Vrede gebaat bij steun VN aan burgers

Filippo Grandi, VN-commisaris voor de vluchtelingen, bezoekt Oeganda. Beeld AFP
Filippo Grandi, VN-commisaris voor de vluchtelingen, bezoekt Oeganda.Beeld AFP

Nederland kan zich in de Veiligheidsraad inzetten voor geweldloze burgers door hen meer stem te geven, zegt May-May Meijer van Peace SOS. Die organisatie heeft als missie vrede en mensenrechten te bevorderen en armoede te bestrijden.

Nederland neemt dit jaar deel aan de VN-Veiligheidsraad als niet-permanent lid. De Nederlandse minister van buitenlandse zaken en de minister voor buitenlandse handel en ontwikkelingssamenwerking schreven in een brief aan de Tweede Kamer dat het koninkrijk zich onder andere in gaat zetten voor veiligheid voor burgers wereldwijd, de preventie van gewapende conflicten en het aanpakken van de grondoorzaken van gewapende conflicten. Deze inzet is erg te prijzen.

Om gewapende conflicten te voorkomen is het echter van belang dat burgers niet alleen gehoord worden zoals het kabinet voorstelt, maar ook daadwerkelijk flink ondersteund. De internationale gemeenschap dient vooral behulpzaam te zijn bij het op gang brengen van een dialoog en door de mensen uit het land waar het conflict plaatsvindt een stem te geven, met het bieden van een podium en financiële ondersteuning.

Vredesonderhandelingen

Dat kan bijvoorbeeld door het versterken van lokale ngo's. Denk bijvoorbeeld aan initiatief van de Israëlische ngo's Minds of Peace en Women Wage Peace. Minds of Peace organiseert publieke vredesonderhandelingen tussen Israëliërs en Palestijnen. Ik was bij dergelijke vredesonderhandelingen aanwezig. Het was het eerste moment waarop een groep Palestijnen ongewapende Israëlische burgers zag. Er volgde een ontboezeming van iemand wiens broer zelfmoordterrorist was geweest, maar die zelf het pad van de vrede had gekozen. Er kwamen voorstellen langs over gezamenlijk eten en het belang van vredeseducatie. Minds of Peace wil graag een grote landelijke publieke vredesonderhandeling organiseren met politieke impact. Het is aan de internationale gemeenschap om die wens kracht bij te zetten.

Women Wage Peace organiseerde een vredesmars. Er liepen duizenden Israëlische en Palestijnse vrouwen door de woestijn van Israël en Palestina om aandacht te vragen voor vrede. Zij arriveerden in Jeruzalem en overhandigden een handvest aan de Israëlische regering met een oproep tot het beëindigen van geweld. Het is goed als dit soort initiatieven internationale erkenning krijgen. Dat sluit ook aan bij de passage in het regeerakkoord over het willen verbeteren van de relaties tussen Israëliërs en Palestijnen.

Om oorlog te voorkomen is er een dilemma waarop de VN nog geen antwoord heeft. Denk bijvoorbeeld aan de situatie in Burundi. Dat land staat al bijna twee jaar op rand van oorlog. Er zijn zo'n 2000 mensen gedood, 8000 mensen gevangen genomen en duizenden gevlucht. President Nkurunziza is bezig met zijn derde termijn, terwijl hij volgens het vredesakkoord van Arusha maar twee termijnen mag dienen. Inmiddels heeft hij laten weten de grondwet te willen wijzigen waardoor hij nog twee termijnen kan aanblijven. De oppositie, bestaande uit circa 22 politieke partijen, ngo's en oud-presidenten van Burundi, wil graag met hem en de rest van de regering de dialoog aangaan. Wat hen betreft moet er vooral een einde komen aan het geweld, is hulp nodig voor de vluchtelingen en dient de rechtsstaat behouden te blijven.

Weinig steun

Zij krijgen hierbij echter te weinig steun uit de internationale gemeenschap. Het dilemma komt grotendeels voort uit de organisatiestructuur van de VN, het feit dat de VN een intergouvernementele organisatie is.

Zij bestaat uit vertegenwoordigingen van regeringen. Geweldloze oppositie en de 'gewone mens' worden misschien wel gehoord, maar het verdient aanbeveling hen meer te steunen. Daarvoor dienen we een oplossing te bedenken, al is dat niet eenvoudig.

Geweldloze oppositie, andere mensen die oproepen tot vrede en maatschappelijke organisaties kunnen immers als geen ander bijdragen aan het beschermen van burgers en het voorkomen van oorlogen.

Trouws buitenlandredacteur Gijs Moes schreef eerder het achtergrondverhaal : Wat staat Nederland te wachten in de Veiligheidsraad?

Zijn collega Marno de Boer ging in op de poging van Nederland Rusland en de VS nader tot elkaar te brengen: Nederland hoopt als lid van de Veiligheidsraad een brug te slaan tussen Rusland en de VS

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden