Vondelingen / 'In zo'n zaak heb je het publiek nodig'

In Nederland worden nog altijd kinderen te vondeling gelegd. Meestal baby's en heel soms een kleuter, zoals vorige week op Amsterdam CS. Oud-rechercheur J. van Leeuwen haalt herinneringen op aan de zaak van het Chinese meisje An Liang uit 1993.

AMSTERDAM - Het lieftallig ogende meisje sprak maar twee woorden. 'Ni hao', Mandarijns voor 'hallo', is alles dat zij zei. Ze doolde op een winterdag alleen door de speelgoedafdeling van Vroom en Dreesmann in Rotterdam. Een verkoper sprak het lachende Chinese meisje aan. Ze droeg een briefje in haar jaszak. 'My name is An Liang. Born 8/1/85'. Dat was alles.

Oud-rechercheur J. van Leeuwen herinnert het zich nog als de dag van gisteren. Het was december 1993. Van Leeuwen, hoofd van de afdeling jeugd- en zedenzaken, was leider van het onderzoek. De zaak-An Liang was één van zijn mooiste in de 39 jaar dat hij het Rotterdamse korps 'mocht dienen'. Het mysterie, dat onvoorstelbare gegeven dat een ouder zijn kind alleen achterlaat op de wereld, en dan die koorts achtige zoektocht.

Van Leeuwen kan maar niet genoeg herhalen dat hij zijn Amsterdamse collega's veel succes toewenst. Vorige week donderdag troffen zij een vermoedelijk zesjarig knulletje aan. Hij zat alleen aan een tafeltje in de Burger King op perron 2b van het Centraal Station. De jongen, Aziatisch gelaat en een modieus petje op zijn kale hoofd, praat niet. Spreekt geen Nederlands en ook geen vreemde taal. Hij droeg een briefje op zak. Of de vinder goed voor hem wil zorgen. Om zijn nek bungelde een kettinkje met de naam 'Luca'.

In Nederland worden nog steeds kinderen te vondeling gelegd. Het gaat om enkelen per jaar. De vondelingen zijn vaak zuigelingen. Kleuters vormen een uitzondering.

'Een groot familiedrama' schuilde in 1993 achter de vondst van de Chinese kleuter uit Rotterdam, vertelt Van Leeuwen. Nadat het meisje op het bureau werd gebracht, ontfermde de politieman zich over het kind. An Liang vertoonde merkwaardig gedrag. Ze knuffelde met de rechercheurs van de Rotterdamse politie, totdat ze er ineens genoeg van kreeg. Dan gaf het meisje de dienders een schop en liep weg. Van Leeuwen: ,,Ze leek autistisch. Praatte niet. Later bleek dat ze verstandelijk achterliep voor haar leeftijd.''

Het Chinese meisje droeg verschillende kleren over elkaar. Ook had ze schone onderbroeken bij zich en extra sokken. ,,Ons doel was zo snel mogelijk haar moeder zien te vinden. Al die kledingstukken boden aanknopingspunten. Totdat bleek dat de firma Zeeman ook een filiaal had in Azië. Het was zoeken naar een speld in een hooiberg.'' Een ander aanknopingspunt waren haar schoenen. Ze waren van Nederlandse makelij en stonden naar haar voetjes. Dat kon erop wijzen dat ze al een tijd in Nederland verbleef. Maar die schoenen konden net zo goed afkomstig zijn uit de Zak van Max. Het dreef de oud-diender tot wanhoop.

,,We hebben toen contact met de media gezocht. Bij 'KRO-Brandpunt' deden we een oproep. De uitzending was goed verzorgd. Gevoelig, met Chinese gedichten enzo. Toen heb ik daar gezegd dat het me zo onvoorstelbaar voorkwam dat een ouder zijn kind achterlaat. Ik hoopte dat iemand medelijden kreeg. En het werkte. We kregen een tip en hielden haar moeder later aan in een Chinees restaurant in Delft. Ze was hier illegaal.''

De moeder van An Liang had de uitzending ook gezien. Toch bracht haar dat er niet toe de politie te bellen. Van Leeuwen: ,,Je praat erover met Chinezen en deskundigen. Hoe kan zoiets nou gebeuren? Ze haalden dan hun schouder op. 'Waar maak je je nou druk over?', vroegen ze. 'Wat is een vrouw in China waard?' Daar worden ze soms gewoon achtergelaten in bossen.''

De illegaliteit en het onderhoud van de kleuter brak de moeder van An Liang op. Ze hoopte het meisje een betere toekomst te geven door het achter te laten. Hoe het haar verder is gegaan, weet Van Leeuwen niet. Wel dat An Liang (zeventien inmiddels) weer contact heeft met haar moeder. Hij moet nog vaak denken aan de goedlachse kleuter. Voor zijn Amsterdamse collega's heeft hij één tip: ,,Zoek het contact met de media. Je komt er niet uit als je doorrechercheert op gebitsstatus en vingerafdrukken. Het kind komt misschien niet eens in een bestand voor. In zo'n zaak moet je het hebben van het publiek.''

Voor wat de zaak van het onlangs op Amsterdam CS gevonden jongetje betreft, tast de politie nog steeds in het duister. Ook een Mongoolse tolk krijgt geen contact met de jongen. De politie heeft tot nu toe zo'n dertig tips ontvangen. Maar de gouden tip zat er niet bij.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden