Waar het alledaagse leven en glamour elkaar raken

Wat is de relatie tussen gladiatoren en topmodellen? Het Gemeentemuseum Helmond onderzoekt de relatie tussen roem en het dagelijks leven.

Sneeuwwitje mag Disneyland niet in. Ze staat voor de ingang van het park, kinderen willen haar handtekening of met haar op de foto, maar de beveiliging houdt haar tegen. Als ze vraagt naar het waarom krijgt ze te horen dat ze nep is. Binnen de hekken van het park staat de echte Sneeuwwitje en de kinderen daar zouden maar verward raken door een dubbelgangster. Straks doet de nep-Sneeuwwitje nog iets raars. Als Sneeuwwitje naar binnen wil moet ze zich eerst omkleden.

De video 'Real Snow White', van de Finse kunstenares Pilvi Takala, laat zien hoe de echte wereld en de Hollywoodwereld door elkaar lopen. Een idee dat voor het eerst door de Franse socioloog Jean Baudrillard werd gelanceerd: 'hyperrealiteit' noemde hij dat. De expositie 'Amerikaanse topmodellen en andere stukken' in het Gemeentemuseum Helmond laat zien hoe die hyperrealiteit eruit ziet. In 45 stukken, vooral foto's, wordt de rol van de populaire cultuur in de moderne samenleving en het stedelijk leven belicht.

Aan het begin van de tentoonstelling is 'A Roman Holiday' (2010) van fotograaf Adriaan van der Ploeg te zien. Het bestaat uit een wand met stills van het televisieprogramma America's Next Top Model. De afbeeldingen tonen de kandidates als ze net te horen hebben gekregen dat ze niet naar de volgende ronde mogen. De droom van eeuwige roem als topmodel spat uiteen, verbijstering en betraande gezichten zijn het resultaat. De titel 'A Roman Holiday' verwijst naar een gedicht van Lord Byron, over het plezier dat het publiek in een Romeinse arena beleefde aan vechtende en stervende gladiatoren.

Sterrendom en de celebritycultuur komen meer aan bod. Fotomodellen kijken de bezoeker ongeïnteresseerd aan vanuit peperdure decors; de expositie toont het tijdperk van decadentie en overvloed van voor de kredietcrisis. Zo hangt er een doek van Terry Rogers, bekend van zijn realistische schilderijen van halfnaakte en verveeld kijkende jongeren, met sigaretten en drank in overvloed. Saillant: eerder deze week werden twee werken van Rogers uit de Scheringacollectie verkocht. Dirk Scheringa is ook een icoon van de overdaad van het begin van deze eeuw.

De thema's beeldcultuur en stadsleven komen samen op de foto's van Philip-Lorcia DiCorcia. DiCorcia fotografeerde de prostituees en zwervers van Los Angeles als filmsterren. Een hyperrealiteit waarin de straat een filmset wordt en de outcasts van de straat de modellen, professioneel opgemaakt en belicht.

Naast de foto's van DiCorcia zijn die van Michael Wolf de bekendste werken op de expositie. Wolf maakte 'Tokyo Compression' (2009), foto's van volgestouwde metrostellen in de Japanse hoofdstad. De passagiers ondergaan de reis lijdzaam; de armen gekruist, de blik naar beneden of de ogen gesloten. Ook de foto's van op elkaar gebouwde eenvormige flatgebouwen in Hongkong zijn van Wolf. Hier is slechts één brij van ramen en balkons te zien.

Wolf stelt met zijn foto's dezelfde vragen bij het stadsleven als Dave de Leeuw in zijn installatie. Is de stadsmens een kosmopoliet, of een anoniem gewoontedier, wiens leven een efficiënt ingerichte herhalingsoefening is? De Leeuw bouwde een stad op uit straatafval. Hierop zijn bewoners geprojecteerd die slapen, ontwaken, naar hun werk gaan, seks hebben en de kroeg bezoeken. Dag en nacht volgen elkaar op, maar wat eerst een levendig en vrolijk geheel lijkt, blijkt al snel een continue herhaling te zijn. Even statisch als Disneyland en zo voorspelbaar als America's Next Top Model.

Amerikaanse topmodellen en andere stukken, Gemeentemuseum Helmond, tot en met 20 januari 2013.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden