Kevin Jans is zwarte piet. Zijn moeder schminkt hem.

InterviewZwarte piet

Waarom ‘piet’ Kevin Jans (20) zwart blijft

Kevin Jans is zwarte piet. Zijn moeder schminkt hem.Beeld Koen Verheijden

Ze willen best graag roetveegpieten op basisschool Leander in Sint Anthonis. Net als op televisie. Maar de pieten in het Brabantse dorp blijven zwart. Uit angst voor herkenning. “We doen het zo of we doen het niet.”

Kevin Jans weet het zeker. De 20-jarige piet laat zich binnenkort weer helemaal zwart schminken. Jans speelt al zeker zes jaar zwarte piet in zijn dorp. Inmiddels is het dus vaste prik dat hij Sinterklaas verwelkomt bij de officiële intocht in het gemeenschapshuis, bij voetbalvereniging DSV, op afroep bij gezinnen en op basisschool Leander.

Jans is geboren en getogen in het Brabantse Sint Anthonis en speelt zelf bij DSV. Hij kent zijn dorpsgenoten en zij kennen hem. Dat is leuk, maar in de Sinterklaastijd ook een probleem. De jongens en meiden die piet zijn, geven ook training bij de voetbalclub en worden dus snel herkend. “We letten er bij het indelen van de pieten op dat je niet te dicht bij de kinderen uit je eigen straat of team komt, want ze herkennen je zo aan je stem”, zegt Jans. “Het heeft voor ons niets met racisme te maken, maar wel met onze dorpstraditie én het risico om herkend te worden. Dat zou jammer zijn.”

‘Het lijkt niet echt een thema’

Ze kennen de discussie over het racistische karakter van Zwarte Piet, maar in Sint Anthonis blijft alles zoals het was. Overal komt Sinterklaas mét zwarte pieten. Jans: “Tot nu toe heb ik niet van ouders of dorpsgenoten gehoord dat ze liever willen dat we zonder schmink of met roetvegen komen, het lijkt niet echt een thema.”

Kevin Jans.Beeld Koen Verheijden

Het college van b. en w., met wethouders van Sint Anthonis Nu en de VVD, heeft geen standpunt over zwarte- of roetveegpieten. De gemeente vindt het sinterklaasfeest “iets van de inwoners en de sinterklaascomités”, zegt een woordvoerder. “Hoe zij dat in willen richten, bepalen ze zelf. We hebben geen mening over hoe de pieten eruit moeten zien.”

Alice van Bergen is activiteitencoördinator op basisschool Leander en had vorige week nog overleg over de sinterklaasviering op school. Daar stonden ze best voor een dilemma. Nu het ‘Sinterklaasjournaal’ Zwarte Piet in de ban heeft gedaan en kiest voor roetveegpieten zijn die het nieuwe normaal geworden. Want ook de kinderen van de Leander kijken vanaf vanavond weer naar het dagelijkse journaal op televisie. Wat te doen?

“We zijn niet bang voor gedoe. Vanuit ouders hebben we geen enkele vraag of opmerking gehad over of wij wel of geen zwarte pieten hebben op school. Zij vinden het vooral jammer dat er de laatste tijd zoveel discussie over is”, zegt Van Bergen. “Maar ons schoolteam liet weten dat het graag aansluit bij het verhaal van het Sinterklaasjournaal en de landelijke intocht. Daar zijn alleen nog roetveegpieten te zien en dus wilden we die ook op school. Tegelijkertijd realiseren we ons dat veel van de pieten dan erg herkenbaar zijn.”

Van Bergen snapt dat het juist leuk is voor de pieten uit Sint Anthonis om op hun oude school rond te lopen. Voor Jans en een paar van zijn vrienden is het in elk geval geen optie om voortaan zonder schmink te komen. “Wij doen het zo of we doen het niet. Zo sta ik erin”, zegt hij. 

De school zou het liefst enkele roetveegpieten naast Sinterklaas zien. Maar als het sinterklaascomité daar niet in slaagt dan legt Alice van Bergen zich daar bij neer. Zo bepaalt elk dorp en elke vereniging een eigen standpunt. Van Bergen: “Voor de kinderen moet je wel een verhaal hebben over waarom de pieten zwart zijn, het moet niet verwarrend worden. Al accepteren kinderen die nog geloven eigenlijk elk verhaal dat je ze vertelt.”

Lees ook:

Staat het Sinterklaasfeest op het punt te veranderen?

Steeds meer steden en ook het Sinterklaasjournaal, vanaf vandaag weer te zien, verruilen Zwarte Piet voor een schoorsteenpiet. Is het einde van Zwarte Piet in zicht?

Geen wijziging intocht Sinterklaas Apeldoorn: volledig roetveegpiet

De landelijke intocht van Sinterklaas in Apeldoorn kan volgens plan plaatsvinden met alleen roetveegpieten. Een bezwaar tegen de vergunning die de gemeente hiervoor verleende, is door de rechter donderdag niet-ontvankelijk verklaard.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden