VN-macht doet niets tegen geweld in Zuid-Soedan

Vredesmacht | De V-raad wil Zuid-Soedan extra VN-militairen geven. Maar UNMISS kijkt toe als burgers worden verkracht.

De militair wijst met zijn AK-47 op de hulpverleenster: "Of je hebt nu seks met mij, of elke man hier gaat je verkrachten en daarna schieten we je door je hoofd". Maar het was zelfs geen schijnkeuze. Aan het eind van de avond was zij door vijftien Zuid-Soedanese militairen verkracht.

Vredesmissie UNMISS bestaat uit 12.000 militairen met de opdracht om burgers te beschermen tegen oorlogsgeweld. De VN-Veiligheidsraad besliste vrijdag dat daar nog eens 4000 troepen bij komen. Dat nieuws werd in de hoofdstad Juba afgewezen, maar gisteren liet president Kiir weten het plan om het geweld zo te stoppen 'te overwegen'.

Diezelfde dag brachten Human Rights Watch en persbureau AP een gruwelijke episode uit de gevechten naar buiten. Het is al de tweede groepsverkrachting in juli waarbij UNMISS niets ondernam. De eerste keer gebeurde het naast een VN-kamp in Juba waar burgers hun toevlucht hadden gezocht. Legermilitairen haalden vrouwen naar buiten die vervolgens voor ieders ogen werden verkracht. UNMISS keek toe.

Naar nu blijkt, hebben regeringsmilitairen ook gericht buitenlandse hulpverleners aangevallen. Op 11 juli vierden zij in Juba hun overwinning op milities van de oppositie. Het was het zoveelste gevecht in de al drie jaar durende burgeroorlog tussen de mannen van Kiir, een Dinka, en vicepresident Riek Machar, een Nuer.

Onder invloed togen Kiirs mannen naar het complex van hotel Terrain, waar buitenlandse werkkrachten en hulpverleners logeren. Een Oegandees personeelslid vertelde persbureau AP hoe 80 à 100 mannen het toegangshek openbraken.

Een Amerikaan vertelt hoe de militairen in de kamers schoten. Hij zelf werd een uur lang mishandeld, voor de lol schoten zij vlak langs zijn hoofd en zijn voeten. Anderen trokken een met een zware metalen deur beveiligd appartementengedeelte binnen. "We gaan jullie doden!", riepen ze. Vrouwen werden aangerand, sommigen verkracht. Een journalist, John Gatluak, had stammenlittekens. Hij was Nuer, net als oppositieleider Machar. De buitenlanders moesten in een cirkel om hem heen staan, vertelt Gian Libot uit de Filippijnen. Eén soldaat riep 'Nuer', een ander doodde hem. Als een ritueel.

Direct na de inval smeekten de buitenlanders om hulp via e-mail, sms en facebookberichten. "Iedereen belde. De VN, de Amerikaanse ambassade, bataljons van UNMISS", vertelt de vrouw die door 15 mannen werd verkracht. Maar de VN-bataljons van Ethiopië, China en Nepal weigerden te komen. Uiteindelijk werden de gijzelaars in fasen ontzet door Soedanese en privé-beveiligers.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden