Analyse

Voor Poetin is Trumps reis bij voorbaat al geslaagd

Beeld AFP

Vladimir Poetin heeft op de top in Helsinki kansen. Wat Donald Trump erbij te winnen heeft, is onduidelijker.

Het zijn mooie tijden voor Vladimir Poetin. De afgelopen twee weken kon de Russische president het vriendelijke gezicht van zijn land tonen tijdens een succesvol verlopen WK voetbal. Vandaag ontmoet hij in Helsinki zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump een-op-een, een normalisering van moeizame betrekkingen waar vooral Rusland onder lijdt.

En dan kon Poetin de afgelopen dagen ook nog zien hoe Trump tijdens zijn trip naar Brussel en Londen hem flink in de kaart speelde. Poetin doet al jaren op allerlei manieren zijn best om het Westen te destabiliseren: Moskou steunt populistische politici in Europa die de Europese Unie willen ontmantelen, ziet maar wat graag de Navo uiteengespeeld, en probeerde in de Verenigde Staten de verkiezingen te beïnvloeden via cyberspionage en het verspreiden van nepnieuws.

In een paar dagen trok tornado Trump over West-Europa en wist daarin meer onrust en onderling wantrouwen te zaaien dan Poetin in jaren zou kunnen; door ruzie te zoeken met zijn Navo-bondgenoten, en door zich nogal bruut in de Britse brexit-discussie te mengen.

Kans

Voor Poetin is de ontmoeting van vandaag ook een kans, bijvoorbeeld om bij Trump aan te dringen op verlichting van sancties. Onduidelijker is wat Trump heeft te winnen bij de top, zeker nadat speciaal aanklager Robert Mueller vrijdag een aanklacht openbaar maakte tegen twaalf Russen in dienst van militaire inlichtingendienst GRU. De twaalf zouden betrokken zijn geweest bij het beïnvloeden van de Amerikaanse verkiezingen.

In de VS riepen sommige Democratische politici Trump op om de top af te blazen, en ook onder Republikeinen klonken kritische geluiden. Trump maakte direct duidelijk dat hij gewoon naar Helsinki zou gaan, maar verder deed hij er dit weekeinde alles aan om de verwachtingen terug te schroeven. “Ik verwacht er weinig van”, zei hij gisteren in een interview met tv-zender CBS. Maar ook: “Ik geloof in ontmoetingen. Er zal niets slechts van komen, en misschien zelfs wel iets goeds.”

Wat dat ‘goede’ zou kunnen zijn, is vooralsnog onduidelijk. Op de agenda staat in ieder geval de situatie in Oekraïne en in Syrië, maar echte doorbraken worden niet verwacht – ook al hoopt Poetin misschien dat Trump tijdens hun gezamenlijke persconferentie dingen herhaalt die hij eerder heeft gezegd. Over Syrië liet Trump bijvoorbeeld al eens vallen dat hij de Amerikaanse troepen uit het land terug wil trekken. Dat zou Syrië definitief in de Russische invloedssfeer houden. In ruil zou Poetin Trump hulp kunnen toezeggen bij het isoleren van Iran.

Sceptische achterban

Maar Trumps handen zijn feitelijk gebonden voor een ‘deal’, omdat hij thuis kampt met een zeer sceptische, anti-Russische politieke achterban. Niet alleen in het Amerikaanse Congres, ook in zijn eigen veiligheidskabinet zitten haviken die niets zien in een toenadering tot Rusland. Hun hulp heeft hij nodig.

Des te opmerkelijker is het dat Trump hardnekkig vasthoudt aan het aanknopen van betere betrekkingen met Poetin. Mueller onderzoekt of Trump in het krijt staat bij Poetin, door diens mogelijke hulp bij de verkiezingen, of door eerdere zakelijke connecties. Dat zou een motief kunnen zijn, maar er is nog niets van bewezen. De Amerikaan lijkt óók gedreven door persoonlijke bewondering voor, of affiniteit met, de Russische president.

Mogelijk speelt ook mee dat hij per se wil slagen waar voorganger Barack Obama faalde: Obama streefde bij zijn aantreden naar een ‘reset’ van de relaties met Rusland, maar daar kwam uiteindelijk niets van. Eerder ontmoette Trump de Noord-Koreaanse dictator Kim Jong-un, ook zo’n leider met wie Obama nooit wilde afspreken. Trump heeft straks bij de Congresverkiezingen in november in ieder geval de foto’s in handen die bewijzen: ik durf wel met onze tegenstrevers te praten.

Lees ook: 

Wat wil Trump met de top met Poetin?

Vandaag ontmoeten Donald Trump en Vladimir Poetin elkaar in Helsinki. De Amerikaanse president heeft een zwak voor zijn Russische collega, maar dat komt niet tot uiting in het beleid van de VS jegens Rusland. Wat kunnen we verwachten?

President Trump krijgt een por van de 'diepe staat'

Kan het echt toeval geweest zijn dat drie dagen voordat Donald Trump zou praten met Vladimir Poetin, het Amerikaanse ministerie van justitie de vervolging bekend maakt van twaalf Russen die in dienst zijn bij Poetin? Of zien we hier een bijna openlijke uitdaging aan de Amerikaanse president door wat zijn aanhangers 'de diepe staat' noemen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden