Vlaanderen...

Afgelopen maandag heb ik een kopje koffie gedronken met Mark Vanlombeek, oud commentator van de BRT (nog voordat die VRT heette) en later televisiemaker en sportchef bij VTM, zeg maar de commerciële Belg.

Vanlombeek en ik zaten jarenlang vaak naast elkaar op smalle stellinkjes, in weer en wind, toen nog rokend, terwijl we over wielrennen aan het praten waren in een microfoon. We hadden beiden een machtig mooi vak: we kletsten over sport, vaak wielrennen.

Ik had hem enige tijd niet gezien, ik had gehoord dat hij met pensioen gegaan was, maar op de crematiebijeenkomst van Jean Nelissen stond hij er ineens; in stemmig grijs, qua pak en haar en baardje. Dat was verrassend en het sneed me even de adem af. Ik moest zelfs slikken toen ik hem weer zag.

"Hier mocht ik vandaag toch niet ontbreken", zei Mark en zweeg verder toen we de kist verlieten.

Nu hadden we het weer over de koers, gewoon aan de koffie. Hij verhaalde over zijn diepe liefde voor deze tijd van het jaar en legde uit dat het met de tijd rond Pasen, de weersgesteldheid, de geur op het land en de klank van de hoogmiskerkklok te maken had.

Weinigen kennen hun eigen land zo goed en kunnen er, zonder snoeven of zonder af te geven, zo fraai over praten als deze Vlaming.

Hij legt uit dat wij, noorderlingen, dat gevoel waarschijnlijk nooit zullen krijgen; je moet ermee geboren zijn. Aanleren lukt niet.

Wat dromerig: "Het heeft te maken met onze afkomst. De arme Vlaamse mens die hard moest werken. Op het land vooral. De enige manier om je aan die armoede en die sociale onderlaag te onttrekken, was de koers. Met een overwinning in een wielerkoers kon je betekenis voor jezelf afdwingen... kon je een paar franken verdienen en dat is de basis van al dat gedoe van de laatste weken..."

Gedoe? Laatste weken?

Vanlombeek geeft aan dat ook hij, als rechtgeaarde Vlaming, niet naar alle koersen kan kijken. Het is te veel en hij verklaart de zendingsdrang van zijn oud-werkgever VRT als: "Ze hebben niets anders. Jullie hebben nog je voetbal, je schaatsen en jullie laten andere sporten zien... hier is het de Koers, nogmaals de Koers en niets anders."

Ik probeer een grap en zeg: "Zet drie fietsen bij elkaar...". Vanlombeek vult moeiteloos aan: "...en de VRT zendt het 'live' uit. Het is waar, er valt niet aan te ontkomen. Het is een ziekte, maar wel een leuke."

Ernstig?

Hij weer: "Ik moet je zeggen dat ik in het weekend met groot plezier heb zitten kijken. Ik dacht dat ik verlost was van dat wielervirus, maar dat is niet zo. Op zaterdag en zondag heb ik de gehele Koers gezien. E-3 en Gent-Wevelgem en het is weer gaan komen kriebelen bij me. Het was zo'n fraaie prelude op wat er zondag a.s. gaat gebeuren."

Zondag?

Hij, gniffelend, handenwrijvend: "Onze hoogmis. Ik kan je dat nauwelijks uitleggen, maar het is de belangrijkste dag van het jaar in België. Het klinkt infantiel, maar daar denkt dit volk zo over."

En als we over vier weken Luik-Bastenaken-Luik rijden?

Hij: "Dat is bij de Walen toch...schone koers, maar wel bij hen...ver weg van dit land hier. Dat is een ander land, in naam bijna gelijk, maar toch...kom op!"

Een land, drie talen, vele regeringen, nog meer regeringen op wachtgeld, maar er is een grote koers in Vlaanderen en je hebt er een, in jaren ouder zelfs, in Wallonië. Beide zijn klassieker, beide hebben een eigen identiteit, maar de twee samen? Neen, nooit. Vlaanderen is voor stoempers, voor mannen, voor bijna bruut geweld.

'L-B-L' is voor dansende klimmers met Ausdauer. Daar kunnen ook nuffige Spanjaarden of mooie Italianen winnen.

In Vlaanderen zegevieren knoesten, karakters.

In Wallonië staat geen mens langs de straat, in Vlaanderen kan je over de hoofden lopen.

En dat weten wij, wij kennen die geschiedenis, wij zien het ook van afstand aan, maar helemaal snappen doen we het toch niet.

Vanlombeek:"Vergelijk het hiermee: ik was ooit bij jullie, in 1986, Elfstedentocht...ik vond het prachtig, de heroiek stroomde eraf, maar helemaal begrijpen deed ik het niet." In het café in Geraardsbergen ging de bierkraan open. Ik moest aan Berenburg denken.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden