VS hoorden in '42 over Holocaust

Het Internationale Rode Kruis heeft in 1942 de Amerikaanse overheid in het geheim gezegd dat Adolf Hitler schriftelijk opdracht had gegeven om de Duitse Joden uit te roeien.

Dat zou blijken uit documenten die onlangs door onderzoekers van het Joodse Wereld Congres (JWC) zijn ontdekt in de Nationale Archieven van de Verenigde Staten.

De documenten behandelen volgens de onderzoekers de vraag wanneer Amerika en het Rode Kruis zich voor het eerst realiseerden dat de Holocaust was begonnen en of Hitler ooit een geschreven bevel had uitgebracht met de opdracht de Joden om te brengen.

Tot op heden kunnen historici geen bewijs voor dat laatste vinden, hoewel er een compleet verslag bestaat van de zogeheten Wannsee-conferentie van 20 januari 1942 nabij Berlijn. Daar werd de Endlösung, de genocide op de Joden, voorbereid.

Er is veel kritiek geweest op de VS en het Rode Kruis omdat ze zich niet uitspraken tegen het Duitse uitroeiingsbeleid. Het Rode Kruis verontschuldigde zich eerder voor zijn 'morele falen' tijdens de Tweede Wereldoorlog.

,,De vraag of er een geschreven bevel van Hitler is geweest wordt ook in deze documenten niet opgehelderd, maar wat heel duidelijk wordt, is dat het Rode Kruis en de Amerikaanse overheid er zich van bewust waren dat Hitler de bedoeling had volkenmoord te plegen'', zegt directeur Elan Steinberg van het JWC.

Een van de documenten is geschreven door de Amerikaanse consul in Genève, Paul Squire, die daarin verslag doet van een ontmoeting met vice-president Carl Burckhardt van het Rode Kruis, op 7 november 1942. Burckhardt zei toen van twee hooggeplaatste Duitsers gehoord te hebben dat Hitler een jaar eerder een opdracht had ondertekend waarin stond dat Duitsland eind 1942 Juden-frei moest zijn. Burckhardt vetelde Squire dat hij een oproep wilde doen om de Joden in de hele wereld te helpen, maar dat werd geweigerd op een voltallige vergadering van het Internationale Comité van het Rode Kruis van 14 oktober 1942, ,,omdat het de situatie nog moeilijker zou maken en het de echte taak van het Rode Kruis, het helpen van krijgs- en andere gevangenen, in de weg zou staan''.

Het tweede document is een brief van Squire aan de Amerikaanse ambassadeur in Zwitserland, Leland Harrison, waarin hij zich afvraagt wat de term Juden-frei zou kunnen betekenen en hij komt tot de conclusie dat deze in de gebruikte context alleen maar uitroeiing kan betekenen, en dat de keuze van de term past in de nazi-gewoonte hun ware bedoelingen te verhullen.

In augustus 1942 waarschuwde de JWC-vertegenwoordiger in Zwitserland, Gerhart Reigner, het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken per telegram dat de Holocaust er aan zat te komen. Het ministerie stuurde het telegram in de herfst naar het JWC-hoofdkwartier in New York.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden