Waardeloos

Ik weet nog dat ik het opeens zag. Een kleine ingreep en je bouwde het 'Alles van waarde is weerloos' van dichter Lucebert om tot 'Van alles is weer waardeloos' - de lof van de kwetsbaarheid veranderd in een ode aan de ontgoocheling. Natuurlijk was ik niet de eerste; al sinds 1997 staat dit bittere anagram op de gevel van het Centrum voor Beeldende Kunst in Rotterdam.

Mij schoot de taalgrap deze week weer te binnen dankzij de PvdA en het kinderpardon. Omdat ook in die zaak de stap van ideaal naar desillusie zo klein is. En bovendien omdat het nog niet zo lang geleden is dat de sociaal-democraten zeiden dat ze gingen proberen weer in hun eigen waarden te geloven.

Het kinderpardon werd in 2012 door Diederik Samsom voor de poorten van de hel weggesleept. De VVD wilde er niet aan, maar tijdens de laatste ministerraadsvergadering voor Kerst lukte het de PvdA toch de regeling erdoor te krijgen.

'Ontroerend moment', tweette Samsom. 'Kinderen eindelijk een toekomst geven is een van de mooie dingen die je als Kamerlid zomaar voor elkaar kunt krijgen', zei zijn collega Jeroen Recourt.

Er bleek echter maar bitter weinig toekomst beschikbaar voor de kinderen in kwestie.

VVD-staatssecretaris Dijkhoff moet per geval beoordelen of een in Nederland 'geworteld' asielkind (vijf jaar of langer hier) in aanmerking komt voor genade. Dijkhoff hanteert de criteria zodanig dat daar zelden sprake van is: van de 1360 aanvragen honoreerde hij er slechts honderd. De andere kinderen zijn uitgezet, of dreigen te worden uitgezet.

Dat was niet wat de PvdA voor ogen had, maar Samsom en zijn fractie leggen zich neer bij het primaat van de VVD, tot verdriet van PvdA'ers in den lande.

Aangevoerd door Esther van Dijken uit Winsum, die voortdurend dreigt een speciaal partijcongres over het kinderpardon af te dwingen en die door de fractie ongetwijfeld als een verschrikkelijke pain in the ass wordt gezien, eisen partijleden dat de afspraken 'rechtvaardiger' worden uitgevoerd. "We slikken dat de VVD de baas is in de coalitie," zei Van Dijken begin deze maand op een partijbijeenkomst in Nieuwegein.

Het was de vinger op de zere plek. De PvdA, die volgens de peilingen op niet al te veel kiezers meer mag rekenen, levert te gemakkelijk in, de fractievoorzitter bestuurt te veel mee met het kabinet, de eigen agenda is niet zichtbaar genoeg. En dat terwijl de partij nog in 2013, naar aanleiding van het rapport 'Van Waarde', besloot meer ideologische smoel te gaan vertonen.

Het 'liberalisme binnen het sociaal-democratische denken' zou worden afgeschud: minder ik, meer ons. "We zijn ons morele kompas kwijtgeraakt," zei Monika Sie, toenmalig directeur van de Wiardi Beckman Stichting, het wetenschappelijk bureau van de PvdA dat verantwoordelijk was voor 'Van Waarde'.

Ik vermoed dat menig asielkind - weerloos als het is - daar nog steeds net zo over denkt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden