VN: zestig procent Bosnië in handen moslims en Kroaten

ZAGREB (AP, Reuter) - De Bosnische president Alija Izetbegovic en zijn Kroatische collega Franjo Tudjman hebben de Amerikaanse bemiddelaar Richard Holbrooke beloofd het offensief van hun strijdkrachten in het noordwesten van Bosnië te staken, aldus het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken gisteren. Berichten van het slagveld spreken voorlopig echter andere taal.

De Bosnische Serviërs werden gisteren verder in het nauw gedreven door een offensief van het Kroatische leger, dat ten noorden van de stad Banja Luka de grens met Bosnië is overgetrokken. Volgens de Kroatische krant Slobodna Dalmacija hebben de Kroaten de steden Bosanska Kostajnica en Bosanska Dubica ingenomen.

Vanuit de regio Bihac zou het Bosnische regeringsleger verder in oostelijke richting oprukken om Bosanski Novi te veroveren op de Serviërs. In totaal zouden de moslims en Kroaten 35.000 manschappen inzetten in de strijd.

In Sarajevo meldde VN-woordvoerder Alexander Ivanko dat de artillerie van de moslims Banja Luka nu tot op 15 kilometer is genaderd. Hij noemde dit een ernstige bedreiging voor de stad. VN-woordvoerder Chris Gunness bevestigde dat het Kroatische leger de grens is overgetrokken, maar voegde eraan toe dat de VN niet weten tot hoe ver. Er zijn geen internationale waarnemers in het gebied aanwezig.

De VN maakten bovendien melding van een aanzienlijke opmars van troepen van het Bosnische regeringsleger bij het Ozren-gebergte in de richting van Doboj. “Het Bosnische leger heeft daar een groot gebied veroverd in de laatste 24 uur”, aldus Gunness. Volgens hem bereiden regeringstroepen en hun Kroatische bondgenoten een aanval voor vanuit Tuzla en Maglaj.

Een commandant van het Bosnische regeringsleger, generaal Atif Dudakovic, meldde tegenover het persbureau AP dat het front de komende dagen uitgebreid zal worden. “Ons doel is zoveel mogelijk Bosnisch gebied te bevrijden”, aldus Dudakovic.

Volgens militaire experts bij de VN in Zagreb betekenen de jongste ontwikkelingen dat de moslim-Kroatische troepen inmiddels zestig procent van het Bosnische grondgebied in handen hebben. De Bosnische Kroaten zouden zich daarbij het grootste deel hebben toegeëigend.

In het internationale vredesplan, dat onlangs door de betrokken partijen werd overeengekomen, wordt ervan uitgegaan dat de Moslims en Bosnische Kroaten 51 procent van het gebied krijgen en de Bosnische Serviërs 49 procent.

De Amerikaanse bemiddelaar Richard Holbrooke deed gisteren verwoede pogingen dat vredesinitiatief te redden. Hij reisde zowel naar Zagreb als Belgrado, maar wilde weinig loslaten over de resultaten van de verschillende gesprekken. Wel zei hij dat zijn 'eerste zorg' was ervoor te zorgen dat de Bosnische Serviërs voldoen aan het ultimatum dat van hen eist dat ze voor vanavond 10 uur al hun zware wapens rond de Bosnische hoofdstad Sarajevo hebben weggehaald.

Volgens de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR zijn er bijna 90.000 Serviërs in het noordwesten van Bosnië op de vlucht. Tachtigduizend vluchtelingen zitten in of rondom Banja Luka, nog eens 7.000 in Doboj. Vooral in Banja Luka wordt wegens het gebrek aan sanitaire voorzieningen voor het uitbreken van ziektes gevreesd.

UNHCR stuurde gisteren 11 vrachtwagens met noodgoederen naar het gebied. De meeste vluchtelingen verblijven in provisorisch opgebouwde kampen net buiten de stad. De toegangswegen zijn volledig geblokkeerd door mensen en hun voertuigen.

Josue Anselmo, woordvoerder van het Internationale Rode Kruis in Belgrado, luidde gisteren de noodklok. “We staan voor iets heels nieuws in dit conflict. Het alarm staat op rood. Het is een groot, groot probleem. en ik ben bang dat het nog niet afgelopen is.”

De pakhuizen van het Rode Kruis rond Banja Luka zijn volgens hem bijna leeg. Nog maar enkele weken geleden werd de stad overstroomd door talloze Servische vluchtelingen uit de Kroatische Krajina.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden