Voor vrede moet Poetin bij Merkel zijn

Merkel en Obama hielden gisteren een persconferentie in het Witte Huis Beeld getty
Merkel en Obama hielden gisteren een persconferentie in het Witte HuisBeeld getty

De diplomatie is nog niet uitgespeeld, maar als het morgen in Minsk niet komt tot een overeenkomst over de strijd in Oekraïne, wordt een militaire confrontatie tussen Rusland en de Verenigde Staten een reële mogelijkheid.

Niet via regelrechte gevechten tussen troepen van beide landen - Russen zijn er, Amerikanen niet - maar wel indirect, via hun steun aan de vijandelijke partijen. Wat Europa tijdens de Koude Oorlog bespaard bleef, zou dan alsnog gebeuren.

Gewicht van beslissing
President Obama voelt het gewicht van een beslissing over wapenleveranties aan Oekraïne, zo liet hij gisteren blijken bij het bezoek van bondskanselier Merkel aan het Witte Huis. Als de VS het leger van Oekraine te hulp schiet, zal president Poetin dat wellicht aangrijpen als reden om niet langer te doen alsof Rusland militair niet betrokken is, en voluit en openlijk de strijd aangaan met het Oekraïense regeringsleger. Vanuit Egypte, waar hij op een tweedaags bezoek is, was Poetin gisteren alvast uiterst bitter over het Westen, dat hij verantwoordelijk stelde voor het geweld in Oekraïne.

Angela Merkel en Barack Obama poseren voor de pers, voorafgaand aan hun gesprek in the Oval Office Beeld getty
Angela Merkel en Barack Obama poseren voor de pers, voorafgaand aan hun gesprek in the Oval OfficeBeeld getty

Argumenten tegen wapenleveranties
Obama zei gisteren dat hij zijn medewerkers heeft gevraagd alle opties te onderzoeken, inclusief de militaire. Maar vervolgens somde hij argumenten op die alleen maar tégen wapenleveranties pleiten. "Kunnen we er zeker van zijn dat ze niet in de verkeerde handen vanllen? Leidt het niet tot een over-agressieve acties die de Oekraïners niet kunnen volhouden? Welke reacties lokt het uit, niet alleen van de separatisten, maar ook van de Russen?"

Rekening houden met Congres
Met die aarzelingen naderde Obama het standpunt van Merkel, die militaire bijstand aan Oekraïne afwijst, omdat ze niet gelooft dat het een oplossing dichterbij brengt. "Ik kan me niet voorstellen dat een betere bewapening van Oekraïne ertoe zal leiden dat Poetin gelooft dat hij zal verliezen." Maar zover ging Obama niet - de president wil niet alleen maximale druk kunnen uitoefenen op de Russen, hij moet ook rekening houden met het Congres, dat werkt aan een wet om het Witte Huis te dwingen Kiev te steunen met betere spullen. Senator John McCain, voorzitter van de Commissie voor de Strijdkrachten, laakt het sturen van 'lakens en maaltijden terwijl de Oekraïeners worden afgeslacht'. "Dat werkt niet tegen Russische tanks."

Zaken doen met Merkel
Maar vooralsnog ligt het initiatief nog bij Merkel. Als Poetin, al dan niet onder de indruk van het wapengekletter vanuit de VS, een akkoord wil sluiten, moet hij met haar zaken doen. Bijgestaan door de Franse president Hollande doet Merkel er alles aan om morgen in Minsk - waar ook Poetin en de Oekraïense president Porosjenko worden verwacht - iets wezenlijks te bereiken. "Ik zou niet verder kunnen leven als ik deze poging niet zou doen," zei ze gisteren in Washington.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden