Vogelgriep: 150.000 kippen afgemaakt, schade al 10 miljoen

Bij een pluimveeboerderij in Hekendorp (gemeente Oudewater) is het ruimen van 150.000 kippen inmiddels begonnen.Beeld ANP

Op het bedrijf in Hekendorp bij Gouda waar dit weekend het vogelgriepvirus werd ontdekt worden 150.000 legkippen afgemaakt. Het ruimen begon zondag en werd vandaag voortgezet. Intussen is duidelijk dat de besmettelijke ziekte zich niet heeft verplaatst naar twee bedrijven in de directe omgeving.

Ruiming van de twee andere bedrijven binnen een straat van 3 kilometer van het getroffen pluimveebedrijf, is volgens de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) niet nodig. Zestien ondernemingen die zich op maximaal 10 kilometer bevinden, zijn vandaag allemaal gecontroleerd. De dienst verwacht dat de uitkomst van die controles dinsdagochtend.

Sinds zondagmiddag geldt er een ophokplicht en vervoersverbod voor vogels voor de duur van tenminste 72 uur. De NVWA ziet toe op de naleving ervan, maar het is nu al duidelijk dat de sector er veel hinder van ondervindt.

Schade kan oplopen tot 100 miljoen
Volgens voorzitter Gert-Jan Oplaat van de Nederlandse Vakbond Pluimveehouders (NVP) kan de schade als gevolg van de uitbraak oplopen tot wel 100 miljoen euro. In de sector staat alles stil sinds het vervoersverbod geldt. Dagelijks worden 2 tot 2,5 miljoen kuikens geboren die nu niet naar de opfokbedrijven kunnen worden vervoerd. Oplaat: "Alle slachterijen en de pluimveeverwerkende industrie liggen stil. Dat betekent dat achtduizend mensen in de Nederlandse kippenslachterijen niet aan het werk zijn gegaan."

Oplaat schat alleen voor maandag al een schade voor de sector van 10 tot 20 miljoen euro. Hij vreest ook voor faillissementen als de Europese Commissie de grenzen langer dan enkele dagen sluit.

Herkomst
Pluimveedeskundigen van de Europese Unie denken dat trekvogels, vooral wilde ganzen, verantwoordelijk kunnen zijn voor de verspreiding. Een zegsman van de NVWA wilde daar niets over zeggen en wacht liever de resultaten van het onderzoek af. "Dan ga ik speculeren over de herkomst, over de bron van de besmetting."

Volgens het Britse ministerie van Landbouw is het is zeer waarschijnlijk dat er een verband is tussen een uitbraak van vogelgriep op een eendenfokkerij in het noordoosten van Engeland en de uitbraken van vogelgriep in Duitsland en Nederland. Eind vorige week werd dezelfde variant vogelgriep H5N8 vastgesteld op een kalkoenkwekerij in het noordoosten van Duitsland. Alle 30.000 dieren zijn er inmiddels afgemaakt. Waar dit virus vandaan komt, is nog onduidelijk. Voor de verspreiding naar het westen toe zoals Nederland, zouden trekvogels, met name wilde ganzen, verantwoordelijk kunnen zijn.

In Engeland werd het virus gevonden op ongeveer 50 kilometer ten noorden van Hull. Het ministerie van Landbouw waarschuwt dat de vaststelling zondag mogelijk wordt gevolgd door meer gevallen. "De eerste vaststelling is meestal niet het eerste geval", aldus Nigel Gibbins van een veterinaire overheidsdienst. Het is de eerste keer sinds 2008 dat in het Verenigde Koninkrijk vogelgriep is uitgebroken.

Preventief inenten
Dierentuinen in Nederland hebben nog weinig last van de uitbraak van vogelgriep. Dierentuinen mogen hun vogels sinds 2005 preventief inenten tegen de ziekte. Hoenderachtigen en pauwen worden voor alle zekerheid wel tot woensdagmiddag in hun hok gehouden, zegt de Nederlandse Vereniging van Dierentuinen (NVD).

Bij de NVD zijn de twaalf grootste dierentuinen van Nederland aangesloten. Diergaardes hebben over het algemeen niet veel boerderijdieren, maar soorten die verwant zijn aan de kip lopen voor alle zekerheid deze dagen niet los.

De Europese Commissie gaf in 2005 toestemming voor preventief vaccineren in dierentuinen, omdat daar vogels verblijven die voor hun welzijn naar buiten moeten, ook tijdens een periode van ophokplicht. Het gaat dan om bijvoorbeeld flamingo's en pinguïns. De NVD gaat er vanuit dat alle dierentuinen hun beesten jaarlijks laten prikken.

Alle kinderboerderijen zijn wel tot en met woensdag dicht. De vereniging Samenwerkende Kinderboerderijen Nederland benadrukt dat op geen enkele kinder- of stadsboerderij vogelgriep is aangetroffen.

Gewonde vogels
Dierenambulances en vogelopvangadressen mogen tot woensdagmiddag geen dieren in nood meer helpen. Sinds de uitbraak zondag is vastgesteld, geldt in elk geval voor 72 uur een verbod op het aanraken of verplaatsen van alle soorten vogels.

Vogelopvangadressen hebben vaak ook een buitenhok, waar gevonden vogels achtergelaten kunnen worden. Die hokken zijn nu op slot. De opvangcentra waarschuwen dat niemand een gewonde vogel moet oppakken of meenemen.

Ook zijn diverse vogeltentoonstellingen in de problemen gekomen door het vervoersverbod. Een grote vogeltentoonstelling in het Brabantse dorp Zeeland moest worden afgelast. De telefoon bij de Nederlandse Bond van Vogelliefhebbers staat roodgloeiend, vertelde een woordvoerder maandagochtend.

Beeld anp
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden