Volendam mag blij zijn dat het maar één klasse zakt

EINDHOVEN - Als passend slotakkoord van een dramatisch seizoen heeft Volendam ook nog de grootste nederlaag uit de clubhistorie moeten slikken. Met de 10-0 tegen PSV werd tevens het lot bezegeld van de bekendste dorpsclub uit het betaalde voetbal. Volgend seizoen speelt Volendam weer in de anonimiteit van de eerste divisie.

In het seizoen 1959-'60 verloor Volendam met 9-0 van Ajax. Die stand verscheen zaterdagavond na 87 minuten op het scorebord van het Philips Stadion. De blamage van een nederlaag met dubbele cijfers bleef de club ditmaal niet bespaard. Het Volendamse drama werd belichaamd door Arnold Nijkamp. In de slotminuut moest de ongelukkige doelman zich laten behandelen na een botsing met zijn ploeggenoot Milan Berck Beelenkamp. Nijkamp stond als een aangeslagen bokser op de doellijn en zag lijdzaam toe dat Phillip Cocu uit een hoekschop van Ovidiu Stinga de nummer tien inkopte. Er werd niet meer afgetrapt en Nijkamp verliet, getroost door een aantal PSV'ers, als een gebroken man het veld.

Nijkamp werd dit seizoen samen met Rob Hilbers aangetrokken als vervanger van de naar Sunderland vertrokken en nu bij Feyenoord op de bank zittende Edwin Zoetebier. Aanvankelijk kreeg Hilbers de voorkeur, maar nadat de van FC Groningen gekomen doelman in een serie van drie wedstrijden vijftien maal werd gepasseerd, gunde coach Dick de Boer Nijkamp een kans. De ex-keeper van Telstar debuteerde thuis tegen PSV, kreeg er zes om zijn oren en werd uitgekozen tot man of the match. 'Eindelijk zijn we van die hatelijke vijf af', zei de speaker destijds met gevoel voor cynisme. Met nog drie duels te gaan (MVV en Heerenveen thuis en NAC uit) heeft het er alle schijn van dat Volendam de magische grens van honderd tegentreffers gaat halen. Sinds de invoering van de eredivisie, 42 jaar terug, bereikte slechts drie clubs die betreurenswaardige mijlpaal: in 1959 SHS (111), in 1963 (De Volewijckers (102) en in 1988 DS'79 (100).

Meer kille maar keiharde cijfers tonen aan dat Volendam de meest kansarme degradant van de laatste jaren is. Na vier wedstrijden beschikte de club al over vijf punten en in de daaropvolgende 27 duels werden er maar dertien toegevoegd aan het huidige totaal van achttien. Drie seizoenen geleden degradeerde Dordrecht'90 met twintig punten, maar toen werd een zege met nog twee punten gehonoreerd. Na 31 wedstrijden ziet de balans voor Volendam er triest uit. De club behaalde de minste overwinningen (vier), leed de meeste nederlagen (21), maakte het minste aantal doelpunten (27), incasseerde de meeste tegentreffers (95), kreeg de meest kaarten (55 gele en acht rode) en trok de minste toeschouwers (gemiddeld 4063). Met dergelijke slechte cijfers mag je blij zijn dat je maar één klasse lager hoeft te spelen.

Volendam speelde elf jaargangen op rij in de eredivisie, maar de zevende degradatie uit de hoogste afdeling hing al vanaf het begin van het seizoen als het zwaard van Damocles boven het Noord-Hollandse vissersdorp. Het vertrek van Robert Molenaar (eind vorig seizoen naar Leeds United), Radoslav Samardzic (Heerenveen), Dejan Govedarica (Lecce) en Edwin Zoetebier, holde de selectie kwalitatief tot op het bot uit. Zoetebier was een keeper die punten pakte en Samardzic was een spits die er af en toe twee inschopte. Het Volendam van nu heeft geen spelers die een wedstrijd kunnen beslissen, althans niet in het voordeel van de club. In de huidige samenstelling is Volendam geen verrijking voor de eerste divisie en Marco Boogers, Dennis Schulp en Milan Berck Beelenkamp hebben hun vertrek al aangekondigd. En het talent Miel Mans is bijna rond met AZ. Jan Bruin, de topscorer van FC Zwolle, heeft zich voor drie jaar aan Volendam gebonden.

De in het betaalde voetbal debuterende coach Dick de Boer heeft een nog twee jaar doorlopend contract en hij gaat er van uit dat hij die verbintenis uitdient. “Tot vanavond nog wel”, zei De Boer na de vernedering tegen PSV, “want in het voetbal weet je het nooit”. Waar collega-trainers Ronald Spelbos, Arie Haan, Martin Jol en Wim Rijsbergen door hun clubs aan de kant werden gezet, daar wist De Boer zich het hele seizoen gesteund door het Volendam-bestuur. Volendam heeft een grote selectie en derhalve een dure huishouding. Geld voor een afkoopsom voor De Boer is er niet. En in de sfeer van de dorpsclub past het kennelijk niet om een geboren Volendammer aan de dijk te zetten. Zelf had De Boer zich zijn debuut in het betaalde voetbal heel anders voorgesteld. “Ik zag het de laatste weken al aankomen, maar degradatie na een nederlaag van 10-0 is natuurlijk een nachtmerrie”.

Over de toekomst wilde de oud-speler van Volendam zich nog niet te veel hoofdbrekens maken. Ook hij verwacht een groot verloop in de selectie, hoewel hij daarover geen enkele duidelijkheid heeft. “Dat heeft met veel facetten te maken”, aldus De Boer. “We hebben voor een aantal spelers ontslag aangevraagd, maar als dat niet wordt geaccepteerd, moeten we noodgedwongen met ze verder. Andere spelers lopen misschien tegen een club op. Maar een groot deel van de selectie zal verdwijnen en dat heeft natuurlijk ook met geld te maken”. De inkomsten aan recettes zullen in de eerste divisie niet veel dalen. In de hoogste afdeling werkte Volendam al niet als een magneet op de plaatselijke bevolking. Iedereen bemoeit zich met de club, maar lang niet allemaal komen ze kijken. Wel krijgt Volendam straks zo'n zestig procent minder binnen aan tv-inkomsten en sponsorgelden.

“Met dit materiaal hebben we niets in de eredivisie te zoeken”, verzuchtte De Boer na het Eindhovense debâcle. Als oud-verdediger had hij zich groen en geel geërgerd aan de manier waarop de Volendam-defensie meewerkte aan het doelpuntenfestijn in het Philips Stadion. “Je zou bijna denken dat ze het expres deden om mij dwars te zitten”, mopperde De Boer. Maar de trainer weet wel anders: zijn spelers kunnen gewoon niet beter. Dus hielp Volendam PSV ongewild mee om het de laatste weken zo beschadigde imago enigszins op te poetsen. De 10-0 zei echter meer over de zwakte van Volendam (zonder Marco Boogers, Rob Matthaei en Marco Gentile) dan over de kracht van PSV (zonder Wim Jonk, Jaap Stam en Gilles de Bilde). De onttroonde landskampioen speelde opnieuw zonder ziel. De onderkoelde manier waarop de spelers en het muisstille stadion reageerden op de doelpunten van Peter Möller, Boudewijn Zenden, Luc Nilis, weer Möller, Arnold Bruggink, Claudio (twee op rij), Ernest Faber, opnieuw Zenden en Phillip Cocu onderstreepte weer eens dat de Eindhovense gloeilamp slechts door middel van een noodaggregaat brandende wordt gehouden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden