Waarom hebben giraffen zo'n lange hals?

'Dierentuinen in Europa', Ned. 1, 20.26 uur.

Antoon van Hooff en Henk van der Horst reisden er de afgelopen twee maanden kris-kras voor door Frankrijk, Duitsland, Zwitserland en Oostenrijk en bezochten er niet alleen de grote, alom bekende dierentuinen maar schonken speciaal aandacht aan kleinere tuinen die zich hebben gespecialiseerd in bepaalde diersoorten.

Voorbeelden daarvan zijn die in het Duitse Krefeld (mensapen); Planckendael bij Mechelen (ooievaars) en de Alpenzoo in Innsbruck (gieren). In specialisme ligt trouwens de toekomst meent Antoon van Hooff, die als directeur van Burgers Dierenpark in Arnhem al jaren baanbrekend werkzaam is.

Dierentuinen zijn omstreden, vooral de oude tuinen waar dieren in betrekkelijk kleine ruimten moeten leven. Gelukkig is algemeen doorgedrongen dat zoiets niet kan. De meeste dierentuinen zijn er redelijk in geslaagd een natuurlijke omgeving na te bootsen.

Het is, hoe aardig dat ook mag zijn, beslist niet drie weken lang elke maandagavond vijftig minuten kijken naar zeer geslaagde opnamen. Tussen de bedrijven door geeft Anton van Hooff op een heel prettige manier veel informatie. Van der Horst, die hem op zijn zwerftochten vergezelt, is de rol toebedeeld van nieuwsgierige dierentuinbezoeker die vragen die bij hem opkomen niet voor zich houdt. Ongevraagd vertelt Van Hooff ook tal van wetenswaardigheden.

In de eerste aflevering komt het ontstaan van dierentuinen aan de orde. De Jardin des Plantes in het hartje van Parijs bestaat dit jaar precies twee eeuwen en is daarmee een van de oudste dierentuinen ter wereld.

Veel eerder waren er al particuliere menagerieen, vooral aan de hoven van de Habsburgers en de Franse vorsten. Toen Lodewijk de Zestiende het leven had gelaten onder de valbijl en de rest van de Franse adel in het gevang zat of was gevlucht werd Frankrijk geconfronteerd met een groot aantal in Versailles aan hun lot overgelaten dieren. Dat leidde tot het openen van de Parijse diertentuin. Het gewone volk kon nu genieten van de genoegens die de adel eerder had gesmaakt.

Het dierentuinfenomeen breidde zich in de vorige eeuw snel uit. Op het ogenblik zijn er in Europa honderden dierentuinen. Parijs heeft zijn eerste dierentuin als monument gehandhaafd. De oude gebouwen staan er nog maar de dierverblijven zijn zoveel mogelijk aangepast door ruimten samen te voegen.

De laatste tientallen jaren is het begrip safaripark populair geworden. Het is een vaak uit nood geboren ontwikkeling. Landgoedeigenaren die hun familiebezit zo stijlvol mogelijk in stand willen houden laten bezoekers tegen betaling op hun terrein rondrijden temidden van in het wild levende dieren. De dierentuin in het Vincennes bij Parijs is ook volgens dat idee opgezet.

Daar worden bezoekers geconfronteerd met giraffen en stelt Henk van der Horst zijn vraag over het hoe en waarom van die lange nekken. Van Hooff geeft als antwoord dat giraffen zijn geevolueerd uit een hertachtige diersoort. Dankzij hun lange nek zijn giraffen in staat voedsel te bemachtigen waar andere dieren niet of heel moeilijk bij kunnen. Er zijn giraffen die een lengte bereiken van vijf en een halve meter.

In Vincennes leeft ook de reuzenpanda Yen Yen, ruim twintig jaar geleden door de Chinese regering cadeau gedaan aan de toenmalige Franse president De Gaulle. Panda's zijn schaars. Interessant is in dit verband het verhaal van panda Gigi, die in het begin van de jaren vijftig was verworven door een Amerikaanse dierentuin.

Maar door de Koreaanse oorlog werd in Amerika een algemeen invoerverbod voor goederen uit China van kracht. Voor Gigi werd geen uitzondering gemaakt. Via de dierentuinen van Leipzig en Berlijn kwam Gigi uiteindelijk in de Londense Zoo terecht.

In Doue de la Fontaine bij Saumur aan de Loire hebben vader en zoon Gay op hun landgoed een uniek safaripark tot stand gebracht. In een natuurlijke omgeving, die rijk is aan verlaten steengroeven leven nu vele lemuren. Deze halfapen komen oorspronkelijk uit Madagascar. Vanavond komen ze met hun lange staarten in close up op het scherm.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden