Waarom vermoordde de oppas de kinderen?

In de Verenigde Staten vermoordt een kinderjuffrouw uit Porto Rico in koelen bloede de kinderen die aan haar zorgen zijn toevertrouwd, zonder dat ze ooit een verklaring weet te geven voor haar daad. Weinig gebeurtenissen zijn zo moeilijk voorstelbaar. De jonge Algerijns-Marokkaanse journaliste en schrijfster Leïla Slimani las er enkele jaren geleden over in de pers, het geval liet haar niet los. Ze wilde proberen de toedracht te doorgronden, en schreef er een meeslepende roman over waarvoor ze dit jaar de Prix Goncourt kreeg, de belangrijkste van de vijf grote Franse literaire prijzen die in het najaar, het traditionele prijzenseizoen in Frankrijk, worden uitgereikt.

Leïla Slimani heeft van haar verhaal niet de bloedstollende thriller gemaakt die je bij zo'n gegeven zou verwachten. De lezer kent de afloop vanaf de eerste zin van het boek: "De baby is dood." Wel zoekt de schrijfster naar de mogelijke beweegredenen voor een zorgvuldig beraamde moord op twee onschuldige wurmen die nog helemaal aan het begin van hun leven staan.

De lezer maakt kennis met een Parijs' doorsneegezin. Vader Paul zit tot over zijn oren in het werk als geluidstechnicus, moeder Myriam heeft het niet minder druk als een steeds succesvoller advocate. Gelukkig vinden zij voor hun kinderen Adam en Mila de volmaakte kinderjuffrouw: Louise. Louise voedt hen op, maakt hun eten klaar, houdt ze bezig, ze klopt, veegt en zuigt, ze kookt, ze maakt de bedden op. Geen wonder dat Louise mee mag wanneer de familie de vakantie doorbrengt op een Grieks eiland. De ruimte van de zee, de verkoelende wind, het stralende licht, de schoonheid van het landschap; het overweldigt haar.

Maar Louise, afkomstig uit een heel ander milieu dan haar werkgevers, heeft steeds meer moeite om de twee tegengestelde werelden waarin ze leeft met elkaar te verzoenen, vooral wanneer problemen uit het verleden haar beginnen in te halen.

Slimani weet de wereld van de Parijse kinderjuffen, doorgaans afkomstig uit verre landen, mooi op te roepen. Ze treffen elkaar, wakend over het welgestelde kroost, in parkjes en plantsoenen die ook worden gefrequenteerd door een treurige fauna: anderen die in de marge verkeren. "De parkjes, op winterse namiddagen. De druilerige regen veegt over de dode bladeren. Het ijskoude grint kleeft aan de knieën van de kleine kinderen. Op de banken, in de aan het oog onttrokken paden, stuit je op mensen voor wie er geen plaats is in de wereld. Ze ontvluchten hun kleine appartementen, hun treurige salons, de fauteuils die zijn doorgezeten als gevolg van het gebrek aan beweging en de verveling. Liever rillen ze in de open lucht, met gekromde rug, met over elkaar geslagen armen. Om 16 uur lijkt er geen einde te komen aan de dag vol ledigheid. In het midden van de namiddag kun je de verspilde tijd voelen, maakt men zich ongerust over de vallende avond. Het is het uur waarop men zich ervoor schaamt nergens goed voor te zijn."

Het merkwaardige dubbelleven van haar hoofdpersoon, de wurgende uitzichtloosheid waarin zij belandt, Slimani zet het overtuigend neer. Haar zinnen zijn droog en kort - wat meer bijzinnen hadden niet misstaan - maar ze stuwen het verhaal onweerstaanbaar voort. De onthullingen over haar hoofdpersoon komen beetje bij beetje, mooi gedoseerd, en in de laatste vijftig bladzijden van 'Chanson douce' begrijpt de lezer waarom Louise's daad voor haar onontkoombaar was als in een Griekse tragedie.

Leïla Slimani: Chanson douce

Gallimard; 227 blz. euro 19

(De vertaling verschijnt september 2017 bij Nieuw Amsterdam)

Wie is Leïla Slimani?

Leila Slimani (1981) won de Prix Goncourt (10 euro, maar ook goed voor hoge verkoopcijfers) voor haar tweede roman. Slimani werd geboren in Rabat uit een Marokkaanse vader en Frans-Algerijnse moeder. Ze studeerde politicologie en handelswetenschappen voor ze journaliste werd bij het blad Jeune Afrique. Haar eerste roman 'Dans le jardin de l'ogre', over de zwijgcultuur in Marokko, verscheen in 2014.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden