'Waarschuwing aan de heren admiraals in Den Haag'

DEN HELDER - Boos en bang zijn de burgers die voor Nederlands enige marinebasis in Den Helder werken. Ze zijn al zoveel banen kwijtgeraakt door het gebrek aan vijanden, maar de politiek wil nog meer werk schrappen.

Al kort na het begin van een demonstratieve vergadering van de vakbond Abva/Kabo gisteravond viel het woord 'staking'. Maar de eerste zorg van de bond was om de boze leden goed te kunnen bergen in de Helderse schouwburg De Kampanje. Er waren veel meer burgers komen opdagen dan was verwacht. “Leden van het actiecomité, we gaan naar een grotere zaal. Kun je effe helpen van het versjouwen van de spullen?” vroeg de lokale vakbondsbaas.

Tegen de 400 burgers van de marinebasis waren komen opdagen voor deze “waarschuwing aan de heren admiraals in Den Haag”, zoals vakbondsman Henny Abbenes het noemde. Er worden nog steeds banen geschrapt volgens afspraken van acht jaar geleden, kort na de val van de communistische vijand. Maar bovenop die afkalving komt de 375 miljoen gulden, die het nieuwe kabinet nog uit Defensie wil persen.

Het burgerpersoneel houdt zijn hart vast, en heel Den Helder vreest mee. De marine levert 45 procent van de banen in het stadje. Burgemeester (en ex-staatssecretaris van defensie) W. Hoekzema ziet zijn ambitie om “de stad een nieuwe identiteit te geven, zodat mensen geïnteresseerd blijven om hier bij Defensie te werken”, langzaam maar zeker onderuit zakken. De burgemeester heeft het inwonertal al zien dalen van 70 000 naar 60 000 mensen en de stad voelt het. “Goedkope winkels zoals Zeeman floreren in Den Helder, voor de rest is het hier niks”, zei vakbondsman Abbenes.

De burgemeester wil actie. “We gaan de stormbal heisen, we gaan er tegenaan.”

Maar waar tegenaan? Er is nog steeds geen vijand voor de fregatten en ander groot metaal, dat de marine in de strijd kan werpen. Er zouden Haagse kantoormilitairen naar Den Helder gehaald kunnen worden, denkt de burgemeester. “Ach, dat is toch geen werkgelegenheid voor ons”, schampert Piet Wortel, die op het vliegveld werkt. “Die Haagse staven zijn banen waarvan wij alleen kunnen dromen.” Ook de jeugdgevangenis die Den Helder als compensatie heeft gekregen, biedt met 120 banen volgens Wortel geen soelaas.

Maar de burgemeester heeft meer op zijn verlanglijstje staan. Nu wordt er marinewerk uitbesteed aan de civiele werf van de RDM in Rotterdam. “Dan zou het omgekeerde ook moeten kunnen. Dan zouden we in Den Helder ook werk kunnen doen voor de private sector”, vindt de burgemeester. “We hebben hier fantastische onderhoudsbedrijven waarin honderden miljoenen zijn geïnvesteerd. Als deze bedrijven niet voldoende worden benut, dan is dat weer een reden om nog meer te gaan bezuinigen. En dan kom je in een vicieuze cirkel.”

Maar de vakbond wil niet alleen over dat soort maatregelen praten. De bezuiniging moet worden bestreden. “Er is helemaal geen financieel-economische noodzaak voor bezuinigingen”, stelt Lodewijk de Waal, de hoogste FNV-baas, die voor het marineprotest speciaal naar Den Helder is gekomen. “Er kan geen conflict in de wereld zijn of Den Haag meldt zich aan met een troepenmacht. Dat vind ik goed. Daarom zijn we niet meer voor bezuinigingen. Maar het kan niet zo zijn dat Den Haag Defensie wel meer taken geeft, maar niet meer geld.”

De FNV'er wil graag meedoen aan de brede maatschappelijke discussie die minister De Grave van Defensie wil uitlokken. “Dan moeten de bezuinigingen ook ter discussie staan”, vindt De Waal. “Je moet geen verwachtingen wekken en de tongen losmaken in zo'n discussie, als die bezuinigingen bij voorbaat vaststaan.”

De Waal stookt de onrust nog wat op. “Als defensiepersoneel in actie komt, moet er echt iets aan de hand wezen”, zegt hij dreigend. En hij belooft: “Desnoods gaan de stakingskassen open.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden