Voor Tuitert telt niet alleen de overwinning

Kampioen van Vancouver stopt met schaatsen en begint nieuwe zoektocht naar perfectie

HEERENVEEN - Het werd tijdens de finale van de World Cup een mooi en meeslepend afscheid, geheel in de stijl van Mark Tuitert, met twee nederlagen. De populaire schaatser kende schaarse hoge pieken, met als contrast vooral dalen.

Uit zijn anderhalf decennium omvattende loopbaan diepte de 33-jarige schaatser een wijze les op als nalatenschap voor zijn opvolgers: "Als je in een carrière alleen je genoegdoening moet halen uit winnen, dan krijgt je het heel zwaar."

Het zijn doorgaans de contrasten die een topsporter een extra dimensie geven. Twee grote nederlagen maakten van de onaantastbare Sven Kramer een gewoon mens. Een litanie aan tegenslagen maakte van Gerard van Velde in 2002 uiteindelijk een grootheid met zijn nooit verwachte olympische titel op de 1000 meter. Zijn afgezwaaide pupil Tuitert verging het acht jaar later op de 1500 meter net zo, toen hij in Vancouver het zuur van tegenslagen met een volmaakte race wegspoelde.

Vandaar dat zaterdag het publiek in Thialf een 'muur van geluid' bouwde rond zijn laatste slagen. Een dag eerder was Tuitert op de 1000 meter op 0,09 seconden buiten de prijzen beland. Dit keer leek hij lang zicht te hebben op een laatste podiumplaats, toen hij alsnog werd overvleugeld door de Rus Denis Yoeskov, zijn landgenoot Koen Verweij en de Amerikaan Shani Davis.

Op 0,01 vierde. Zijn gedachten gingen even uit naar zijn gouden olympische rit. Met dezelfde tegenstander Havard Bokko, dezelfde baanindeling en hetzelfde wedstrijdverloop. Maar met een afwijkend slot. "Je moet je genoegdoening halen uit dit soort epische gevechten, zoals tegen Bokko, tegen Erben Wennemars, Shani Davis, Gianni Romme, noem maar op."

Tuitert debuteerde in 2000 tijdens het EK allround op het buitenijs van Baselga di Pine. Als leider van het tussenklassement kwam hij op de 1500 meter ten val. Die wisselvalligheid zou hem altijd achtervolgen. In al die jaren werd hij individueel naast olympisch kampioen slechts eenmaal Nederlands en Europees kampioen. 116 starts bij World Cups brachten hem slechts vier podiumplaatsen.

Toch vond Tuitert de kracht om in Vancouver zijn olympische droom waar te maken. En zo verdedigde hij in Sotsji zijn titel, waar weinigen in hem geloofden. "Waar ik twee jaar lang mijn zinnen op had gezet, kwam aan op de laatste maanden. Ik heb er niet het goud mee kunnen weghalen. Maar dat ik na alle tegenslagen op dit niveau kon terugkomen, maakt dat ik met opgeheven hoofd afscheid kan nemen."

Tuitert zegt in deze vorm nog een of twee jaar voort te kunnen. Maar hij haalt een zinsnede aan van muzikant Neil Young: 'It's better to burn out than to fade away'. "Kurt Cobain (zanger van de rockband Nirvana, red.) schreef het in zijn afscheidsbrief, zo zou ik het zeker niet willen gebruiken. Zo dramatisch is mijn afscheid niet. Maar het gaat er over dat je op tijd jezelf opnieuw moet uitvinden."

"Ik heb met hart en ziel alles in het schaatsen gelegd en tot de laatste wedstrijd mee kunnen strijden met de besten. Dat is beter dan een worsteling met jezelf en net niet meer meedoen. Die worsteling heb ik de afgelopen vier jaar vaak gevoerd. Het mooie van topsport is om je er helemaal in te verliezen om de beste te worden. Het zoeken van de perfectie, het totaal beheersen van iets, dat is zo intens. Dat zou ik graag ook ergens anders in willen. Ik brand van ambitie."

De Nederlanders schudden de kaarten onderling
Na het succes van Sotsji is finaleweekend Wereldbeker opnieuw een Oranjefeestje

De overmacht die de Nederlandse mannen tijdens de Olympische Winterspelen etaleerden, weerspiegelde zich ook in de eindklassementen van de Wereldbeker. Het duidelijkst kwam dat tot uiting op de 500 meter, waar na enig schudden de drie Nederlandse medaillewinnaars van Sotsji op andere posities terechtkwamen.

Daardoor lukte het olympisch en wereldkampioen Michel Mulder niet om Dan Jansen te evenaren. De Amerikaan pakte er in 1994 ook de Wereldbeker bij. Die moest Michel laten aan zijn tweelingbroer Ronald Mulder. Jan Smeekens, die gisteren de laatste 500 meter won, werd derde. Shani Davis, in Sotsji zoals alle Amerikanen falend, mocht als enige 'buitenstaander' op de 1000 meter een hoofdprijs afhalen. Een afstand winnen was er voor hem tijdens de Wereldbekerfinale in Heerenveen overigens niet bij. Dat deed ook Koen Verweij niet, ofschoon hij Davis zaterdag op de 1500 meter in een direct duel versloeg. De Nederlander prijkte na zijn tweede plaats achter de Rus Yoeskov wel bovenaan het eindklassement. Komende week aast Verweij samen met Jan Blokhuijsen op de laatste hoofdprijs van het lange seizoen, de wereldtitel allround. Olympisch kampioen Jorrit Bergsma, die terugkeert naar de marathon, eiste met een zege op de vijf kilometer het gecombineerde klassement vijf/tien kilometer op. Een gelegenheidsteam (Kramer had zijn seizoen al beëindigd, Blokhuijsen spaarde zich voor het WK en reserve Bergsma wilde niet) deed dat bij de ploegen-achtervolging. Ook bij de vrouwen werd de achtervolging (zonder Ireen Wüst) een prooi voor Nederland. Wüst won gisteren op imponerende wijze de 1000 meter. Annouk van der Weijden boekte op de 3000 meter haar eerste zege in de wereldbeker.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden