Vreemdelingenrecht / Rechter wijst alle asielzoekers af

DEN HAAG - Asielzoekers zijn beter af wanneer hun beroep niet behandeld wordt door de Haagse vreemdelingenrechter mr. G. Kleijn. Die wijst alles af. Asieljuristen trekken hun zaak bij voorbaat in als ze weten dat hij voorzit.

Dat is de strekking van een verontruste brief die de Stichting Rechtsbijstand Asiel (SRA) in Den Bosch onlangs bij de vreemdelingenkamer van de rechtbank in Den Haag liet bezorgen. De rechtshulpverleners wijzen erop dat in de 43 zaken waarin mr. Kleijn dit jaar vonnis heeft gewezen, geen enkele asielzoeker het voordeel van de twijfel kreeg. Gemiddeld verklaren vreemdelingenrechters twintig à dertig procent van de beroepen gegrond.

Het gaat hier om de zogenoemde aanmeldprocedure. Daarin filtert de Immigratie- en Naturalisatiedienst kansrijke(re) zaken van kansloze zaken. Wanneer meer tijd nodig is dan 48 uur om uit te maken of iemand al dan niet terecht asiel claimt, volgt toelating tot de normale, langere procedure. In geval van beroep tegen afwijzing toetst de rechter of een asielzoeker alsnog de kans moet krijgen zijn verhaal toe te lichten en te onderbouwen.

De rechtshulpverleners vinden het aantal afwijzingen door mr. Kleijn ,,opvallend en extreem hoog'' en concluderen dat dat aantal ,,niet louter op toeval berust''. In een eerder schrijven aan de Haagse rechtbank, begin dit jaar, constateerde de SRA Den Bosch al dat de omstreden rechter vorig jaar in slechts twee van de zestig ac-zaken in het voordeel van de asielzoeker had beslist. Een aantal asieljuristen en -advocaten noemt het daarom zinloos te procederen bij mr. Kleijn, daar hij toch alles afwijst. Sommigen trekken hun zaak zelfs in. Anderen overwegen hem te wraken.

Op de eerste brief aan de rechtbank in januari volgde een gesprek tussen de voorzitter van de vreemdelingenkamer, mr. M. Mondt-Schouten, en de beklaagde rechter. Daarin beloofde hij beterschap wat betreft zijn houding ter zitting. Op asieladvocaten maakte hij namelijk een 'ongeïnteresseerde' en 'weinig actieve' indruk. Hij stelde amper vragen.

Mr. Mondt laat in een reactie weten ook de tweede brief met Kleijn te hebben besproken. ,,Maar ik twijfel niet aan 's mans capaciteiten. Kleijn is juridisch een topper. Niemand kent de Algemene Wet Bestuursrecht zo goed als hij. Zijn werk neemt hij uiterst serieus, zoals iedereen hier. Hij is wel kritisch en gelooft niet zomaar alles. In ac-zaken moeten rechters vooral afgaan op wat asielzoekers vertellen. Meestal zijn er geen documenten voorhanden. In Nederland zijn rechters onafhankelijk.''

De voorzitter van de vreemdelingenkamer noemt de conclusies van de rechtshulpverlening 'niet gefundeerd' en 'onterecht'. Mondt vraagt zich af waarom de juristen niet in beroep gaan bij de Raad van State tegen de uitspraken van Kleijn, als zij het daarmee oneens zijn. Dat kan sinds de invoering van de nieuwe Vreemdelingenwet op 1 april dit jaar.

Mr. B. Olivier, docent bestuursrecht aan de Universiteit van Amsterdam, stelt dat rechters weliswaar onafhankelijk zijn, maar niettemin 'binnen bepaalde marges' dienen te opereren en 'in gelijke zaken gelijk moeten oordelen'.

Olivier: ,,Onafhankelijkheid is gediend door rechtsgelijkheid. Als een rechter duidelijk afwijkt van een lijn, is het aan het zelfreinigend vermogen van de rechtbank om dat te corrigeren. Zij heeft de taak de rechtszekerheid en rechtsgelijkheid in de peiling te houden. De uitkomst van de cijfers geeft in dit geval te denken.''

Volgens Mondt letten juridisch medewerkers van het landelijk stafbureau vreemdelingenkamers wekelijks op onderlinge tegenstrijdigheden tussen uitspraken van de verschillende rechters, ook bij ac-zaken, maar is daar hier geen sprake van. ,,Bovendien hebben we eens per veertien dagen rechtersoverleg, waarin opvallende zaken aan de orde komen en we de rechtseenheid bewaken,'' zegt Mondt.

Mr. Kleijn was zelf niet voor commentaar bereikbaar. ,,Rechters spreken recht via hun uitspraken'', aldus Mondt, ,,niet via de media.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden