Vrouwen op de buis

'Mannen voeren de boventoon op televisie' zette de NOS boven een persbericht dat hoorde bij het onderzoek 'Who speaks in television' (wie spreekt er op tv) van het samenwerkingsproject 'Promoting good practice in Gender Portrayal on television' (voor meer vrouwen op de buis). Nederland scoorde zelfs het slechtst van alle deelnemende landen.

Nog steeds meer mannen dan vrouwen bij ons op tv, ik geloof het graag. Ik zou het eerlijk gezegd zelfs raar vinden als het fifty-fifty was. Om allerlei reden ligt het in de maatschappij niet zo en dus hoor je dat terug te zien op de tv.

Als iets van veertig procent van de vrouwen na de geboorte van een kind niet terugkeert in het arbeidsproces, dan moet je daar op alle niveaus iets van merken. Om maar iets te noemen. Als in de top van het bedrijfsleven vrouwen zwaar ondervertegenwoordigd zijn, dan kun je niet verwachten dat op de televisie blijkt dat daar ineens evenveel vrouwelijke als mannelijke toppers rondlopen. Als de regering voornamelijk bevolkt wordt door mannen, dan zou het toch zorgelijk zijn als de tv voor de helft van de tijd vrouwelijke ministers en staatssecretarissen overhoorde.

Het nieuws bestaat voor een behoorlijk deel uit oorlogsberichtgeving. Daarvoor geldt dat je er een speciale categorie slachtoffers voor hebt: kinderen, bejaarden en vrouwen. Dat zie je dan terug als in de tv-verslaggeving slachtoffers een belangrijke rol spelen, maar nadere uitleg over het conflict en de inzet van troepen voornamelijk sprekende mannen in beeld brengt.

Laat ik het zo zeggen: het onderzoek leek mij eerder een aardige indicatie te geven van de positie van de vrouw in de samenleving dan van de rol van de vrouw op de televisie. Dat wordt nog versterkt door het gegeven dat het onderzoek wel erg beperkt van omvang was. Voor het Nederlandse aandeel was gekeken naar 35 uur beeldmateriaal, verdeeld over een maandag en een zaterdag, en dan ook nog gemeten op een niet nader aangeduide representatieve zender. Bij elkaar telden ze 1104 te duiden personages.

In meerderheid mannen en dan in Nederland ook nog meer mannen dan in de andere deelnemende landen: Denemarken, Zweden, Noorwegen, Finland en Duitsland. Het ziet er wel uit als een samenwerkingsproject, maar het is ook weer zo'n beperkt stukje wereld dat niet uitgesloten moet worden dat Nederland er in breder verband meer dan voortreffelijk van af komt. Gewoon mondiaal in de top zes. Maar uit het onderzoek komt vooral naar voren dat Annette van Trigt die dagen toevallig geen dienst had bij Studio Sport. Naar ik vrees zou met behulp van de criteria van dit onderzoek de zender SBS 6 het schoppen tot de titel meest vrouwvriendelijke zender van de bewoonde wereld. En Jerry Springer zou wereldkampioen emancipatie zijn.

Ik sla mijn eigen krant op, die van afgelopen woensdag, en tel in totaal 38 geslachtelijk te definiëren onderwerpen op de foto's: 28 mannen en 10 vrouwen. Daaronder een anonieme danseres van Holiday on Ice bij een stukje over Endemol, een anonieme mannequin vanwege een modelijn van Mick en Bianca Jagger, en drie bij naam genoemde kerels die vechten om een voetbal. Ik heb ook de voorpagina van die dag nog even gedaan. Van de acteurs op het wereldtoneel worden er 50 bij naam genoemd, 43 daarvan zijn mannen. Milosevic tekent in z'n eentje voor elf nominaties. Er komen zeven keer vrouwen voor, vooral dankzij het artikel 'Duitse kabinetsformatie onder zwaar vuur van de vrouwenlobby'. In dit laatste geval is de score overigens nog steeds 12-5 voor de mannen.

Maak een persbericht: mannen voeren de boventoon in de krant. Maar ik zou dit niet direct een project durven noemen dat aangeeft dat er in de krant, en dan bij Trouw in het bijzonder, op dit punt erg veel mis is. De voorpagina leek me een tamelijk adequate afspiegeling van wat zich in het volle leven afspeelt. Op de televisie zijn vrouwen het best vertegenwoordigd in jeugdprogramma's en als nieuwslezers. Ook hier laat de voorpagina van Trouw van afgelopen woensdag ons in de steek: slechts een van de zeven items is blijkbaar door een vrouw geschreven: 'Van een onzer verslaggeefsters'. Daarbij mag aangetekend dat Trouw al jarenlang landelijk ruim voorop loopt in het aantal vrouwen op de redactie. Hebben wij daardoor nou meer abonnees gekregen? Tsja. Mannen voeren boventoon onder Trouw-abonnees. Het is niet direct wereldnieuws dat aanslaat, vrees ik.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden