wandelen / Het rondje van de majoor

Met honderd gulden, een vlag en de zegen begon Alida M. Bosshardt als heilsoldaat.

Het is een wandeling op de vierkante kilometer, zegt Koos Tinga van het Leger des Heils. Hij is een van de heilssoldaten die bezoekers door de wereld van Alida M. Bosshardt leiden, als eerbetoon aan de vorig jaar overleden majoor.

De Majoor Bosshardt-wandeling voert door het hartje van Amsterdam, langs de hoeren en prachtige monumentale pandjes. „Veel mensen durven hier niet te komen omdat ze bang zijn voor alles wat hier gebeurt”, zegt Tinga. „Als wij meegaan kunnen ze zich ontspannen en zien wat het Leger des Heils hier allemaal doet.”

Tinga loopt naar de kop van de Zeedijk, waar de wandeling begint. Hier was ooit het hoofdkwartier van het leger, waar de majoor ooit aan haar levenswerk begon. „Zeventig jaar heeft ze mensen geholpen. Na de Tweede Wereldoorlog kwam ze op het hoofdkwartier van het Leger des Heils werken. Daarvoor had ze al tien jaar in een kinderhuis op Rapenburg gewerkt. Ze vond het kantoorwerk op het hoofdkwartier maar niks en ging al snel de straat op.”

Niet ver van het oude hoofdkwartier ligt de Kaaskerk, de plek waar Koos Tinga de majoor voor het eerst leerde kennen. „Er werden kinderfilms gedraaid. Heel revolutionair in die tijd. De majoor had een ruimte afgehuurd en haalde kinderen van de schoolpleinen in de buurt. Ik was er een van. Door haar ben ik bij het Leger gekomen.”

Bosshardt kreeg van de toenmalige commandant Durman honderd gulden, een vlag en de zegen om de buurt in te trekken. Met een aantal officieren ging ze zingen en de boodschap verkondigen. Iedereen met problemen kon bij het Leger terecht, zo riep ze tegen voorbijgangers. Dit was het begin van haar goodwillwerk. In 1951 kreeg ze zelfs een eigen plek, midden op de Wallen. Ze kan de kelder huren in een café aan de Oudezijds Voorburgwal 14. De eigenaar heeft ruzie met de onderwereld en verlaat uiteindelijk het pandje. Dit oudste stenen huisje van Amsterdam is nog altijd in gebruik als goodwillcentrum. Een vrouw meldt zich aan het raam. Ze is op zoek naar een heilsoldate. „Kom maar aan het eind van de middag terug, dan is ze er”, zegt de receptioniste, die het raam weer dicht doet. Voor de deur staan geregeld groepjes toeristen, die van een gids uitleg krijgen. Zowel buiten als binnen heeft de tijd stilgestaan. Scheve vloeren, krakende trappen en prachtige marmeren schouwen. Beneden kunnen daklozen, hoeren en alle andere mensen die even willen bijkomen, een kop koffie krijgen. Boven houden heilsoldaten kantoor.

Koos Tinga wandelt verder. Niet ver van het oudste stenen huis ligt een ander monument verborgen. „Als ik tegen mensen van buiten Amsterdam zeg dat er hier, midden op de Wallen, een schuilkerk is, dan geloven ze me niet.” Tinga heeft het over Ons’ Lieve Heer op Solder, een schuilkerkje van na de reformatie, toen katholieken niet in het openbaar kerkdiensten mochten houden.

De majoor had haar eigen achterzaaltje van een café in de Oudezijds Armsteeg waar ze haar samenkomsten hield. Later kreeg ze een beter pand aan de Oudezijds Achterburgwal 45. Zoals alle gebouwen die zij verwierf, kreeg ook dit pand de toevoeging burgh. In de Ruytenburgh worden nog altijd zondagdiensten gehouden. Majoor Bosshardt lag er opgebaard.

De korte wandeling eindigt achter het Waterlooplein, waar de majoor haar laatste jaren doorbracht in verzorgingshuis de Goodwillburgh in de Anne Frankstraat. In de tuin staat een beeld van de majoor, zelf oprichtster van het bejaardenhuis. Hier opende burgemeester Job Cohen afgelopen zondag het majoor Bosshardt Museum in de flat waar ze woonde.

Binnen is alles nog zoals de majoor de woning heeft achtergelaten. „We hebben alleen haar bed weggegeven”, zegt Henny Tinga. De vrouw van Koos is nog bezig met de inrichting van de glazen vitrine, die op de plek van het bed is gezet. „We hebben, geheel in de traditie van de majoor, het bed aan een dakloze gegeven die een huis heeft gekregen.” In de glazen kast ligt het hoedje van de majoor, haar onderscheidingen, de collectebus en het adressenboekje. „Ze stuurde tien kaarten per dag.” In de kamer staan de fotolijstjes nog op de kast, waar de majoor met familie en vrienden poseert. Aan de muur hangen haar borduurschilderijen. Majoor Bosshardt had een wonderlijke voorliefde voor nummerborden. Van al haar auto’s heeft ze het kenteken op een kleed geborduurd, ingelijst en opgehangen.

De grootste verzameling wandel- en fietstochten vindt u op www.trouw.nl/natuurtochten

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden