Vliegtuigen zijn niet aan te slepen

Recordaantal orders bij Boeing en Airbus

Als warme broodjes gaan ze over de toonbank: de Boeings 737's en de A320's van Airbus. Nog nooit hadden 's werelds grootste vliegtuigfabrikanten, het Amerikaanse Boeing en het Frans-Duitse Airbus, de orderportefeuilles zo vol. Reden: de opkomende economieën hebben het vliegen omarmd en de Europese en Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen zijn hun vloot aan het vervangen met energiezuiniger modellen vanwege de hoge brandstofkosten. Hosanna in de branche, maar volgens luchtvaarteconoom Eric Pels is de top nu wel bereikt.

Airbus werkt momenteel aan ruim vijfduizend vliegtuigen. Dat houdt de werknemers voorlopig wel even van de straat, want de gemiddelde bouwtijd van een vliegtuig is zes tot zeven jaar. Goed nieuws niet alleen voor thuisland Frankrijk, maar ook voor veel Europese landen die onderdelen leveren.

Dat geldt ook voor Nederland dat op de tiende plek staat van landen die produceren voor Airbus, met name het bouwmateriaal composiet. Volgens Yves Panneels, woordvoerder van Airbus, biedt de Europese vliegtuigbouwer werk aan zo'n 1500 mensen in Nederland, verdeeld over vijftig bedrijven. De belangrijkste is Fokker Technologies.

Vorig jaar braken de twee vliegtuigfabrikanten, die in omzet ongeveer even groot zijn, hun eigen verkooprecords. En het blijft nog even feest. Airbus kreeg de eerste drie maanden van dit jaar al 103 orders binnen, waaronder een opdracht van vier Chinese maatschappijen voor 28 kisten van het type A330.

Chinese prijsvechters als Tigerair en Qingdao Airlines groeien hard. Zij zijn vooral geïnteresseerd in de kleinere modellen voor binnenlandse vluchten. De verwachting is dat met de groeiende middenklasse steeds meer mensen door de lucht reizen in het uitgestrekte China.

Eind vorig jaar zorgde het Midden-Oosten voor spektakel. Etihad Airways uit Aboe Dhabi tekende voor 25 exemplaren van het nieuwe type Boeing 777. De vrij jonge maatschappij Emirates uit Doebai ging daar nog eens overheen met 150 Boeings 777 en bestelde ook nog maar liefst 50 superjumbo's A380 bij Airbus voor een slordige 250 miljoen euro per stuk.

Maatschappijen uit het Midden-Oosten bestellen misschien iets minder dan de Chinezen, maar vaak wel de grote duurdere types. De oliestaten specialiseren zich vooral in zakenreizen en verre vluchten. Panneels: "Die grote vliegtuigen kosten al snel vijf, zes keer zoveel als de kleine modellen."

En de toekomst? Boeing en Airbus verwachten ook de komende decennia groei. Op dit moment zijn er 900 luchtvaartmaatschappijen. Boeing denkt dat de vloot wereldwijd verdubbelt, van 20.310 vliegtuigen nu, naar 41.240 in 2038. Overigens gaan Europa en Noord-Amerika volgens Boeing een steeds kleinere rol spelen in de luchtvaart. Verzorgde in 1992 het Westen nog 70 procent van alle vluchten, in 2038 zal dat nog maar 39 procent zijn.

Luchtvaarteconoom Pels: "Als ik vliegtuigbouwer was zou ik natuurlijk ook zeggen dat de markt groeit. Ja, er is groei in de toekomst, maar niet met die percentages die we de afgelopen jaren zagen. In bijvoorbeeld Japan en in Europa is de rek er wel uit. Behalve misschien bij het Britse Ryanair dat nog altijd de wens heeft om ook intercontinentaal te vliegen. Zij zullen daar vliegtuigen voor moeten bestellen."

Er zijn natuurlijk altijd onzekere factoren. Een daarvan is bijvoorbeeld of China zelf vliegtuigen gaat bouwen en marktaandeel gaat afsnoepen van de grote twee. "China en Taiwan hebben een initiatief lopen. Maar je begint niet van de ene op de andere dag een fabriek. Daar is jarenlange kennis en ervaring voor nodig om steeds weer op voort te bouwen."

Wel worden de onderdelen inmiddels naar fabrieken in China verscheept, waar ze in opdracht van Boeing en Airbus in elkaar worden gezet. Ook in Brazilië is een nieuwe vliegtuigbouwer, Embraer, waar met name de KLM geïnteresseerd naar kijkt, weet Pels. Een andere eeuwig onzekere factor is brandstof. Pels: "Als de prijs verder stijgt zal de vraag naar vliegtuigen dalen. Er worden proeven gedaan met alternatieve brandstoffen. De vraag is of dat op tijd komt. Niemand weet wanneer de olie op is."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden