Voor wie is de Europese subsidie?

hoewaarom Hoeveel opgelapte vogels is een egel waard?

Vragen over het hoe en waarom van dagelijkse gebeurtenissen: hoewaarom@newswhyre.com

Van het museum Ons' Lieve heer op Solder in Amsterdam tot het Vogelrevalidatiecentrum in Zundert. Tientallen organisaties houden dit weekeinde open huis om te laten zien wat ze doen met Europees subsidiegeld. Op www.europaomdehoek.nl kun je zien wat er in je eigen buurt is. Zo is het fijn dat er een vogelrevalidatiecentrum is, maar is het terecht dat daar Europees geld naartoe gaat?

Voor gewone burgers hangt dat af van de liefde die ze al of niet hebben voor vogels, en/of voor de EU. Economen vragen zich af wat die subsidie voor effect heeft, en wat er anders met dat geld gedaan had kunnen worden. Hoeveel opgelapte vogels is een opgelapte egel waard? Het is te hopen dat daar nooit onderzoek naar wordt gedaan, want zo'n sympathiek instituut blijkt al gauw met vele lijntjes verbonden te zijn met zo'n beetje alle problemen van de planeet.

Dat bleek bijvoorbeeld toen het Internationaal Instituut voor Duurzame Ontwikkeling (IISD in Canada) zich boog over het nut van de Europese subsidies voor biobrandstof. Ook al zo'n sympathiek verschijnsel. Als je het in je automotor verbrandt, dan komt er CO2 vrij dat vorig jaar nog door een of andere plant voor je uit de atmosfeer werd gehaald, dus dat geeft dan niks. Dat is wel een paar miljard subsidie waard, zou je zeggen. Maar zo simpel ligt het dus niet.

Als de EU bijvoorbeeld strengere normen uitvaardigt voor de zuinigheid van automotoren, daalt de CO2-uitstoot ook. Dat kost de fabrikanten veel minder geld per ton uitgespaarde uitstoot dan de EU nu aan subsidies voor biobrandstof kwijt is. Ze kunnen dat geld bovendien in de prijs van auto's verwerken. De kopers worden dan weer beloond met lagere kilometerkosten.

Nog erger wordt het, als je kijkt naar de gevolgen in de landbouw. Er komt door de subsidie meer vraag naar planten die in brandstof kunnen worden omgezet, maar de vraag naar voedsel daalt niet. In Europa is zo'n beetje al het bruikbare land wel in cultuur gebracht. Daar concurreren brandstof en eten dus met elkaar. Maar Europa gaat ook meer importeren, en in veel landen leidt de vraag naar extra raapolie of palmolie tot het ontginnen van tot dan toe maagdelijk bos of moeras. Waardoor er misschien wel zoveel broeikasgassen de lucht in gaan dat het hele nut van biobrandstof wegvalt.

Misschien, staat er bij, want het meten van die 'indirecte landgebruiksverandering' is tot nu toe nog nattevingerwerk. Maar daarmee is het uitgeven van ruwweg tien miljard euro per jaar aan het stimuleren van biobrandstof dat dus ook. Dan kan het maar beter naar de vogels in Zundert gaan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden