Wankel en 'vaag' bestand gaat van kracht in Oost-Ghouta

Bij Russische en Syrische bombardementen kwamen in de laatste dagen kwamen minstens 500 mensen om het leven in Oost-Ghouta, onder wie veel kinderen. Beeld AFP
Bij Russische en Syrische bombardementen kwamen in de laatste dagen kwamen minstens 500 mensen om het leven in Oost-Ghouta, onder wie veel kinderen.Beeld AFP

Na meer dan een week van ongekende bombardementen is er een wapenstilstand in Oost-Ghouta, een regio ten oosten van hoofdstad Damascus. Het komt zelden voor dat de VN-veiligheidsraad tot een akkoord komt inzake Syrië, maar dit weekend ging Rusland eindelijk overstag.

Ghassan Dahhan

Doorgaans worden VN-resoluties over Syrië getorpedeerd door Moskou met een veto, maar deze resolutie hield dusdanig rekening met de Russische wensen en belangen, dat Rusland besloot in te stemmen.

Bij Russische en Syrische bombardementen kwamen in de laatste dagen kwamen minstens 500 mensen om het leven, onder wie veel kinderen. Jihadisten bestookten op hun beurt hoofdstad Damascus, waarbij er verschillende doden vielen. Zondag bleef het betrekkelijk rustig in Damascus en Oost-Ghouta: bij verschillende geweldsincidenten kwamen drie mensen om het leven.

Het bestand duurt dertig dagen en voorziet in noodhulp aan het gebied. Zwaargewonden en ernstig zieken kunnen worden geëvacueerd. De hulpkonvooien staan al gereed om Ghouta binnen te gaan, maar wachten nog op het groene licht van de Syrische regering. Het is echter niet bekend hoeveel mensen er precies in Oost-Ghouta zitten, laat staan hoeveel mensen hulp nodig hebben.

Vaag

De hoop is dat het regime deze keer echt noodhulp toestaat, want in het verleden werden hulpverleners vaak tegengehouden bij de checkpoints. Ook maakten jihadisten zich geregeld schuldig aan diefstal van hulpgoederen, en hielden zij burgers tegen die naar regeringsgebied wilden vluchten.

Het is de vraag of het bestand standhoudt. De resolutie is op verschillende punten vaag. Zo valt Al-Qaida buiten het bestand, zoals Syrië en Rusland hadden geëist. Het is echter volstrekt onduidelijk waar Al-Qaida precies zit of wie bij wie hoort. De jihadisten dragen vaak geen onderscheidende kleren en ze bemannen vaak dezelfde checkpoints. De ene dag zijn de jihadisten vrienden, en de andere dag gaan ze met elkaar op de vuist. De onoverzichtelijke situatie in Oost-Ghouta en de aanwezigheid van Al-Qaida biedt de Russen en het Assad-regime de gelegenheid om door te gaan met de bombardementen.

Het Russische ministerie van buitenlandse zaken liet zondag weten dat ‘de terroristen geen respijt krijgen’ krijgen. En ook Iran, dat samen met Rusland en Assad tegen de soennitische jihadisten vecht, zegt dat de ‘schoonmaakoperatie’ gewoon doorgaat. De hoge Iraanse militair Mohamed al-Baqeri zei zondag dat de gebieden ‘die in handen zijn van de terroristen’ buiten het bestand vallen. Welke wijken dat precies waren, liet hij achterwege. Het Syrische leger trok ondanks de wapenstilstand zondag nieuwe wijken binnen.

Afrin

Het is ook de vraag wat de jihadisten gaan doen. Jaish al-Islam en Faylaq al-Rahman, de twee belangrijkste jihadistische organisaties in Ghouta, zeggen zich te zullen houden aan het bestand, maar ook terug te slaan als ze aangevallen worden. Jihadisten vuurden zondag toch mortiergranaten af, en een zelfmoordterrorist probeerde met een auto vol explosieven de hoofdstad binnen te rijden. Hij kwam uit Oost-Ghouta maar werd op tijd uitgeschakeld door het Syrische leger.

De wapenstilstand moet overigens niet alleen ingaan in Oost-Ghouta maar in heel Syrië. Dat betekent dat volgens de VN-resolutie ook Turkije zijn acties in de noordelijke regio Afrin moet staken. Maar de Turkse regering zegt zich daar niets van te zullen aantrekken, zij gaat door met de oorlog tegen de Koerdische milities in het gebied. Het Turkse leger en zijn jihadistische bondgenoten veroverden zondag daar drie dorpen.

Lees ook: Wereldmachten betreden de Syrische arena

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden