Vrouw aan de top is niet per se een zegen

Diederik Samsom heeft groot gelijk met zijn pleidooi voor 'Mevrouw de Premier'. Wanneer je onze laatste vier mp's als norm hanteert, lopen er in de meeste politieke partijen voldoende premierwaardige vrouwen rond.

Samsoms pleidooi is een exponent van de manier waarop wij in Duitsland, Nederland en Scandinavië denken over politieke emancipatie. Een vrouwelijke premier/president zien we als voltooiing van een algeheel emancipatieproces. Op de schouders van al die vrouwelijke hoogleraren, specialisten, piloten, burgemeesters, hoofdcommissarissen, generaals en CEO's, moet een vrouw als premier vanzelfsprekend zijn.

Daarom is het onjuist om ons land te vergelijken met veel andere die intussen al vrouwen aan de top hebben (gehad). Paradoxaal genoeg verschenen de meeste vrouwelijke premiers of presidenten juist niet in de democratische rechtsstaten waarin zich een proces van vrouwenemancipatie voltrok.

Neen, er kwamen vrouwen aan de top in landen waar het met emancipatie en vrouwenrechten slecht is gesteld. In de politieke periferie van Europa, in illiberale democratieën elders, dan wel in landen die zelfs dat stadium niet hebben bereikt. Families uit de elite, of gewoon clans, schoven daar af en toe een vrouw naar voren als zaakwaarnemer. Cory Aquino (vrouw van) was de Filippijns president van 1986-1992. Megawati Soekarnoputri werd tien jaar later president van Indonesië; dochter van, net als Indira Gandhi en Benazir Bhutto. Daarom zal Fatuma Dayib straks geen president van Somalië worden, zij heeft geen clan of familie achter zich.

Wie zich deze dagen zorgen maakt over de opkomst van rechts-populistische partijen, moet zich realiseren dat in onze contreien niet de minste door vrouwen worden geleid. Marine Le Pen (dochter van) voert het Front National aan, Frauke Petry Alternative für Deutschland en Pia Kjærsgaard tot voor kort de Deense Volkspartij. De conservatief-populistische PiS in Polen heeft op dit moment Beata Szydlo als 'Mevrouw de Premier'.

Dit laat zien dat een vrouw op zichzelf geen zegen voor een land hoeft te zijn. Joelia Tymosjenko was tweemaal een impopulaire premier van Oekraïne. In Zuid-Korea stuit Park Geun-hye deze dagen op massale protesten.

Dus maar het liefst op zijn Nederlands, een vrouwelijke premier als voltooiing van een algemeen emancipatieproces. Niet als een toevallig compromisfiguur of als zaakwaarnemer van de elite. In een land vol zelfstandige meiden die op hun toekomst zijn voorbereid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden