Vlinders moeten losbarsten, maar ze komen maar niet

dagpauwoogBeeld Wikimedia commons

Het aantal vlinders lijkt deze zomer opvallend laag, zegt de Vlinderstichting. Wordt het een rampjaar voor de vlinders of kan het nog goedkomen?

De vlinderbeschermers telden op de Floriade in Venlo maar veertig vlinders, terwijl er dat midden in de zomer honderden hadden moeten zijn. "Als het regent, dan zitten vlinders verstopt. Afgelopen week was het fantastisch weer, dus toen konden we goed tellen," vertelt Kars Veling, medewerker van de Vlinderstichting. "We dachten 'nu moet het losbarsten', maar het kwam maar niet."

Is een dagje tellen wel genoeg om iets te kunnen zeggen over de hele populatie? Volgens Veling is de trend al langer zichtbaar: "We verzamelen voortdurend gegevens, met vrijwilligers die op wel vijfhonderd plekken in Nederland vaste routes lopen. Ik heb zelf geteld op de Strabrechtse Heide en in Limburg en het viel heel erg tegen. Normaal tel ik iets van honderd vlinders, nu maar vijftien. Het is dus niet puur de Floriade, maar over de hele linie is het minder."

Dat het een slechte vlinderzomer is, komt door het weer. Door de enorme regenval in de lente en het wegblijven van de zon gaan vlinders dood voordat ze eitjes kunnen leggen.

Rampjaar
In Engeland is het nog iets dramatischer dan hier. De Britse organisatie Butterfly Conservation meldt dat de vlinderpopulatie daar is 'ingestort'. De organisatie spreekt van 'de ergste zomer voor tuinvlinders ooit' en de derde rampzalige zomer op rij.

Komend weekend organiseert de Vlinderstichting voor de vierde keer een landelijke tuinvlindertelling. "Wij kunnen pas stellig zijn nadat die gegevens binnen zijn. Het kan ook nog meevallen. Misschien komen de vlinders dit jaar gewoon een paar weken later op gang. Na de telling weten we of het meevalt, of dat het hier ook een rampjaar is."

Veel mensen herkennens de dagpauwoog en citroenvlinder wel, maar voor de zekerheid biedt de Vlinderstichting op vlindermee.nl een zoekkaart aan waarmee meetellers de vlinders kunnen herkennen.

Vorig jaar telden mensen in zo'n 1.600 tuinen ruim 5.000 vlinders. De kleine vos werd het meest geteld, gevolgd door het klein koolwitje en de atalanta. De tuintelling is een aanvulling op de gegevens die normaal al worden verzameld. "Het doel is vooral mensen bewust te maken dat bij hen in de tuin ook zes à zeven verschillende soorten vlinders te vinden zijn. En dat het helpt als ze de juiste planten aanplanten."

Wegmaaien
De citroenvlinder gaat juist erg goed en twee weken geleden werd in Limburg de uiterst zeldzame varenuil gezien. Gaat het dan wel echt zo slecht of is dat alleen maar dit jaar? "Die vlinder in Limburg was een nachtvlinder. Van nachtvlinders weten we veel minder, dus daar zien je sneller een zeldzaamheid. Over dagvlinders moeten we ons zeker zorgen maken. De achteruitgang van soorten vlinders speelt al sinds de jaren vijftig. Dat komt doordat we elk stukje aanharken en elke bloem wegmaaien. We moeten kijken wat we daar aan kunnen doen."

Een enkele varenuil maakt dus helaas geen zomer. "Van de zeventig soorten die er in Nederland waren, zijn er 52 over en daarvan zijn dertig bedreigd. Maar het is niet allemaal somberheid hoor. De koninginnepage is een grote felgele vlinder die je vroeger weinig zag. Toen ging ik speciaal naar de Pietersberg om hem te zien. Nu is het een soort die overal voorkomt, ook boven de grote rivieren."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden