Vredestichter Yasser Seirawan

De gang van zaken rond het wereldkampioenschap is -sinds Gary Kasparov in 1993 met de Brit Nigel Short uit de Fide stapte- weinig doorzichtig. De wereldschaakbond Fide kent sinds het aantreden van president Kirsan Iljoemzinov een knock-outtoernooi dat begin dit jaar de relatief onbekende Ruslan Ponomariov uit de Oekraïne als nieuwe wereldkampioen aanwees. Tegelijkertijd is daar de Rus Vladimir Kramnik die zich namens een wilde schaakbond tot wereldkampioen uitriep, nadat hij een tweekamp van Gary Kasparov had gewonnen. De oprichter van deze alternatieve schaakbond, Kasparov, is nog altijd de onbetwiste nummer een van de wereldranglijst. En in Hongarije zwerft een persoon die luistert naar de naam Bobby Fischer rond, die zijn brieven ondertekent met 'de enige echte wereldkampioen'. Begrijpt u het nog?

Door een grootscheepse lobby van de Amerikaan Yasser Seirawan in samenwerking met de Nederlander Bessel Kok werd in Praag werd op 6 mei een historische overeenkomst getekend. Hoewel de voorwaarden waaronder Kasparov zich bij de Fide aansluit niet bepaald ongunstig voor hem zijn, heeft de schaakwereld zich bijna unaniem positief uitgesproken over het pact dat gesloten is. Een klein groepje spelers heeft een protest laten horen. Dat zijn niet de minsten, want de meesten van hen behoren tot de eerste twintig op de wereldranglijst. In een open brief uit men het ongenoegen over het feit dat belangrijke spelers als Anand, Ivanchuk en Shirov tot minimaal 2005 buitenspel zijn gezet in de strijd om de wereldtitel.

Wie is eigenlijk de geestelijk vader van deze verzoeningspoging? Yasser Seirawan werd in 1960 geboren in Syrië maar verhuisde op jonge leeftijd naar de Verenigde Staten om zich te vestigen in Seattle. In 1979 gaf hij in de woestijn van Lone Pine zijn visitekaartje af door in een loodzwaar grootmeestertoernooi hoge ogen te gooien. Toen hij een jaar later het Hoogovenstoernooi in Wijk aan Zee won, was zijn naam getekend.

Eenmaal in zijn carrière slaagde Seirawan erin om Kasparov op het schaakbord een nederlaag toe te dienen. Wellicht dat het respect dat Seirawan hiermee afdwong hem geholpen heeft om Kasparov ervan te overtuigen dat hij weer lid moest worden van de grote familie die Fide heet.

Seirawan - Kasparov

Olympiade Dubai 1986

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. Pc3 d5 4. Pf3 Lg7 5. Lg5 Pe4 6. cxd5 Pxg5 7. Pxg5 e6 8. Pf3 exd5 9. b4 Dd6 10. a3 0-0 11. e3 c6 12. Le2 Lf5 13. 0-0 Pd7 14. Pa4 a5 15. Db3 b5 16. Pc5 a4 17. Dc3 Pb6 18. Pd2 Tae8 19. Tfe1 Te7 20. Lf3 Tfe8 21. g3 Lh3 22. Lg2 Lxg2 23. Kxg2 f5 24. h4 Pc4

Na deze zet staat zwart al iets beter.

25. Pf3 Lf6 26. Te2 Tg7 27. Th1 De7 28. Tee1 h6 29. Dd3 Tf8 30. Pd2 De8 31. Pxc4 dxc4 32. Dd1 Te7 33. Tef1 Df7 34. Df3 Dd5 35. Dxd5+ Met deze ruil gaat Seirawan ervan uit dat hij de stelling binnen de remisemarge moet kunnen houden. Kasparov gaat uiteraard toch proberen om verder te komen.

35. ... cxd5 36. Kf3 Lg7 37. Td1 Tff7 38. Td2 Te8 39. Tdd1 Lf8 40. Tdg1 Lg7 41. Td1 Kf8 42. Td2 Ke7 43. Tdd1 Kd6 44. Th2 Kc6 45. Thh1 Lf8 46. Td2 Ld6 47. Tdd1 Lxc5 Eindelijk komt er leven in de brouwerij. Door deze ruil ontstaat er een merkwaardige pionstructuur die scherp spel belooft.

48. dxc5 Te4 49. The1 Td7 50. Td4 g5 51. hxg5 hxg5 52. Ted1 Txd4 53. Txd4 Th7 54. Ke2 Th3?! Zwart probeert ijzer met handen te breken maar komt na deze zet in de problemen.

55. g4! Min of meer de eerste actieve zet die wit deze partij heeft kunnen doen, maar ook een hele goede.

55. ... f4 56. exf4 Txa3 57. fxg5 Ta2+ 58. Kf3 c3 59. Td1

(Zie diagram)

59. ... d4? Na 59. ... c2 is er nog weinig aan de hand. Na de tekstzet slaat de balans ineens naar de Amerikaan om.

60. g6 d3 61. Ke3?! Wit had zich veel problemen kunnen besparen als hij 61. Txd3 had gespeeld. Na 61. ... c2 dient hij dan wel verder te gaan met 62. g7! (Vooral niet 62. Tc3?? want dan antwoordt zwart met 62. ... Ta3! en zwart trekt aan het langste eind.) 62. ... c1D 63. g8D Dh1+ 64. Kf4 Txf2+ 65. Kg5 Dc1+ 66. Kg6! en de schaakjes zijn uitgeput. Vreemd genoeg staat de witte koning hier volkomen veilig zodat hij nu aan de beurt is om de jacht op de vijandelijke koning in te zetten.

61. ... Txf2? Alleen met 61. ... Te2+ kon zwart de strijd nog voortzetten, hoewel wit na 62. Kxd3 Te6 63. Kxc3 Txg6 64. Td4 ook op winst staat.

62. g7! De sterkste voortzetting die aan alle tegenstand een einde maakt. Na de tekstzet gaf de latere wereldkampioen zich gewonnen omdat zijn koning na bijvoorbeeld 62. ... c2 63. Th1 d2 64. g8D c1D 65. De8+ geforceerd mat loopt. (1-0)

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden