Waarom is een behandeling in het ene ziekenhuis duurder dan het andere?

Beeld ANP

Patiënten-in-spe hebben recht om te weten in welk ziekenhuis ze het goedkoopst uit zijn, zegt de Consumentenbond, want prijzen voor behandelingen lopen vaak honderden euro’s uiteen. En dat kan net het verschil zijn tussen een eigen risico dat slechts deels, of juist helemaal wordt opgesoupeerd. 

Raar toch, dat een behandeling in het ene ziekenhuis (veel) duurder is dan in het andere?

Een man die zich wil laten steriliseren kan bij het Maasziekenhuis Pantein in Boxmeer terecht voor 184 euro, wanneer hij verzekerd is bij VGZ. Een Menzis-verzekerde is voor diezelfde ingreep bij het Erasmus MC in Rotterdam drie keer zo veel kwijt, schrijft de Consumentenbond in een vergelijking. Dat klopt, reageert het Erasmus MC. Het ziekenhuis baseert zijn prijs op de gemiddelde prijs van de sterilisaties het jaar ervoor. Dat waren er maar drie of vier, zegt een woordvoerder, want voor een eenvoudige ingreep als een sterilisatie verwijst het academische ziekenhuis meestal door naar een regioziekenhuis. Het Erasmus doet alleen ingewikkelde gevallen; mannen die ziek zijn en ook gesteriliseerd moeten worden. Dat hoeft maar een keer duur uit te pakken en de gemiddelde prijs gaat flink omhoog. Draai die vraag maar om, zegt koepelorganisatie Zorgverzekeraars Nederland: ieder ziekenhuis heeft zijn eigen populatie, zijn eigen specialisaties en zijn eigen begroting, dus het zou pas raar zijn als de prijzen overal hetzelfde waren. 

Maar ook binnen één ziekenhuis kost een en dezelfde behandeling niet altijd evenveel.

Ook niet vreemd, zegt toezichthouder Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Iedere verzekeraar onderhandelt met ieder ziekenhuis over welke behandelingen hij inkoopt en welke prijs daaraan komt te hangen. Dan speelt bijvoorbeeld de vraag of zijn verzekerden veel gebruikmaken van een bepaalde behandeling. Neemt een verzekeraar veel af, dan kan de prijs omlaag. Is er onder zijn achterban weinig vraag naar een behandeling, dan zal die meer kosten. Een verzekeraar kan er ook voor kiezen een bepaalde behandeling helemaal niet af te nemen van een ziekenhuis. Wil een verzekerde dan toch daar worden behandeld, dan betaalt die het zogenaamde passantentarief; een deel daarvan wordt vergoed, afhankelijk van de polisvoorwaarden.

Hoe moeten kritische consumenten hun weg vinden in al die prijzen?

Laat alle ziekenhuizen en zorgverzekeraars hun tarieven openbaren, zegt de Consumentenbond. Dan kan de consument kiezen. Vooral mensen die vrijwillig hun eigen risico hebben verhoogd - dat kan tot maximaal 885 euro - kunnen wellicht geld besparen. Volgens Zorgverzekeraars Nederland heeft 12 procent van de verzekerden zo’n hoger eigen risico. Ook minister Schippers van Volksgezondheid pleit voor die openheid. Ze heeft de NZa gevraagd om een plan en de NZa hoopt dat voor 1 januari te leveren. Voor het moment raadt de NZa consumenten aan hun zorgverzekeraar te bevragen voor ze zich laten behandelen: ‘Ik wil mijn knie laten opereren. Wat krijg ik vergoed bij ziekenhuis A en wat bij B?’ En het ziekenhuis: ‘Wat kost een behandeling en hoe lang is de wachttijd?’ Toch, op zorgnota.nl - een gezamenlijke site van ziekenhuizen en zorgverzekeraars - staat een duidelijke disclaimer: ‘Voor ziekenhuisbehandelingen is vaak vooraf geen goede prijsindicatie te geven’. Daarvoor moet een arts een patiënt eerst zien, staat op de site. Maar dan is de patiënt al binnen bij ziekenhuis A, dan wel B.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden