Vitaliteit wint het van de weemoed

JAZZ


Han Bennink Trio


Adelante


(ICP)


****


Op Paasmaandag 17 april wordt drummer Han Bennink 75 jaar. Getalsmatig klopt dat, maar luister deze cd en u zult geen spoortje ouderdom horen. Samen met de Deense pianist Simon Toldam en de Belgische rietblazer Joachim Badenhorst heeft Bennink een prachtige plaat afgeleverd. Fris en fantasievol, en in emotioneel opzicht heel warm. 'Adelante' is geweldig intiem, het is alsof de luisteraar tussen de musici staat, waar hij als het ware met hen mee luistert.


Het ene moment luister je met een lach rond de lippen, vanwege een geestige vondst. Het andere raak je diep ontroerd, zoals tijdens 'De Sprong O Romantiek Der Hazen' en 'Peer's Counting Song'. Beide composities van de onlangs overleden Misha Mengelberg met wie Bennink een lang muzikaal leven achter de rug heeft. Tezamen met Mengelberg en rietblazer Willem Breuker heeft Bennink de Nederlandse jazz onherstelbaar opgeschud. Tegenover de jazz uit voorbeeldland Amerika werd door Bennink en kompanen vanaf de jaren zestig een Nederlandse variant gezet. Met een eigen gevoel voor humor en theater, maar ook ritmiek. Waar Amerikaanse jazz doorgaans fel bovenop de tel zit, ontwikkelde Bennink een manier van spelen die minstens zo swingend is, maar veel laconieker met de timing omgaat.


Het kernidee van de jazz dat de persoonlijkheid van een musicus duidelijk aanwezig moet zijn in diens spel, werd door Mengelberg en Bennink tot in het absurde doorgevoerd. Samen spelen bleek soms het leveren van een verbeten strijd, danwel het zonder mededogen tonen van karakters die totaal uiteenlopend en ten slotte onverenigbaar bleken. Keer op keer.


Bennink en Mengelberg zouden ondanks alle verschillen jaar in jaar uit met elkaar blijven spelen. Ze zouden dat nog hebben gedaan als Mengelberg niet de ziekte van Alzheimer had gekregen en een paar jaar daarna overleed. Die emotie sluimert op de achtergrond van deze nieuwe plaat van Benninks trio. Wie daar gevoelig voor is, hoort in deze muziek een verbeten ode aan het leven.


Bennink en zijn jonge medemusici blaken van energie en geven ruim baan aan hun over elkaar heen buitelende ideeën. Qua kracht, souplesse en inzet lijkt er bij Bennink niets veranderd sinds de jonge jaren van zijn carrière. Wel anders is de grotere betrokkenheid bij zijn medespelers.


Dat is het spanningsveld hier - in dienst van talentvolle jongeren aan zijn zijde -, anderzijds raakt zijn tijd bemeten en is hij van het illustere drietal Mengelberg, Breuker, Bennink 'The last man standing'.


Toch wint de vitaliteit het van de weemoed. Hoe diep Badenhorsts klarinet ook onder je huid kruipt, het is vooral de vrijheid zoekende wilskracht die deze plaat zo onweerstaanbaar maakt.


Vandaag, morgen en zondag viert het Bimhuis in Amsterdam de verjaardagen van Han Bennink (75) en het ICP (50). Programma zie www.bimhuis.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden