Waarom wij het woord allochtoon niet meer in de krant gebruiken

De Afrikaanderwijk in Rotterdam, woonplaats van veel Tukse, Marokkaanse en Antilliaanse Nederlanders, ook wel bekend onder de 'codenaam' allochtonen. Beeld ANP

Opgelucht, of ging uw bloed koken toen u deze kop las? In het laatste geval kan ik u geruststellen, niet Trouw gaat het woord allochtoon schrappen, maar de Vlaamse krant De Morgen.

'Los van wat het woord in de huidige praktijk betekent, staat het buiten kijf dat dit een erg uitsluitende, zelfs binaire manier is van mensen labelen: je bent altijd één van de twee, maar nooit beiden', schrijft hoofdredacteur Wouter Verschelden. 'Je kunt niet een beetje allochtoon zijn, het is erbij of er niet bij horen.'

Verschelden heeft moeite met de term omdat het een codewoord is, 'een containerbegrip waar een niet gelimiteerd aantal kwalificaties in passen. Moslim. Laagopgeleid. Kansarm. Arabier. Noord-Afrikaan. Niet-Europeaan.'

'Meteen valt op hoe problematisch de non-definiëring is. Een Iraniër is zeker geen Arabier, maar ons buikgevoel zegt dat we hem als een allochtoon zien. Een Filippijn is al een, alweer op buikgevoel, twijfelgeval, een Chinees dan weer niet. Dat is een Chinees, geen allochtoon.'

Verschelden wijst er op dat alleen het Nederlands een woord kent dat (bijna) alle etno-religieuze minderheden op een hoop veegt. 'En zo komen we tot de kernvraag: kun je per definitie aan goede journalistiek doen met 'allochtoon' als term in de berichtgeving?'

Verschelden: 'Als antwoord op de eerste vraag, het stigmatiserende: we hebben als taalgebruikers en krantenmakers al een weg afgelegd. We hanteren het woord 'neger' niet meer, terwijl dat in de jaren 50 zonder problemen aanvaard werd. Dat geldt net zo goed in het Nederlands als in het Engels of Frans.'

Ook vraagt Verschelden zich af wanneer iemand ooit allochtoon af is. 'Een Belg van wie de grootouders in Emirdag, Turkije geboren zijn, past zonder problemen in het containerbegrip allochtoon. Zijn kinderen hebben grote kans om ook het label 'allochtoon' te krijgen.'

Door niet langer te spreken over allochtonen, wil Verschelden niet de problemen met multi-etnisch en multireligieus samenleven onder de mat vegen. 'Het is en blijft relevant om te schrijven dat het groepje mannen dat kortgerokte vrouwen lastig valt in de Brusselse straten van Maghrebijnse afkomst is. Net zoals je moet melden dat de aanstokers van de rellen in Borgerhout extremistische moslims zijn, en de jonge relschoppertjes evengoed moslims.'

'Wij nemen afscheid van 'allochtonen', het Nederlands is rijk genoeg om u veel accurater te informeren over wat er speelt in uw samenleving,' aldus de hoofdredacteur van De Morgen.

Stel nu dat op een dag Trouw-hoofdredacteur Willem Schoonen in de krant en op de site zou uitleggen waarom wij afstappen van het woord allochtoon, waarom Trouw in navolging van De Morgen 'accuratere' termen wil gaan gebruiken, hoe zou u reageren?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden