Waarom heeft iedereen toch zo'n hekel aan U2?

Nog geen enkele buitenlandse act deed het U2 na: vier keer achtereen de Amsterdamse Ziggo Dome uitverkopen. Vanavond is het eerste concert van de wereldsterren uit Dublin, morgen nog eens, en komend weekend nog twee keer. Ticketprijzen varieerden van 30 tot 265 euro, en alle kaartjes zijn weg. Alleen Marco Borsato slaagde erin vaker de Ziggo uit te verkopen: elf keer.

Vier keer zowat 17.000 mensen gaan ongetwijfeld genieten van een spectaculaire popshow van hun idolen. Maar tegenover al die fans staan heel wat mensen die een gloeiende hekel hebben aan de vier Ieren. Of dan in elk geval aan die protserige frontman Bono. Want ergens gedurende hun inmiddels bijna veertigjarig bestaan is U2 uitgegroeid tot de band you love to hate.

Terwijl je zou denken dat er weinig mis is met een rockband die zich inzet voor mensenrechten en hongerige Afrikaanse kinderen. Met een band die zijn muziek gratis weggeeft (aan iedereen met iTunes). Waar komt die U2-haat toch vandaan?

Allereerst: die deal met Apple. Een jaar terug verscheen U2's 'Songs of Innocence' opeens gratis, voor niks, maar bovenal ongevraagd, op alle Apple-harde schijven en iPhones. In plaats van vriendelijk te bedanken voor muziek die niks kostte, viel de hele wereld over U2 heen. Wat dacht die arrogante band wel niet, om zo hun muziek door onze strot te duwen?

Het was niet de eerste keer dat de rockband met de computermoloch in zee ging. Scheurtjes in het U2-imago verschenen al in 2004, toen Apple een speciale U2-iPod op de markt bracht en het nummer 'Vertigo' in een Apple-reclame werd gebruikt. Nu had Apple tien jaar terug nog een alternatiever en hipper randje dan tegenwoordig, maar de samenwerking botste nogal met het antikapitalistische statement dat U2 twee platen eerder (met 'Pop' en bijbehorende tournee) had willen maken.

Nu is samenwerken met grote bedrijven eigenlijk nooit een goed idee voor een rockband, belastingontwijking levert nóg slechtere pr. In 2006 veranderde de Ierse belastingwetgeving, waarop de band prompt zijn merkenregistratie naar een voordeliger plek verhuisde: de Amsterdamse Herengracht. Hartstikke legaal, zeker, maar het commentaar van gitarist The Edge dat 'bedrijven nou eenmaal kosten minimaliseren' maakte het er niet beter op. Ierse parlementsleden pissig, koren op de molen van Bono-haters.

Even terzijde: die naam. Paul David Hewson noemt zichzelf al sinds zijn tienerjaren Bono Vox. Vrij vertaald: goede stem. Echt waar. Of gitarist David Evans, alias The Edge. Pff, kom op zeg. Maar het werkt blijkbaar, want niemand heeft ooit gehoord van Adam Clayton of Larry Mullen, de andere twee bandleden. Toch?

Maar Bono dus. De beste man heeft zichzelf in de loop der jaren een nogal messiaans aura toegedicht. Die hele holier-than-thou-houding is vermoedelijk de voornaamste reden voor de wijdverbreide U2-haat. Ongetwijfeld dat zijn niet aflatende inzet veel arme kinderen eten of onderdak heeft bezorgd, maar er bestaat ook zoiets als te veel je best doen. Vergelijk het met de berg kritiek die Bob Geldof over zich heen kreeg toen hij vorig jaar zijn BandAid-project nieuw leven in wilde blazen. Hem werd een paternalistische houding verweten, een white man's burden zelfs. Niet oké.

Tja. Hoge bomen vangen veel wind. Margreet Zegelaar, al zestien jaar betrokken bij de Nederlandse U2 Fanclub, maakt zich er niet zo druk om. "Bono is natuurlijk een mannetje met een grote mond. Als je dan rijk en beroemd bent, en je vraagt om te geven voor het goede doel, krijg je meteen commentaren als 'betaal het lekker zelf'. Terwijl hij genoeg weggeeft! Wat moet hij dan doen, alles weggeven? Hij doet ten minste íets."

Zegelaar is al fan sinds ze in 1980 'I Will Follow' hoorde. Om de rebelse houding van U2, maar vooral omdat ze het gewoon goede muziek vindt. De haat jegens haar idolen ziet ze vooral als iets van de laatste jaren. "Mensen roepen maar wat op sociale media. Iedereen wil z'n mening kwijt. Dat wakkert dat negatieve imago weer aan. Als je erop reageert kom je er snel achter dat ze vaak niet eens de muziek van U2 kennen."

Precies, de muziek zelf speelt in de U2-hekel niet eens zo'n grote rol. Nu valt er inderdaad iets voor te zeggen dat hun recente muziek vooral iets is voor die oom die op feestjes hip probeert te doen. Maar zet 'The Joshua Tree' (1987) nog maar eens op. Best een lekker album, hoor.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden