijd bovendien beslissende doelpunten.

De beroemde tranen van Capello

Marco van Basten moest in 1995 noodgedwongen te vroeg stoppen, maar dat maakte wel dat hij in de herinnering blijft als speler die toen op zijn allerbest was. De tranen van trainer Fabio Capello toen Van Basten in een vol San Siro in Milaan een ereronde liep (wel al twee jaar na zijn laatste wedstrijd), behoren tot de beroemdste tranen in het voetbal.

Van der Vaart is een heel ander verhaal. Zijn carrière eindigde midden in een seizoen in een niet-aansprekende competitie, na wederom een blessure. Hetzelfde overkwam zijn Ajax-ploeggenoot Johnny Heitinga, die in februari 2016 aangaf niet meer door te kunnen als voetballer. Jaap Stam probeerde het in voetbalseizoen 2007-2008 nog een maandje, maar hij trok het voetballeven niet meer.

Ook in andere sporten is blessureleed vaak het laatste zetje om de sport vaarwel te zeggen. Marianne Timmer, ook al met een imposante erelijst, kapte ermee na een teleurstellend Nederlands kampioenschap sprint in 2010. Niet als kampioene, maar als een van de velen.

Wie niet wil stoppen, kan zijn carrière nog op een andere, ietwat onorthodoxe manier redden. Door simpelweg zo lang door te gaan dat je vanzelf in het hoekje cultheld belandt. Hiroshi Hoketsu, een Japanse dressuurruiter die in 1964 al meedeed aan de Olympische Spelen, doet nu een poging om zich te plaatsen voor Tokio 2020, de Spelen in eigen land. Hij zal 79 jaar zijn als dat lukt. Winnen zit er niet in, maar hij gaat voor het applaus.

Het is een gedachte die past in het olympisch ideaal. Maar zegt u zelf: wat zou u ervan vinden als Van der Vaart op zijn 79ste nog ergens op een voetbalveld hobbelt?

Sporters die niet op hun hoogtepunt stopten

1. Rafael van der Vaart
2. Jaap Stam
3. Marianne Timmer

In Vak T beschouwen sportredacteuren Fred Buddenberg, Kick Hommes en Eline van Suchtelen het sportnieuws uit de losse pols. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden