VN-leider wil onderzoek naar dodelijk geweld Gaza

Het Israëlische leger vuurde vanmiddag traangas af op de Palestijnse demonstranten. Beeld AP

Secretaris-generaal van de VN Antonio Guterres heeft vrijdagnacht opgeroepen tot een onafhankelijk onderzoek naar de doden en gewonden in de Gazastrook. Bij protesten kwamen vrijdag zeker vijftien Palestijnen om het leven.

De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties (VN) kwam vrijdagnacht in een spoedzitting bijeen. De Palestijnse VN-ambassadeur zegt teleurgesteld te zijn dat de Veiligheidsraad het ‘gruwelijke bloedbad’ niet veroordeelt. De Israëlische VN-ambassadeur liet weten dat de internationale gemeenschap moet inzien dat de demonstratie een ‘goed georganiseerde gewelddadige terroristische bijeenkomst’ was.

Bij de grens van de Gazastrook kwamen vrijdag tienduizenden Palestijnen bijeen. Demonstranten gooiden brandende autobanden, molotovcocktails en stenen naar het leger van Israël. Israëlische militairen schoten gericht op raddraaiers, zoals het leger vrijdag ook had aangekondigd. Dat had ook gezegd dat ze iedere poging om de grens over te steken of de muur te beschadigen hard zullen afstraffen.

Volgens Palestina zijn bij de protesten ook kinderen om het leven gekomen. Het aantal gewonden bij de Mars van de terugkeer, zoals het protest heet, is opgelopen tot 1100. Volgens Palestina zijn er zelfs 1400 gewonden.

Hamas grijpt het 70-jarig bestaan van Israël aan voor protest. Wie meedeed, stuitte vrijdag op keihard protest van het leger. De ‘Grote mars van de terugkeer’ begon met sit-ins in vijf kampen langs de grens van noord naar zuid. De Palestijnen zwaaiden met vlaggen, maar de situatie liep snel uit de hand toen ze optrokken in de richting van de grens, die met hekken en muren is afgezet en door Israëlische militairen wordt bewaakt.

Peterselie

Een Palestijn kwam eerder op de dag om het leven toen hij werd beschoten door een Israëlische tank. Die richtte zich volgens de militairen tegen mensen die de afzetting tussen Gaza en Israël beschadigden, maar een broer van het slachtoffer verklaarde dat hij op zijn akker bezig was met het plukken van peterselie.

De protesten richten zich tegen het afsluiten van de Gaza-strook door Israël en Egypte. Zo hopen deze twee landen het bestuur van het kleine gebied met bijna twee miljoen inwoners op de knieën te dwingen. In Gaza regeert de radicale groepering Hamas, die zich verzet tegen Fatah dat de Westoever bestuurt. Gaza is al tien jaar grotendeels afgesloten van de buitenwereld.

Terugkeer

Een hoge official van de VN heeft in de Veiligheidsraad gewaarschuwd dat in Gaza ‘de situatie de komende dagen kan verslechteren’. VN’er Taye-Brook Zerihoun riep Israël op zich te houden aan de internationale mensenrechten en kinderen te beschermen. In Israël bestaat grote ongerustheid dat de protesten de komende weken tot nog meer bloedvergieten leiden en daarmee tot grotere druk van de internationale gemeenschap. 

Het protest moet zes weken duren en uitmonden in een grote demonstratie op 15 mei. Dan is het zeventig jaar geleden dat de staat Israël werd uitgeroepen. Destijds werden honderdduizenden Palestijnen door Israël verdreven uit hun woonplaatsen en velen van hen vluchtten naar Gaza. Hamas eist dat de Palestijnen kunnen terugkeren naar hun huizen in het huidige Israël.

De grote kampen langs de grens en de massale demonstraties zijn een nieuwe tactiek van Hamas. Het is de bedoeling dat hele families meedoen, ontspanning en culturele evenementen zijn ook gepland. Eerdere pogingen om de situatie in Gaza te veranderen, door aanslagen of het streven naar verzoening met Fatah, hebben de radicale groepering weinig opgeleverd. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden